Việc ĐCSTQ tăng cường đầu tư vào vũ khí hạt nhân đã làm dấy lên mối lo ngại trong cộng đồng tình báo Mỹ. Nhiều nguồn tin tiết lộ rằng, các cơ quan tình báo Mỹ tin rằng ĐCSTQ đang nghiên cứu và phát triển thế hệ vũ khí hạt nhân mới. Gần đây, chính phủ Mỹ đã công khai tuyên bố rằng ĐCSTQ từng bí mật tiến hành một vụ thử nổ hạt nhân vào năm 2020. Các chuyên gia cho rằng động thái này của Mỹ là nhằm buộc ĐCSTQ tham gia vào các cuộc đàm phán kiểm soát vũ khí.

Theo báo cáo của CNN, các tuyên bố gần đây từ các nguồn tin và quan chức Mỹ tiết lộ rằng, mặc dù ĐCSTQ đã tự đình chỉ các vụ thử hạt nhân từ năm 1996, nhưng vào tháng 6 năm 2020, họ vẫn bí mật tiến hành một vụ thử nghiệm phát nổ tại bãi thử hạt nhân La Bố Bạc (Lop Nur) ở vùng Tây Bắc và có kế hoạch tiến hành thêm nhiều vụ thử trong tương lai.

ĐCSTQ bí mật thử nghiệm phát triển vũ khí hạt nhân thế hệ tiếp theo

Những người am hiểu vấn đề tiết lộ, cuộc điều tra của tình báo Mỹ phát hiện ra rằng, mục đích của ĐCSTQ khi tiến hành vụ thử này là muốn phát triển vũ khí hạt nhân thế hệ tiếp theo, bao gồm việc phát triển các hệ thống vũ khí có thể mang nhiều đầu đạn hạt nhân thu nhỏ trên một tên lửa duy nhất. Ngoài ra, ĐCSTQ dường như cũng đang nghiên cứu vũ khí hạt nhân chiến thuật có sức công phá thấp, được sử dụng để tấn công các mục tiêu gần với lãnh thổ của mình hơn, chẳng hạn như để có thể phản ứng nhanh chóng trong trường hợp Mỹ can thiệp vào việc phòng vệ Đài Loan.

Trước đây, các quan chức tình báo Mỹ từng công khai tiết lộ rằng ĐCSTQ luôn không ngừng mở rộng các cơ sở hạt nhân. Khi đó họ mới chỉ nghi ngờ ĐCSTQ đang nghiên cứu công nghệ mới, cuộc điều tra về vụ thử hạt nhân năm 2020 của ĐCSTQ về cơ bản đã xác nhận suy đoán này. ĐCSTQ đã sở hữu kho vũ khí hạt nhân từ năm 1964, mặc dù quy mô của kho vũ khí này tụt hậu xa so với Mỹ và Nga, nhưng tốc độ chế tạo đầu đạn hạt nhân lại rất nhanh.

Khi được hỏi về vấn đề này, người phát ngôn của Đại sứ quán ĐCSTQ tại Washington đã phủ nhận hoàn toàn và cáo buộc Mỹ đang tìm cớ để khôi phục các vụ thử hạt nhân của chính mình.

Một báo cáo năm 2024 của Cơ quan Tình báo Quốc phòng Mỹ cũng chỉ ra rằng ĐCSTQ đang nỗ lực thúc đẩy hiện đại hóa vũ khí hạt nhân, chính là để tiến hành cạnh tranh chiến lược lâu dài với Mỹ; trong vài thập kỷ qua, đây chỉ là những ý tưởng chiến lược, nhưng nay họ cuối cùng đã có thể biến chúng thành hành động.

ĐCSTQ rất e ngại Mỹ

ĐCSTQ luôn coi năng lực hạt nhân là phương tiện tự vệ và răn đe, trong vài thập kỷ qua, ĐCSTQ theo đuổi chính sách không sử dụng vũ khí hạt nhân trước. Tuy nhiên, trong phương án quản trị toàn cầu được đưa ra vào năm 2023, cam kết này đã không được nhắc đến, làm dấy lên những đồn đoán của dư luận về việc lập trường của ĐCSTQ đã thay đổi.

Chuyên gia kiểm soát vũ khí Jeffrey Lewis của Viện Nghiên cứu Quốc tế Middlebury (Middlebury Institute of International Studies) cho rằng, 45 vụ thử nghiệm trước đây của ĐCSTQ chủ yếu được tiến hành trong bầu khí quyển, thiết bị và công cụ không hoàn thiện, dữ liệu thu thập được có hạn, nên ĐCSTQ có thể không đủ tự tin. Nói cách khác, ĐCSTQ sở hữu vũ khí thế hệ mới nhưng lại không có cơ sở dữ liệu liên quan, do đó họ đã khôi phục các vụ thử nổ hạt nhân.

Nhiều nguồn tin nói với CNN rằng, ĐCSTQ rất e ngại Mỹ, sợ phải đối mặt với sức mạnh quân sự hùng hậu của Mỹ mà không có sức phản kháng, và hoàn toàn không nắm chắc về độ tin cậy của hệ thống của chính mình, do đó mới thúc đẩy hiện đại hóa quân sự.

Công bố bí mật của 6 năm trước nhằm buộc ĐCSTQ tham gia đàm phán kiểm soát vũ khí

Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ Christopher Yeaw và Thứ trưởng Ngoại giao phụ trách kiểm soát vũ khí Thomas DiNanno trong một vài sự kiện khác nhau gần đây đã chỉ ra rằng, dữ liệu phân tích mà Mỹ thu thập được cho thấy vụ nổ xảy ra vào tháng 6 năm 2020 chính là một vụ nổ hạt nhân, hoàn toàn không phải là một vụ nổ hầm mỏ thông thường hay một trận động đất nhỏ. Tình báo Mỹ thu thập được cho thấy ĐCSTQ còn lên kế hoạch tiến hành thêm nhiều vụ thử nghiệm hơn, quân đội ĐCSTQ biết rằng những vụ thử này vi phạm cam kết cấm thử hạt nhân nên đã ra sức che đậy.

Các quan chức đương nhiệm của Mỹ cho biết, hiện tại Mỹ và Nga đang đàm phán một hiệp ước kiểm soát vũ khí hạt nhân mới, chính quyền Trump hy vọng sẽ đưa Bắc Kinh vào hiệp ước này. Việc chính quyền Trump chọn thời điểm này để tiết lộ vụ thử hạt nhân của ĐCSTQ cách đây 6 năm, mục đích rất có thể là để gây áp lực buộc ĐCSTQ phải tham gia vào các cuộc đàm phán.

Cựu Chánh văn phòng Hội đồng An ninh Quốc gia, nghiên cứu viên cấp cao của Hội đồng Đại Tây Dương (Atlantic Council) Alex Gray chỉ ra rằng, hiện tại ĐCSTQ không ngừng mở rộng kho vũ khí hạt nhân, trong khi mô hình kiểm soát vũ khí cũ đang sụp đổ. Chính quyền Trump không chỉ phải đối phó với chiến lược vũ khí hạt nhân của Nga, mà còn phải đối phó với sự bành trướng vũ khí hạt nhân của ĐCSTQ. Nếu khuôn khổ kiểm soát vũ khí mới không thể bao gồm Bắc Kinh, nước Mỹ không thể chỉ kiểm soát vũ khí một cách mù quáng, nếu không sẽ không thể đối phó với các mối đe dọa hiện tại và tương lai.

Theo Epoch Times