Theo Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS), gần 24.000 người nhập cư trái phép có tiền án hoặc bị cáo buộc phạm tội đã được thả về cộng đồng từ ngày 20/1/2025, do California không thực hiện các yêu cầu tạm giữ của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan (ICE).
Trong thông cáo ngày 2/11, DHS cho biết có hơn 81.000 cáo buộc hình sự hoặc bản án liên quan đến những yêu cầu tạm giữ không được thực hiện này, gồm 3.295 vụ trộm đột nhập, 1.097 vụ hành hung, 1.088 cáo buộc buôn bán ma túy, 169 vụ giết người và 147 vụ tấn công tình dục.
Yêu cầu tạm giữ của ICE đề nghị cơ quan thực thi pháp luật thông báo cho ICE trước khi thả một người nhập cư trái phép thuộc diện có thể bị trục xuất khỏi nhà tù hoặc cơ sở giam giữ; hoặc giữ người đó thêm tối đa 48 giờ sau thời điểm dự kiến trả tự do để DHS có thời gian tiếp nhận.
ICE thường đưa ra yêu cầu này khi một người nhập cư trái phép đã bị tòa kết án hoặc gây nguy cơ đối với an toàn công cộng hay an ninh quốc gia.
Một số trường hợp tại California gồm một công dân El Salvador bị kết án ngược đãi trẻ em và giết người; một công dân Cuba bị kết án giết người cấp độ hai; một công dân Armenia bị kết án cố ý giết người trong trường hợp giảm nhẹ; và một công dân Libya bị kết án hành hung bằng súng.
ICE đã gửi yêu cầu tạm giữ đối với những người này trong năm 2025 hoặc 2026. Tuy nhiên, DHS cho biết các yêu cầu không được thực hiện và họ đã được thả khỏi nhà tù.
Trong thông cáo, Bộ trưởng DHS Markwayne Mullin nói: “Các chính trị gia ủng hộ chính sách nơi trú ẩn không chỉ từ chối hợp tác với cơ quan thực thi pháp luật liên bang để nhắm tới và bắt giữ những đối tượng nguy hiểm nhất, mà còn thả gần 24.000 người nước ngoài nhập cư trái phép phạm tội ra đường phố California, gây khiếp sợ cho những người Mỹ vô tội”.
Theo hướng dẫn do Tổng chưởng lý California Rob Bonta ban hành hồi tháng 7, các nguồn lực của bang và địa phương không được hỗ trợ hoạt động thực thi luật di trú, trừ khi pháp luật bắt buộc.
Hướng dẫn yêu cầu các cơ quan hạn chế thu thập, lưu giữ và tiết lộ thông tin có thể giúp xác định danh tính hoặc bắt giữ những người không có tình trạng di trú hợp pháp.
“Khi không có nghĩa vụ pháp lý phải thực hiện yêu cầu của cơ quan di trú, các cơ quan cần yêu cầu thủ tục pháp lý thích hợp — chẳng hạn lệnh khám xét hoặc bắt giữ do tòa ban hành, trát triệu tập tư pháp hoặc lệnh của tòa án — trước khi thực hiện”, hướng dẫn nêu.
Trong một chương trình podcast hồi tháng 1 với nhà bình luận bảo thủ Ben Shapiro, Thống đốc California Gavin Newsom đã bảo vệ chính sách nơi trú ẩn của bang. Ông nói California có hợp tác với cơ quan di trú liên bang trong một số trường hợp, đồng thời cho biết bang đã phối hợp chuyển giao hơn 10.000 tù nhân. Ông Newsom cũng nói ông không đồng ý với lời kêu gọi của một số thành viên Đảng Dân chủ về việc giải thể ICE.
“California có lẽ đã hợp tác trong nhiều vụ chuyển giao cho ICE hơn bất kỳ bang nào khác trên cả nước. Và tôi đã phủ quyết nhiều dự luật do cơ quan lập pháp của mình đưa ra nhằm chấm dứt khả năng của bang California trong việc đó”, ông Newsom nói.
Trong một số trường hợp, những người có yêu cầu tạm giữ của ICE nhưng được thả khỏi nhà tù có thể tiếp tục phạm tội.
Hồi tháng 6, một người nhập cư trái phép từ El Salvador bị cáo buộc sát hại một cựu quân nhân tại Utah. Theo thông cáo ngày 20/7 của DHS, trước đó ICE đã hai lần gửi yêu cầu tạm giữ người này tại California, nhưng cả hai lần bang đều từ chối và trả tự do cho người đó.
Ngoài California, DHS cũng chỉ trích bang New York vì bị cho là không thực hiện yêu cầu tạm giữ của ICE.
Trong thông cáo ngày 9/10, bộ này cho biết New York không thực hiện 14.916 yêu cầu tạm giữ do ICE ban hành từ ngày 20/1/2025 đến ngày 14/9/2026. Những yêu cầu này liên quan đến 47.750 cáo buộc hình sự và bản án.
“Các chính trị gia ủng hộ chính sách nơi trú ẩn tạo ra môi trường để hoạt động phạm tội phát triển, chứ không phải để người dân Mỹ được an toàn. Tổng thống Trump đã nói rõ rằng ông sẽ khôi phục luật pháp và trật tự tại các thành phố và các bang của chúng ta. Khi có những thành phố và chính trị gia theo chính sách nơi trú ẩn, an toàn của công chúng bị đe dọa”, ông Mullin nói trong thông cáo.
Nguồn: Naveen Athrappully / The Epoch Times.
Thông cáo gốc: DHS, ngày 2/11/2026.