Trong bối cảnh tình hình eo biển Đài Loan tiếp tục leo thang, truyền thông quốc tế và giới chức Đài Loan gần đây đã liên tục đưa ra các phân tích và cảnh báo về khả năng Trung Quốc sử dụng vũ lực tấn công hòn đảo này. Trong báo cáo mới nhất vào ngày 15 tháng 12, Bộ Quốc phòng Đài Loan nhấn mạnh quân đội đã có khả năng ứng phó nhanh chóng với các cuộc tấn công của Trung Quốc trong các tình huống đột xuất, các đơn vị có thể tham gia tác chiến ngay lập tức trong cơ cấu chỉ huy “phi tập trung” mà không cần chờ lệnh từ cấp trên.

Báo cáo của Bộ Quốc phòng Đài Loan chỉ ra rằng tần suất và quy mô các hoạt động quân sự của Trung Cộng xung quanh Đài Loan trong những năm gần đây không ngừng gia tăng. Bắc Kinh hầu như ngày nào cũng thực hiện các hành động quấy rối được gọi là “vùng xám”, thông qua việc thường xuyên đưa chiến đấu cơ và chiến hạm áp sát Đài Loan, nhằm tiêu hao năng lực sẵn sàng chiến đấu của quân đội Đài Loan.

Báo cáo cảnh báo rằng Bắc Kinh có thể lợi dụng các cuộc diễn tập quân sự định kỳ để bất ngờ chuyển sang tác chiến thực tế, tức là “chuyển huấn luyện thành chiến tranh”, nhằm đạt được hiệu quả bất ngờ. Trước tình hình này, quân đội Đài Loan đã thiết lập quy trình hoạt động tiêu chuẩn (SOP). Một khi tình hình leo thang, mức độ sẵn sàng chiến đấu sẽ ngay lập tức được nâng cao, thực hiện “kiểm soát phân tán” để bảo đảm các đơn vị có thể tự chủ thực hiện nhiệm vụ.

Báo cáo cũng đề cập rằng Trung Quốc không chỉ hoạt động xung quanh eo biển Đài Loan mà những năm gần đây còn thường xuyên phái chiến hạm tiến sâu vào Thái Bình Dương, hướng về phía Úc và New Zealand, cho thấy phạm vi diễn tập và tham vọng của họ đang tiếp tục mở rộng. Bộ Quốc phòng Đài Loan thẳng thắn nhận định: “Trung Quốc chưa bao giờ từ bỏ việc sử dụng vũ lực để thôn tính Đài Loan”, các cuộc diễn tập của họ đã chuyển từ thao diễn đơn thuần sang chuẩn bị tác chiến liên hợp thường xuyên, đa quân chủng và định hướng thực chiến.

Liên quan đến vấn đề này, tờ The Wall Street Journal ngày 10 tháng 12 cũng có bài phân tích về các kịch bản Trung Quốc tấn công Đài Loan bằng vũ lực. Cựu Viện trưởng Viện Chiến tranh Chính trị thuộc Đại học Quốc phòng Đài Loan, ông Dư Tông Cơ, phân tích rằng trong các cuộc binh phến của mình, Trung Cộng đã giả định Hoa Kỳ và Nhật Bản chắc chắn sẽ can thiệp. Do đó, nếu quyết định động binh, Trung Cộng chắc chắn sẽ tiến hành tập kích bất ngờ vào các căn cứ của quân đội Hoa Kỳ tại Nhật Bản, Guam và quanh đảo Luzon của Philippines, nhằm tránh việc binh lực bị kìm hãm trong Chuỗi đảo thứ nhất.

Ông Dư chỉ ra rằng Nhật Bản coi việc ngăn chặn binh lực Trung Quốc vượt qua eo biển Miyako là cốt lõi chiến lược sinh tồn, đây cũng là lý do Nhật Bản những năm gần đây khai triển hoả tiễn chống hạm và thiết bị tác chiến điện tử tại các đảo phía Tây Nam và đảo Yonaguni.

