Cựu quân nhân Diệp Bách Táo, 71 tuổi, bị đưa đi từ một phòng chơi cờ, bài tại Quảng Đông vào ngày 13/8 với cáo buộc nghi tổ chức sòng bạc. Người em trai và các đồng đội nói ông không phải người mở cơ sở này.
Theo bài phỏng vấn của phóng viên Lý Hy đăng trên Epoch Times, ông Diệp Bách Táo từng nhập ngũ hai lần và tham chiến tại Việt Nam. Đội trị an quận Bồng Giang đưa ông đi; hiện ông bị giam tại trại tạm giam thành phố Giang Môn.
Em trai ông, Diệp Bách Sĩ, và các đồng đội cũ nói phòng chơi cờ, bài không do ông Táo mở. Ông thường tới đó chơi bài, tham gia sinh hoạt và làm các việc lặt vặt. Ông Sĩ đã viết một bản trình bày tình hình gửi Viện Kiểm sát quận Bồng Giang; đồng đội ở nhiều nơi gọi điện tới công an và viện kiểm sát để đề nghị trả tự do cho ông.
Người em gửi bản trình bày tới viện kiểm sát
Vợ ông Táo đã qua đời, người con trai duy nhất thường trú tại châu Phi để làm việc, nên ông không có người thân cùng sống ở Trung Quốc. Theo bài nguồn, ông có di chứng tâm thần, thần kinh sau chiến tranh. Sau vụ việc, ông bị xác định không có năng lực thực hiện hành vi pháp lý và không thể lập giấy ủy quyền cho em trai thuê luật sư. Vì vậy, gần hai tháng bị giam không có luật sư tham gia; người thân cũng không biết thêm nhiều về vụ án.
Trong bản trình bày gửi ngày 10/9, ông Sĩ viết rằng anh trai có biểu hiện tinh thần không ổn định từ khi xuất ngũ, dễ nổi nóng, cáu giận do di chứng chiến tranh. Người nhà không ở trong nước nên ông sống một mình. Ông Sĩ mong cơ quan liên quan cho anh trai sớm về nhà.
Đồng đội cho rằng vụ bắt giữ liên quan hoạt động bảo vệ quyền lợi
Một cựu quân nhân được bài nguồn gọi là ông Đằng nói với phóng viên Epoch Times: “Ngòi nổ của lần bắt giữ này là việc Diệp Bách Táo thường tham gia bảo vệ quyền lợi của cựu quân nhân. Họ gán tội danh cho ông ấy để trả đũa”. Theo ông Đằng, ông Táo thường tham gia hoạt động của cựu quân nhân và từng bị kết án hai năm vì việc này.
Ông Táo còn tham gia bảo vệ quyền lợi cho người cao tuổi ở Quảng Đông. Bài nguồn cho biết có những người chỉ nhận lương hưu 1.500 hoặc 2.000 nhân dân tệ, thiếu bảo đảm y tế và chăm sóc tuổi già, khó duy trì cuộc sống. Ông Táo giúp họ đòi hỏi quyền tiếp cận bình đẳng với y tế, lương hưu và các bảo đảm sinh kế.
Về tình trạng tinh thần của đồng đội, ông Đằng nói người từng ra chiến trường thường có di chứng ở mức độ khác nhau, như dễ sốt ruột. Ông cho rằng ông Táo không có biểu hiện khác thường, nhưng bất mãn với những điều bất công. Theo lời ông, ông Táo đối xử hòa nhã và thân thiện với mọi người xung quanh, dù có sự oán giận đối với công an.
Ông Đằng nói đã tới Giang Môn; nhiều đồng đội cũng liên hệ cơ quan liên quan. Ông nhấn mạnh: “Ông ấy là tiểu đội trưởng cũ của chúng tôi. Nếu thật sự phạm pháp, chúng tôi cũng không muốn bao che. Nhưng ông ấy không mở sòng bạc, không thể phóng đại sự thật để oan uổng một người”.
Người thân lo ngại quyền được trợ giúp pháp lý
Bài nguồn nêu mốc 37 ngày cho giai đoạn tạm giữ hình sự và quyết định phê chuẩn bắt theo Luật Tố tụng hình sự Trung Quốc: tối đa 30 ngày ở công an và bảy ngày để viện kiểm sát xem xét phê chuẩn. Tác giả đặt câu hỏi về việc ông Táo đã bị giam lâu hơn mốc này. Điều 91 của Luật Tố tụng hình sự Trung Quốc quy định thời hạn 30 ngày trong một số trường hợp nghi phạm đặc biệt và bảy ngày để viện kiểm sát quyết định phê chuẩn bắt; đây là thời hạn của giai đoạn đề nghị và xét phê chuẩn bắt, không phải giới hạn tổng thời gian giam giữ sau khi đã phê chuẩn. Phần đối chiếu pháp luật này do biên tập bổ sung.
Tuy nhiên, đồng đội nói không có luật sư tham gia và họ không biết vụ án hiện đã chuyển tới cơ quan hay giai đoạn nào. Theo bài nguồn, người thân và đồng đội quan tâm tới ông đều cảm thấy bất lực trước vấn đề ai sẽ bảo đảm quyền lợi của ông.
Lý Hy — Epoch Times. Bản dịch đầy đủ nội dung chính; các nhận định về động cơ bắt giữ được quy cho người phát biểu.