Lừa đảo tình cảm trên mạng: Cách các đường dây tạo niềm tin để chiếm đoạt tiền

Từ lời làm quen trên LinkedIn đến những cuộc gọi video giả bằng AI, các đường dây lừa đảo xây dựng quan hệ tình cảm rồi dẫn nạn nhân vào những khoản chuyển tiền ngày càng lớn.

Theo phóng sự ngày 28/10 của Chris Summers và Eva Fu trên The Epoch Times, lừa đảo tình cảm chiếm một phần lớn trong các vụ gian lận nhắm vào người Mỹ. Kẻ gian thường tiếp cận qua ứng dụng hẹn hò, mạng xã hội hoặc nền tảng kết nối nghề nghiệp như LinkedIn.

Chúng thường dùng ảnh một phụ nữ trẻ đẹp hoặc người đàn ông hấp dẫn, dần khiến đối phương tin rằng hai người đang yêu nhau trước khi dụ chuyển tiền.

FBI đang truy quét những hoạt động quốc tế, trong đó nhiều đường dây lừa người Mỹ bằng quan hệ tình cảm. Trong đợt bắt giữ mới nhất được bài báo đề cập, cơ quan này cùng sự hỗ trợ của các công ty công nghệ, gồm Meta, bắt 28 nghi phạm tại các trung tâm lừa đảo ở Ghana và Nigeria.

Giám đốc FBI Kash Patel nói chiến dịch Blackout do cơ quan này dẫn đầu đã đưa đến việc bắt hàng trăm người bị tình nghi, thu giữ 17 tỷ USD và cảnh báo hơn 10.000 người Mỹ có nguy cơ bị chiếm đoạt tiền.

Tin nhắn LinkedIn dẫn đến mất 850.000 USD

Bà Anola Johnson kể được một người đàn ông “rất hấp dẫn” liên hệ qua LinkedIn tháng 3/2023 và tán tỉnh trên mạng trong nhiều tuần. Bà Johnson, 69 tuổi, đã ly hôn, sống tại Utah và có hai người con trưởng thành, nói mình nhanh chóng say mê người này.

Ngay trước khi hai người dự định gặp mặt, ông ta báo phải sang Abu Dhabi làm việc. Trong thời gian đó, ông ta thuyết phục bà đầu tư 50.000 USD vào tiền mã hóa.

Chín tháng sau khi bắt đầu quan hệ, bà phát hiện đây là kẻ lừa đảo. Những cuộc gọi video từng khiến bà tin tưởng, theo điều bà nhận ra sau đó, đã được làm giả bằng AI.

Bà nói với The Epoch Times rằng khi đang ngồi trên ghế, bà bỗng thấy căn phòng quay cuồng và nhận ra mình đã gửi tất cả những gì có được cho một kẻ lừa đảo. Tổng thiệt hại của bà là 850.000 USD.

Bà không phải trường hợp duy nhất. Ngày 11/9, sáu công dân Nigeria, bị cáo buộc thuộc mạng lưới Black Axe, được dẫn độ từ Nam Phi tới Mỹ để xét xử về những cáo buộc lừa đảo tình cảm trị giá 6 triệu USD, nhắm vào 100 người Mỹ.

Bà Erin West, cựu công tố viên hạt Santa Clara và người sáng lập tổ chức phi lợi nhuận chống gian lận Operation Shamrock, nói dù Black Axe và các nhóm Tây Phi gây thiệt hại đáng kể, số tiền ấy vẫn rất nhỏ so với hoạt động lừa đảo tình cảm từ các trung tâm quy mô công nghiệp ở Đông Nam Á.

Theo bà, mô hình này sử dụng người lao động bị ép buộc, không được trả công, rồi đánh cắp nhiều tỷ USD trên khắp thế giới. Báo cáo của Liên đoàn Người tiêu dùng Mỹ công bố tháng 3 ước tính người Mỹ mất 119 tỷ USD mỗi năm vì lừa đảo trực tuyến, trong đó nhiều vụ có yếu tố tình cảm.