Ông Yết Trọng, nhà nghiên cứu tại Viện Nghiên cứu An ninh Quốc phòng Đài Loan, cho rằng nếu Trung Quốc tấn công Đài Loan, mục tiêu chính chắc chắn là bản đảo Đài Loan, vì hỏa lực của họ đã có thể bao phủ toàn bộ hòn đảo. Ông trích dẫn phân tích của The Wall Street Journal chỉ ra rằng các hình thức tác chiến như phong tỏa, đổ bộ và phòng thủ lãnh thổ có thể xuất hiện cùng lúc. Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh rằng việc phong tỏa năng lượng và phá hoại cáp ngầm dưới biển sẽ không làm suy yếu ngay lập tức sức mạnh quân sự của Đài Loan trong giai đoạn đầu, mấu chốt thực sự nằm ở “lòng dân, sĩ khí và ý chí của chính phủ”.

Ngoài các phân tích chiến thuật, nội dung các cuộc binh phến của truyền thông nước ngoài cũng gây ra tranh luận sôi nổi trên chính trường Đài Loan. Tờ The New York Times ngày 8 tháng 12 đã đăng bài xã luận trích dẫn tài liệu mật “Báo cáo Ưu thế” (Overmatch Brief) của Văn phòng Đánh giá và Thử nghiệm (ONA) thuộc Ngũ Giác Đài, chỉ ra rằng quân đội Hoa Kỳ đã thất bại trong nhiều cuộc binh phến và lo ngại không đủ sức bảo vệ Đài Loan.

Tuy nhiên, Giáo sư Diệp Diệu Nguyên thuộc Đại học St. Thomas (Hoa Kỳ) thẳng thắn nhận định rằng bài viết này là xã luận chứ không phải tin tức, nội dung quá bi quan về Hoa Kỳ và quá lạc quan về quân đội Trung Quốc. Ông đặt câu hỏi, nếu là tài liệu mật thì tại sao truyền thông lại có thể tiết lộ đầy đủ, đồng thời chỉ ra rằng kết quả binh phến phụ thuộc rất nhiều vào các giả định về nguồn lực đầu vào và mức độ chấp nhận tổn thất.

Giáo sư Diệp chỉ ra rằng giả định hoả tiễn của Trung Cộng “bách phát bách trúng” đồng nghĩa với việc coi các hệ thống phòng thủ hoả tiễn Patriot và THAAD của quân đội Hoa Kỳ là “hoàn toàn vô dụng”. Bài viết còn mô tả khả năng chỉ huy của quân đội Trung Cộng ngang hàng với quân đội Hoa Kỳ, ông cho rằng “những nhận định này về cơ bản là chuyện cười”, vì quân đội Trung Cộng kể từ năm 1979 đến nay “hoàn toàn không có bất kỳ kinh nghiệm thực chiến nào”.

Ông Diệp Diệu Nguyên lấy ví dụ về cuộc binh phến năm 2023 của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS) tại Washington, kết quả mô phỏng cho thấy ngay cả khi quân đội Hoa Kỳ mất một nhóm tác chiến hàng không mẫu hạm, họ vẫn có thể “xóa sổ” lực lượng không quân và hải quân của Trung Cộng. Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh rằng dù Hoa Kỳ có can thiệp hay không, Đài Loan vẫn phải tăng cường khả năng tự vệ.

Giáo sư danh dự Minh Cư Chính của Khoa Chính trị Đại học Quốc gia Đài Loan, từ một góc độ vĩ mô hơn, chỉ ra rằng Trung Cộng trong hơn mười năm qua đã nỗ lực xây dựng quân đội, mưu toan chuyển đổi quân đội từ mô hình “kiểu Liên Xô” sang mô hình tác chiến “kiểu Hoa Kỳ”, và đã đạt được những tiến bộ đáng kể trong các lĩnh vực hải quân, không quân, hỏa tiễn và không gian. Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của Đài Loan không chỉ nằm ở quân sự, mà còn ở chế độ dân chủ, vị trí địa chiến lược và ngành công nghiệp bán dẫn.

( Theo EpochTimes)