Mỹ, Nhật Bản, Australia và Ấn Độ công bố các biện pháp mới ngày 31/10 nhằm bảo đảm nguồn cung khoáng sản trọng yếu và chip máy tính tiên tiến, triển khai những dự án cụ thể khi các nền kinh tế lớn thảo luận cách giảm phụ thuộc vào các nguồn vật liệu thiết yếu tập trung.
Bốn nước thuộc nhóm Quad họp tại Atlanta bên lề hội nghị ngoại trưởng Nhóm 20 nền kinh tế lớn (G20), nơi an ninh chuỗi cung ứng là một chủ đề chính.
Quad công bố cam kết 10 triệu USD của Mỹ để hỗ trợ tái chế khoáng sản trọng yếu tại Ấn Độ và Đông Nam Á, cùng một nỗ lực mới nhằm xác định những nguy cơ gián đoạn trong sản xuất chất bán dẫn.
Trong tuyên bố chung, các bộ trưởng cũng bày tỏ quan ngại sâu sắc về cưỡng ép kinh tế, hạn chế xuất khẩu tùy tiện và những chính sách của chính phủ gây gián đoạn chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tuyên bố không nêu tên Trung Quốc. Tuy nhiên, khi được hỏi liệu sự chỉ trích có nhằm vào Bắc Kinh hay không, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio chỉ ra hành vi lặp đi lặp lại của một nước. Ông nói các hoạt động hoặc hành vi ấy liên tục đến từ một quốc gia và điều đó sẽ rõ ràng với mọi người.
Ông khẳng định Quad không phải liên minh chống Trung Quốc mà là một quan hệ đối tác quan tâm đến những hành động cụ thể, chứ không phản đối bất kỳ quốc gia nào.
Vai trò chi phối của Trung Quốc trong khoáng sản trọng yếu
Trung Quốc chi phối sản xuất nhiều khoáng sản thiết yếu đối với thiết bị điện tử, quốc phòng và công nghệ tiên tiến.
Theo báo cáo của Cơ quan Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS) công bố tháng 6, Trung Quốc là nhà sản xuất hàng đầu thế giới của 39 loại hàng hóa khoáng sản trong năm 2023, cung cấp 98% sản lượng gallium tinh luyện toàn cầu, một vật liệu dùng trong chất bán dẫn chuyên dụng.
Bắc Kinh đã áp dụng kiểm soát xuất khẩu đối với một số khoáng sản trọng yếu, gồm gallium, germanium, graphite và đất hiếm. USGS cảnh báo các hạn chế của Trung Quốc đối với những khoáng sản mà nước này chiếm phần lớn sản lượng toàn cầu có thể gây gián đoạn đáng kể cho chuỗi cung ứng.
Nhật Bản cũng nêu vấn đề tại hội nghị G20. Ngoại trưởng Toshimitsu Motegi nói những hạn chế xuất khẩu tùy tiện đe dọa nguồn cung khoáng sản trọng yếu ổn định, trong khi trợ cấp quá mức cùng các thực hành phi thị trường khác làm chuỗi cung ứng toàn cầu dễ bị tổn thương hơn.
Quad đã chỉ trích những hạn chế đó vào tháng 5, khi thiết lập khuôn khổ phối hợp đầu tư vào khai thác, chế biến và tái chế khoáng sản trọng yếu. Cuộc họp Atlanta bổ sung kinh phí và dự án cụ thể cho thỏa thuận trước đó.
Dự án mới về tái chế và công nghệ
Mỹ cam kết 10 triệu USD để hỗ trợ các cơ sở thu hồi khoáng sản trọng yếu từ rác thải điện tử và phế liệu công nghiệp tại Ấn Độ và Đông Nam Á. Quad cũng dự định đơn giản hóa việc vận chuyển vật liệu có thể tái chế qua biên giới.
Về chip tiên tiến, bốn nước công bố sáng kiến xác định điểm yếu trong chuỗi cung ứng trước khi gián đoạn xảy ra. Họ cũng dự định cung cấp hơn 85 triệu USD hỗ trợ kỹ thuật và tài chính để mở rộng khả năng tiếp cận các công nghệ trí tuệ nhân tạo đáng tin cậy trên khắp Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương.
Các bộ trưởng công bố Diễn đàn Lãnh đạo Doanh nghiệp Quad đầu tiên để khuyến khích quan hệ đối tác thương mại. Các cơ quan tín dụng xuất khẩu, có chức năng hỗ trợ tài chính cho thương mại và đầu tư quốc tế, dự kiến họp tại Tokyo ngày 18/11 để thúc đẩy hợp tác.
Sau cuộc họp, ông Rubio viết trên X rằng Quad đang tiến triển trong việc chuyển các ưu tiên chung thành lợi ích cho Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương thông qua chuỗi cung ứng vững hơn, công nghệ mới, hợp tác hàng hải và khoáng sản trọng yếu.
G20 tìm kiếm hợp tác chuỗi cung ứng rộng hơn
Các thông báo của Quad được đưa ra sau hai ngày G20 thảo luận về an ninh năng lượng, chuỗi cung ứng và căng thẳng địa chính trị.
Tuyên bố của chủ tịch G20 kêu gọi tăng minh bạch, đầu tư và hợp tác với doanh nghiệp để mở rộng chế biến, tinh luyện và tái chế khoáng sản trọng yếu. Khác thông báo của Quad, tuyên bố này không nêu dự án tái chế khoáng sản mới được cùng tài trợ.
Ông Rubio thừa nhận các nước G20 nhận thức được vấn đề chuỗi cung ứng nhưng chưa nhất trí về giải pháp tập thể. Ông nói các bên đều đồng ý có một vấn đề, song vẫn cần làm việc để tìm được sự đồng thuận về những giải pháp chung.
Theo Arthur Zhang, The Epoch Times, ngày 1/11/2026. Đối chiếu các cam kết dự án với tuyên bố chung Quad do Bộ Ngoại giao Mỹ công bố ngày 31/10.
Đối chiếu thuật ngữ trong tuyên bố chung
Phần trên là bản dịch bài của Arthur Zhang. Tuyên bố chung được dùng để đối chiếu gọi hạng mục hỗ trợ hơn 85 triệu USD là “Super Intelligence (SI)”, trong khi bản tin nguồn dùng thuật ngữ “artificial intelligence”. Hai tài liệu cùng nêu cam kết hỗ trợ kỹ thuật và tài chính, không phải khoản tiền đã giải ngân.
Đọc thêm: Thông tin trước về kế hoạch họp lãnh đạo Quad tại Manila. Điểm mới của cuộc họp ngoại trưởng tại Atlanta là các cam kết dự án cụ thể được công bố ngày 31/10.