Dân biểu Jefferson Shreve, đảng Cộng hòa, bang Indiana, nói với The Epoch Times rằng ông đã gặp những cử tri mất số tiền lớn vào các đường dây ở nước ngoài và hy vọng Mỹ có thể đảo ngược đà phát triển của hoạt động này. Ông nói đã thấy các trung tâm lớn ở Lào, Myanmar và những nơi tương tự, đồng thời liên hệ nguồn gốc của chúng với việc chuyển đổi những hoạt động cờ bạc trước đây của Trung Quốc.

Một quan chức thực thi pháp luật Anh cho biết các trung tâm ngày càng nhắm đến người nói tiếng Anh. Ông Nick Sharp, Phó giám đốc phụ trách gian lận của Cơ quan Phòng chống Tội phạm Quốc gia Anh, nói năm hoặc sáu năm trước, các cơ sở Đông Nam Á chủ yếu nhắm vào người nói tiếng Trung. Theo ông, việc buôn người từ châu Phi và các nước nói tiếng Anh vào các khu này góp phần tạo điều kiện cho sự chuyển dịch.

Trong một số vụ lừa tình, kẻ gian dựng ra tình huống cấp bách để yêu cầu người yêu trên mạng gửi tiền ngay, hoặc xin tiền mua vé máy bay tới thăm. Tuy nhiên, điều tra viên Matthew Hogan thuộc Cảnh sát bang Connecticut, đồng thời làm việc trong lực lượng đặc nhiệm tội phạm tài chính của Mật vụ Mỹ, nói các nhóm ở châu Á thường nhắm tới số tiền lớn hơn.

Ông cho biết đây là những đơn vị chuyên biệt, chuẩn bị sẵn các phương án để dùng khi cần. Chúng có thể mang bất kỳ vai trò nào phù hợp, kể cả giả người Trung Quốc hoặc người Ấn Độ; với AI, chúng có thể điều chỉnh giọng và diện mạo. Ông khuyên nhìn nhận chúng như một hoạt động kinh doanh có tổ chức.

Theo ông Hogan, người trong cùng một trung tâm có thể được chia việc: nhóm lừa tình, nhóm giả danh cơ quan nhà nước, nhóm dọa nạn nhân sẽ bị phơi bày vì xem hình ảnh xâm hại tình dục trẻ em.

AI và hình ảnh giàu có được dựng sẵn

Ông Hogan nói các đối tượng thường dùng AI cùng công cụ khác để thể hiện mình giàu có. Trong trường hợp bà Johnson, kẻ gian cho bà “xem” một tài khoản mà hắn nói có 4 triệu USD.

Một thủ đoạn khác là nói có “người chú” hoặc người thân làm tại sàn tiền mã hóa hay công ty môi giới nổi tiếng, nắm thông tin nội bộ về cơ hội đầu tư sắp tới. Chúng có thể không trực tiếp khoe giàu mà thể hiện bằng xe cộ, lối sống và những việc làm trong tuần.

Cùng với việc liên tục bày tỏ tình cảm để cuốn đối phương vào quan hệ, có kẻ nói chuyện tiền bạc và đầu tư từ sớm. Ông Hogan cảnh báo việc một người chưa từng gặp trực tiếp bắt đầu giới thiệu cơ hội đầu tư cần lập tức được xem là dấu hiệu nguy hiểm. Phần lớn các đối tượng vẫn cố tạo quan hệ tin cậy trước khi nhắc đến tiền mã hóa hoặc cách kiếm tiền.

Ông cũng nhắc người dùng thận trọng với cuộc gọi video qua điện thoại hay máy tính, vì các công cụ AI có thể thao túng hình ảnh.

Tại buổi trao đổi với báo chí ngày 13/10, ông Rob Cochran, giám đốc phụ trách tình báo, an toàn và tín hiệu của Meta, nói công ty muốn ngăn những đối tượng xấu lạm dụng mạng xã hội của mình. Ông cho biết Meta cần sử dụng AI hiệu quả hơn kẻ gian và đang phối hợp sớm với cơ quan thực thi pháp luật để ngăn các lượt tiếp cận lừa đảo ngay từ đầu, thay vì chỉ xử lý nội dung trên nền tảng.

