Bàn về Luận Ngữ (15): Nghèo mà vui, giàu mà ham Lễ
Tác giả: Tiết Trì Nguyên văn: Tử Cống viết: 「Bần nhi vô siểm, phú nhi vô kiêu, hà như?」 Tử viết: 「Khả dã. Vị nhược bần nhi lạc, phú nhi hiếu lễ giả dã.」 Tử Cống viết: 「Kinh Thi vân: 'Như thiết như tha, như trác như ma', kỳ tư chi ...
Trinh Quán Thánh Chủ (19): Đậu Kiến Đức nhân hậu, vì tin lời gièm mà lâm cảnh diệt vong
Tác giả: Tống Bảo Lam Kể lại hồi trước, khi Tần Vương Lý Thế Dân đông chinh Lạc Dương, ông đã ra một quân lệnh nghiêm khắc: bất kỳ ai dám tùy tiện bàn chuyện rút quân về triều sẽ bị xử theo quân pháp. Nhưng ngay vào thời điểm quan ...
Bàn về Luận Ngữ (14): Ăn không cầu no, ở không cầu yên
Tác giả: Tiết Trì Nguyên văn: Tử viết: 「Quân tử thực vô cầu bão, cư vô cầu an, mẫn ư sự nhi thận ư ngôn, tựu hữu đạo nhi chính yên, khả vị hiếu học dã dĩ.」 (Luận Ngữ, thiên Học Nhi, chương 14) Khổng Tử nói: "Người quân tử ăn không ...
“Gió đưa cây cải về Trời…” – Câu ca dao mang thông điệp tỉnh thức
Trong kho tàng ca dao dân ca Việt Nam, có lẽ ai cũng từng nghe qua câu thơ quen thuộc: “Gió đưa cây cải về Trời,Rau răm ở lại chịu đời đắng cay.” Từng chữ, từng lời như giọt nước nhỏ xuống, nghe một lần thôi mà khiến lòng man mác buồn ...
Hai nghìn đồng tiền cứu ba mạng người, người cứu người cũng được thần tiên cứu giúp
Tác giả: Lưu Hiểu Thiện hữu thiện báo, từ xưa đến nay không hề sai, và những câu chuyện về việc làm điều thiện được báo đáp ngay lập tức cũng không phải là hiếm. Trong cuốn "Khuyến Giới Lục" của nhà Thanh có một câu chuyện như vậy. Vào năm Kỷ ...
Chí cương chí đại duy chính khí, Bách tà bất xâm Đạo trường tồn
Tác giả: Liễu Địch Cứng rắn nhất, vĩ đại nhất chỉ có chính khí, trăm thứ tà không thể xâm phạm, Đạo mãi còn "Thuở xa xưa, ai đã truyền lại Đạo? Trời đất chưa định hình, dựa vào đâu mà khảo chứng?" Khi Khuất Nguyên bị đi đày, lang thang ngâm ...
Cô gái được cứu báo ân, đầu thai làm con trai của ân nhân
Tác giả: Thái Nguyên biên soạn Vào thời nhà Thanh, ở Hà Bắc có một dòng tộc lớn, người trong tộc có người sống ở ngoài thành huyện, cũng có người chuyển vào trong thành. Năm tháng đổi thay, nhưng nơi ở của những người trong và ngoài thành đều cách ...
Tử Cống – học trò số 1 của Khổng Tử: Sắc bén, giỏi biện luận, lại giàu nhất một phương
Tác giả: Liễu Địch Sách "Thuyết Uyển - Tạp Ngôn" chép rằng, Khổng Tử từng đích thân nói: "Sự nhanh nhẹn và tài giỏi của Trứ còn hơn cả Khâu này". "Trứ" ở đây chỉ Tử Cống, tên là Đoan Mộc Trứ. "Nhanh nhẹn" là tư tưởng sắc bén, tư duy ...
Tại sao “tinh đầy thì không nghĩ đến dục”? Phương pháp dưỡng mệnh “Tam Bảo” cổ truyền
Trung y cho rằng, cơ thể con người có “Tam Bảo”, tức là tinh, khí, thần. Tinh khí thần là gốc rễ của sinh mệnh, là ba yếu tố lớn để duy trì hoạt động sinh mệnh của con người. Vậy, Trung y dưỡng đủ tinh khí thần như thế ...
Bàn về “Luận Ngữ” (13): Tín cận ư nghĩa, ngôn khả phục dã
Tác giả: Tiết Chi Hữu Tử nói: "Lời hứa gần với điều nghĩa thì mới có thể thực hiện được; sự cung kính gần với Lễ thì mới tránh xa được hổ thẹn, nhục nhã; nhờ cậy người không sai thân thuộc của mình thì cũng có thể lấy làm chỗ ...
Một niệm hối cải, con đòi nợ ra đi, con trả nợ lại đến
Tác giả Lưu Hiểu Dù người ta có tin hay không, con người thực sự đang ở trong lục đạo luân hồi. Duyên phận, phúc phận, và những trắc trở trong kiếp này đều liên quan đến nhân duyên từ kiếp trước. Ví dụ, nếu gia đình và bạn bè kiếp ...
Bàn về “Luận Ngữ” (12): Lễ chi dụng, hòa vi quý
Tác giả: Tiết Chi Hữu Tử nói: "Trong việc áp dụng Lễ, sự hòa hợp là quý giá nhất. Đạo của các bậc tiên vương, đẹp ở chính điểm này, việc lớn việc nhỏ đều tuân theo đó. (Nhưng) có những trường hợp không thể thực hiện được. Chỉ biết đến ...
