Tập đoàn GMO Internet của Nhật Bản ngày 19/10 cho biết tin tặc xâm nhập nhiều doanh nghiệp lớn của Nhật gần đây đã sử dụng ARTEX, công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) do Trung Quốc phát triển. Các cuộc tấn công liên tiếp vào ngân hàng Hàn Quốc cuối tháng 9 và đầu tháng 10 cũng có sử dụng công cụ này.
Trong bài đăng trên blog an ninh mạng ngày 19/10, GMO nói khi điều tra hạ tầng được dùng trong một cuộc tấn công doanh nghiệp Nhật, nhóm xác nhận kẻ tấn công sử dụng ARTEX, hệ thống kiểm thử xâm nhập tự chủ dựa trên AI. Trước đó, GMO suy đoán từ nhật ký pháp chứng rằng cuộc tấn công nhiều khả năng do AI hỗ trợ; kết quả điều tra mới xác nhận giả thuyết này.
Daiki Fukumori, giám đốc Trung tâm ứng phó tội phạm mạng thuộc GMO Cybersecurity by Ierae, cho biết các cuộc tấn công Nhật được thực hiện qua cùng một hạ tầng máy chủ, với mục tiêu gần như đều tập trung ở Nhật. Khoảng 20 doanh nghiệp bị nhắm tới, trong đó chín doanh nghiệp cùng một ngành.
Theo The Epoch Times, những doanh nghiệp hứng chịu tấn công gồm Daiwa Securities Group, East Japan Railway (JR East) và SoftBank. Các cuộc tấn công khiến quan chức chính phủ Nhật, gồm bộ trưởng kỹ thuật số, kêu gọi tăng bảo vệ an ninh mạng; chính phủ đang phân tích khả năng AI bị sử dụng với mục đích xấu. Nhật có nhiều doanh nghiệp giữ vai trò then chốt trong chuỗi cung ứng công nghệ và công nghiệp toàn cầu, thuộc nhiều lĩnh vực.
Bộ phận an ninh mạng GMO còn phát hiện sáu máy chủ tấn công sử dụng AI, dường như nhắm vào doanh nghiệp Nhật trong thương mại điện tử, tài chính, bán lẻ, logistics, truyền thông, giáo dục và tiếp thị.
Fukumori, người từng làm tại Interpol, nói tám doanh nghiệp trong nhóm bị nhắm tới đã công khai sự cố rò rỉ dữ liệu trong hai tháng qua. Cùng một nhóm tin tặc có thể liên quan tới nhiều vụ xâm nhập và rò rỉ. Theo ông, kẻ tấn công dường như triển khai những chiến dịch riêng theo từng nước và ngành.
Liên hệ với các cuộc tấn công tại Hàn Quốc
GMO cho biết khoảng ngày 7/10, CrowdStrike Intelligence báo cáo ARTEX cũng được sử dụng trong những vụ tấn công tổ chức tài chính Hàn Quốc từ cuối tháng 9 tới đầu tháng 10/2026. Vì vậy, GMO nghi ngờ doanh nghiệp Nhật đang bị tấn công bằng phương thức tương tự.
CrowdStrike Intelligence là bộ phận phân tích tình báo mối đe dọa của công ty an ninh mạng Mỹ CrowdStrike, theo dõi các nhóm tin tặc, tội phạm mạng, mối đe dọa cấp quốc gia và phương thức tấn công mới trên toàn cầu, đồng thời cung cấp báo cáo hỗ trợ doanh nghiệp và chính phủ phòng ngừa, ứng phó.
Từ ngày 29/9, một số tổ chức tài chính Hàn Quốc liên tiếp bị tấn công. Hôm đó, Shinhan Bank và KB Kookmin Bank phát hiện truy cập bất thường; ngày hôm sau, hai ngân hàng xác nhận rò rỉ dữ liệu cá nhân và báo cơ quan giám sát tài chính. Sau đó, thêm các tổ chức tài chính công bố bị tấn công.
Ngày 7/10, CrowdStrike công bố phân tích cho thấy trong các hoạt động cuối tháng 9 và đầu tháng 10, kẻ tấn công đã dùng ARTEX cùng những công cụ AI khác để nhắm vào nhiều tổ chức tài chính Hàn Quốc.
CrowdStrike nói chưa thể quy chiến dịch này cho một tác nhân đe dọa đã được đặt tên. Tuy nhiên, hãng đánh giá tác nhân nhiều khả năng sử dụng tiếng Trung và có động cơ tài chính. Đánh giá có độ tin cậy trung bình, chủ yếu dựa trên việc dùng ARTEX do Trung Quốc phát triển và những câu lệnh bằng tiếng Trung mà nhà nghiên cứu quan sát được.
Fukumori cho biết nhóm tin tặc mũ trắng của GMO đã chuyển kết quả cho cơ quan thực thi pháp luật và đang điều tra liệu các nước ngoài Nhật, Hàn Quốc có bị nhắm tới hay không. Tin tặc mũ trắng là chuyên gia được doanh nghiệp hoặc tổ chức ủy thác sử dụng kỹ thuật xâm nhập để tìm lỗ hổng, giúp tăng an ninh hệ thống.
Nhà phát triển lên án việc lạm dụng
Sau khi phía Hàn Quốc liên hệ các vụ tấn công tài chính với ARTEX, nhà phát triển Trung Quốc của công cụ, dùng tên Autumn-27 trên GitHub và được bài nguồn gọi là Li Puhua, đã ngừng cho lập trình viên tiếp cận mã nguồn và thừa nhận công cụ bị những kẻ vi phạm pháp luật lạm dụng.
Trong tuyên bố, nhà phát triển nói dùng ARTEX để tấn công mạng hoàn toàn trái với mục đích ban đầu. Dự án sẽ không được cập nhật nữa và chuyển thành mã nguồn đóng từ khoảng ngày 8/10.
Theo Lý Tư Tề, The Epoch Times.