Khi niềm tin bị khai thác nhiều lần

Ông Hogan đưa ra lời khuyên: nếu chưa gặp một người ngoài đời, đừng mặc nhiên tin rằng người xuất hiện trên mạng thực sự tồn tại đúng như họ thể hiện.

Bộ phim tài liệu “Hey Beautiful: Anatomy of a Romance Scam”, bắt đầu phát tại Mỹ trên Hulu năm trước, kể về ba phụ nữ ở Connecticut, Ontario thuộc Canada và Đức. Cả ba bị một đối tượng lừa bằng cùng những bức ảnh của Brian Haugen, một người đàn ông đồng tính sống tại Los Angeles. Ông Haugen hoàn toàn không biết ảnh Instagram của mình bị sử dụng và xuyên tạc.

Roxy ở Connecticut mất 1.000 USD, nạn nhân Canada mất 40.000 USD, còn Gaby ở Frankfurt, Đức, mất hơn 1 triệu USD.

Bà West nói khi đã nắm được nạn nhân, các đối tượng tiếp tục nghĩ ra cách lấy thêm tiền. Chúng có thể đề nghị vay thế chấp nhà hoặc rút tiền dành cho việc học đại học của con. Theo bà, chúng kiên trì vì tin nạn nhân vẫn có thể tìm ra một nguồn tiền khác.

Sáng kiến chống lừa đảo qua mạng của Bộ Tư pháp Mỹ cho biết 3,7 triệu tài khoản mạng xã hội giả đã bị gỡ bỏ sau đợt hành động trong tháng nhắm vào các trung tâm Tây Phi.

Ngày 13/10, ông Patel nói sự phối hợp chính xác giữa các cơ quan đang giúp phá những trung tâm và ngành tội phạm nhắm vào người Mỹ. Trong cuộc trao đổi tháng 8 với The Epoch Times, ông nói FBI cùng cơ quan thực thi pháp luật các nước đã thu giữ hơn 15 tỷ USD, bắt hơn 300 người và giải cứu hàng nghìn nạn nhân bị buôn bán, ép làm việc tại các khu lừa đảo.

Bà West cho biết chuyến đi Đông Nam Á tháng 8 của mình vẫn tìm thấy dấu hiệu các trung tâm hoạt động. Một số người đã bị truy tố, một số ông trùm rời những khu trông như đã đóng cửa, nhưng bà không cho rằng hoạt động đã biến mất. Theo bà, dữ liệu cho thấy số vụ và số tiền mất vẫn tăng.

Về Myanmar, bà kể có những cơ sở bị phá ở vị trí có thể nhìn thấy từ sông nhưng hoạt động đã chuyển sâu vào trong, nơi rừng được phát quang để xây khu mới. Trong thư gửi The Epoch Times, bà hoan nghênh FBI coi trọng mối đe dọa này và mong có thêm những vụ thu giữ tài sản, bắt những người cầm đầu.

Ông Sharp nói không thể khẳng định các trung tâm Đông Nam Á có quy mô vượt xa Tây Phi hay không. Ông nhấn mạnh cả hai đều gây thiệt hại nghiêm trọng, vì vậy cơ quan chức năng tập trung vào cả hai khu vực.

Phó trợ lý giám đốc Ban Điều tra Hình sự FBI Matthew Floyd nói các trung tâm Đông Nam Á dường như tham gia nhiều hơn vào lừa đầu tư tiền mã hóa vì hình thức này đòi hỏi hạ tầng lớn hơn. Ông cho biết không thể xác định bao nhiêu đối tượng Tây Phi tham gia lừa tình vì cơ quan không tách biệt hình thức này với những loại lừa đảo khác.

Lực lượng liên bang Scam Center Strike Force thành lập năm 2025 cho biết đội thu giữ tiền mã hóa đã thu hơn 938 triệu USD từ các đối tượng bị tình nghi, sau khi nhắm vào những trung tâm lớn ở Đông Nam Á mà nhiều nơi do tội phạm có tổ chức Trung Quốc điều hành. Lực lượng này nói mục tiêu là thu hồi tiền bị đánh cắp và trả lại nạn nhân.

Theo Chris Summers và Eva Fu, The Epoch Times, ngày 28/10/2026.