Lấy nước tuyết pha trà, mỹ nhân hát góp vui – Thơ trà hồi văn của Tô Thức ánh lên thiền vị
Tác giả: Nhậm Thái Chân Trà là thức uống đại diện cho văn hóa phương Đông, còn thơ ca là tiếng nói của văn học trong nền văn hóa ấy. Giới văn nhân xưa yêu trà đến mức thành một trào lưu, và đại văn hào Tô Thức thời Tống có ...
Bàn về “Luận Ngữ” (11): Ba năm không đổi đạo của người cha
Tác giả: Tiết Chi Khổng Tử nói: "Khi cha còn sống, hãy quan sát chí hướng của người con; khi cha mất rồi, hãy quan sát hành vi của người con. Ba năm không thay đổi đạo của người cha, có thể gọi là hiếu vậy." (Luận Ngữ - Học Nhi - ...
Tháp Phật thần kỳ ở Vân Nam: Bị động đất làm nứt vỡ rồi tự động liền lại
Tác giả: Lưu Hiểu Thế giới rộng lớn, thật đúng là không thiếu những chuyện kỳ lạ. Quý vị đã bao giờ nghe nói về chuyện một ngôi tháp Phật bị nứt do động đất rồi sau đó tự liền lại chưa? Điều này nếu không phải là thần lực thì ...
Có tâm vô tướng, tướng do tâm sinh; có tướng vô tâm, tướng tùy tâm diệt
Bạn có phát hiện không, khi tuổi tác tăng lên, nhìn vào gương lại không nhịn được mà nhìn mình thêm vài lần, trong lòng không khỏi nảy ra một ý nghĩ: “Ồ? Sao mình lại thành ra thế này?” Rõ ràng trước đây là một mỹ nhân hoặc một ...
Trần Quang Khải: Từ ‘Đoạt giáo Chương Dương độ’, đến nỗi lòng của lão tướng tuổi xế chiều
Chào mừng quý vị đến với Chuyên mục Văn hóa của Đại Kỷ Nguyên! Trong kho tàng văn học trung đại Việt Nam, có những vần thơ không chỉ chứa đựng vẻ đẹp của ngôn từ, mà còn ẩn giấu tâm sự của cả một đời người. Ít ai biết rằng, ...
Bàn về “Luận Ngữ” (10): Nhờ Ôn, Lương, Cung, Kiệm, Nhượng mà có được
Tác giả: Tiết Chi Tử Cầm hỏi Tử Cống rằng: "Phu tử đến một nước nào, ắt hẳn biết được chính sự của nước đó. Là do ngài cầu mà biết hay là người ta tự nguyện nói cho ngài biết?" Tử Cống nói: "Phu tử nhờ ôn hòa, lương thiện, cung ...
Trinh Quán Thánh Chủ (18): Dùng người không nghi, giải vây trùng điệp
Tác giả: Tống Bảo Lam Lý Thế Dân đích thân đốc thúc đại quân, truyền hịch đến các quận. Ông dùng lễ trước, dùng binh sau, khuyên các quận mau chóng quy hàng để tránh làm hại người vô tội. Hịch văn vừa ban ra, các hào kiệt ở khắp nơi ...
Bàn về Luận Ngữ (9): Thận chung truy viễn, dân đức quy hậu
Tác giả: Tuyết Sĩ Tăng Tử viết: "Thận chung truy viễn, dân đức quy hậu hĩ." (《Luận Ngữ - Học Nhi - 9》) (Tạm dịch: Tăng Tử nói: "Cẩn trọng lo liệu tang lễ cho cha mẹ, thành kính tưởng nhớ tổ tiên xa đời, thì đức của dân sẽ trở nên ...
Trinh Quán Thánh Chủ (17): Tần Vương đông chinh, các tướng như hổ
Tác giả: Tống Bảo Lam Lý Thế Dân khải hoàn về triều, Đường Cao Tổ đã tổ chức một bữa tiệc mừng công cho con trai. Lúc rượu đã ngà ngà say, trong một khung cảnh vốn dĩ vui mừng, trên gương mặt của Cao Tổ lại đột ngột hiện lên ...
Bàn về Luận Ngữ (8): Quân tử bất trọng tắc bất uy
Tác giả: Tuyết Sĩ Tử viết: "Quân tử bất trọng tắc bất uy. Học tắc bất cố. Chủ trung tín. Vô hữu bất như kỷ giả. Quá tắc vật đạn cải." (《Luận Ngữ - Học Nhi - 8》) (Tạm dịch: Khổng Tử nói: "Người quân tử không trang trọng thì không có ...
Trinh Quán Thánh Chủ (16): Mưu định công thành, uy chấn Hà Đông
Tác giả: Tống Bảo Lam Trong rất nhiều trận chiến nhằm thống nhất thiên hạ của nhà Đại Đường, Lý Thế Dân luôn tỏ rõ phong thái của một bậc đại vương. Trong khi đó, em ruột của Thế Dân là Tề Vương lại bỏ thành mà chạy, đem đại bản ...
Bàn về Luận Ngữ (7): Hiền hiền dị sắc
Tác giả: Tuyết Sĩ Tử Hạ viết: "Hiền hiền dị sắc; sự phụ mẫu, năng kiệt kỳ lực; sự quân, năng trí kỳ thân; dữ bằng hữu giao, ngôn nhi hữu tín. Tuy viết vị học, ngô tất vị chi học hĩ." (《Luận Ngữ - Học Nhi - 7》) (Tạm dịch: Tử ...