Đài Loan trình diễn hệ thống không người lái, mở rộng giám sát biển

Đài Loan ngày 2/11 trình diễn các hệ thống hàng hải không người lái do doanh nghiệp Đài Loan và nước ngoài phát triển, trong lúc chính quyền mở rộng năng lực theo dõi vùng biển xung quanh và tự thu thập thông tin trước sức ép từ Trung Quốc.

Theo The Epoch Times, màn trình diễn tại cảng An Bình, thành phố Đài Nam, mở đầu Triển lãm Công nghệ hàng hải và Phương tiện không người lái Đài Loan 2026, còn gọi là MATURE Taiwan. Triển lãm diễn ra từ ngày 3 đến 5/11. Năm hệ thống của các công ty Đài Loan, Mỹ và Singapore được giới thiệu, trong đó có tàu có thể hoạt động không cần người trên tàu và phương tiện dưới nước trang bị sonar.

Chủ nhiệm Hội đồng Hải dương Quản Bích Linh nói Đài Loan cần tự phát triển năng lực nghiên cứu biển và cơ sở dữ liệu, thay vì phụ thuộc vào bên khác để có thông tin về vùng biển của mình. Bà nêu hoạt động vùng xám của Trung Quốc, đánh bắt trái phép và an ninh hàng hải là những thách thức thúc đẩy nỗ lực này.

Các chương trình được triển khai giữa lúc Hải cảnh Trung Quốc nhiều lần hoạt động quanh Đài Loan. Giới chức Đài Loan cáo buộc Bắc Kinh dùng tuần tra và phát thanh trên biển để khẳng định thẩm quyền tại vùng biển do Đài Bắc quản lý, một chiến thuật mà họ mô tả là chiến tranh nhận thức.

Bắc Kinh tuyên bố Đài Loan thuộc lãnh thổ của mình, dù Đảng Cộng sản Trung Quốc chưa từng cai quản hòn đảo. Đài Loan bác bỏ yêu sách chủ quyền này.

Xây dựng mạng lưới quan trắc biển riêng

Viện Nghiên cứu Hải dương quốc gia Đài Loan đã phát triển mạng lưới quan trắc radar biển toàn quốc từ năm 2025, với phạm vi dự kiến mở rộng từ 155.000 lên 210.000 km², tương đương khoảng 60.000 đến 81.000 dặm vuông.

Hai tàu khảo sát biển mới, Cheng-Po 101 và Cheng-Po 102, được hạ thủy hồi tháng 8 nhằm tăng khả năng tự thu thập thông tin về điều kiện biển của Đài Loan.

Bộ Nội chính Đài Loan cũng đã phê duyệt ba khu thử nghiệm phương tiện mặt nước và dưới nước không người lái, gần Tô Áo ở phía đông bắc, Bố Đại ở bờ tây và Lâm Viên ở phía nam.

Các khu này có tổng diện tích 14.207 ha, khoảng 35.100 mẫu Anh. Hội đồng Hải dương cho biết các địa điểm sẽ đơn giản hóa thủ tục thử nghiệm thiết bị trên biển, đồng thời dung hòa với hoạt động tàu thuyền, đánh bắt và giải trí hiện hữu.

Chính quyền còn thông qua chương trình bốn năm trị giá 614 triệu Đài tệ, khoảng 19 triệu USD, để phát triển giám sát an ninh hàng hải, hệ thống thông tin ứng phó khẩn cấp và công nghệ liên quan.

Theo hội đồng, đầu tư này sẽ tăng năng lực thu thập, phân tích thông tin về hoạt động trên biển và hỗ trợ ứng phó khẩn cấp.

Hệ thống không người lái và hợp tác quốc tế

Các màn trình diễn ngày 2/11 bao gồm tàu điều khiển từ xa, tàu đi theo tuyến được lập trình và phối hợp hoạt động, cùng các hệ thống dưới nước dùng sonar để phát hiện vật thể chìm.

Doanh nghiệp tham gia gồm Thunder Tiger của Đài Loan, liên doanh Mỹ–Đài Loan STR8, MARTAC có trụ sở tại Mỹ và các đơn vị công nghệ dưới nước BeeX, Awareocean.

Phó lãnh đạo Đài Loan Tiêu Mỹ Cầm dự sự kiện cùng đại diện Viện Mỹ tại Đài Loan, cơ quan phụ trách quan hệ của Mỹ với hòn đảo.

Bà Tiêu nói những hệ thống không người lái có chi phí tương đối thấp có thể đảm nhiệm một số nhiệm vụ trước đây do tàu lớn thực hiện, giúp sử dụng nhân lực và nguồn lực hiệu quả hơn. Bà kêu gọi kết nối cảm biến, thiết bị liên lạc và trí tuệ nhân tạo trên các nền tảng không gian, mặt đất, trên biển và dưới nước thành mạng lưới theo dõi hoạt động hàng hải.

Nghiên cứu trong nước cũng được giới thiệu tại cuộc thi trình diễn phương tiện mặt nước và dưới nước lần đầu tiên năm 2026, tổ chức ngày 31/10 và 1/11 tại cảng Hưng Đạt, Cao Hùng.

Mười hai đội đại học mang tới tàu mặt nước không người lái, robot dưới nước điều khiển từ xa, phương tiện tự hành dưới nước và tàu ngầm chạy bằng sức người. Các dự án bao gồm nhận dạng vật thể dưới nước, thu thập dữ liệu môi trường và điều hướng tự động.

Các dự án được chọn dự kiến trưng bày tại MATURE Taiwan, với lễ trao giải vào ngày 3/11.

Các nhà nghiên cứu Đài Loan còn phát triển cách phối hợp nhiều loại máy bay không người lái trong tuần tra biển.

Một dự án riêng của Đại học Quốc lập Thành Công sử dụng trí tuệ nhân tạo để phối hợp máy bay cánh cố định có thể cất hạ cánh thẳng đứng. Nghiên cứu mô hình hóa ba loại JUMP-20, V-BAT và Flexrotor để xây dựng hệ thống cho phép máy bay phân chia nhiệm vụ tuần tra, điều chỉnh đường bay và tránh chướng ngại khi điều kiện thay đổi.

Nhóm đã hoàn thành mô phỏng máy tính với 20 máy bay chia thành hai nhóm. Thử nghiệm bằng thiết bị thật và bay thực tế trên biển vẫn là những bước trong tương lai.

Nghiên cứu biển của Đài Loan còn hướng tới bảo vệ hạ tầng thiết yếu. Hội đồng Hải dương xác định phát hiện và bảo trì cáp ngầm là một trong các ưu tiên nghiên cứu cho những dự án bắt đầu năm 2027. Cáp ngầm vận chuyển lưu lượng thông tin quốc tế, nên việc bảo vệ có vai trò quan trọng đối với kết nối của Đài Loan với thế giới.

Bà Tiêu cũng nêu bảo vệ cáp ngầm, công trình điện gió ngoài khơi và liên lạc hàng hải là những lĩnh vực Đài Loan mong muốn hợp tác quốc tế.

Bà nói Đài Loan hy vọng kết hợp thế mạnh về bán dẫn, truyền thông và sản xuất với chuyên môn phát triển hệ thống, ứng dụng thực tiễn của Mỹ và châu Âu, đưa công nghệ không người lái từ thử nghiệm tới triển khai thông qua đồng phát triển, hợp tác công nghệ và sản xuất trong nước.

Tác giả: Arthur Zhang. Dịch đầy đủ nội dung chính từ The Epoch Times, ngày 2/11/2026.