Dự án xây dựng Nhà máy Nhiệt điện Vĩnh Tân 1 tại tỉnh Bình Thuận đã được khởi công vào sáng ngày 18/7/2015. Tổng số vốn dự kiến đầu tư cho dự án này là 1,75 tỷ đô la, trong đó nhà thầu Trung Quốc góp 95%, Tổng Công ty Điện lực Vinacomin thuộc Tập đoàn Than khoáng sản Việt Nam là người thu xếp dự án và góp 5% vốn. Dự án này có công suất 1.200MW với hai tổ máy, dự kiến đi vào hoạt động trong năm 2018.

Trung Quốc trúng tổng thầu hầu hết các dự án nhiệt điện

Các dự án nhiệt điện ở Việt Nam có đến 90% do các nhà thầu Trung Quốc thực hiện. Nhìn chung công nghệ của các nhà thầu Trung Quốc đều lạc hậu, nhiều chuyên gia nhìn nhận rằng Việt Nam đang có nguy cơ trở thành bãi đáp công nghệ thấp của Trung Quốc.

Các nhà thầu Trung Quốc đang di chuyển dần các công nghệ lạc hậu, ô nhiễm môi trường ra khỏi đất nước và đi vào Việt Nam. Sau này các công tác duy trì, bảo dưỡng, thay thế máy móc sẽ đều phải phụ thuộc vào Trung Quốc.

PGS.TS. Trương Duy Nghĩa, Chủ tịch hội Khoa học Kỹ thuật Nhiệt Việt Nam cho phóng viên báo Pháp luật và Đời sống biết rằng: “Có lẽ ai cũng biết, các nhà thầu Trung Quốc chưa hề làm tổng thầu EPC ở bất cứ dự án nhiệt điện nào. Họ chỉ có duy nhất một nhà máy điện ở Pakistan (nhưng đây là thỏa ước mang tính chính trị giữa hai nước này)”

Vì thế việc để Trung Quốc làm tổng thầu EPC cũng giống như biến Việt Nam thành nơi để thử tay nghề cho các nhà thầu Trung Quốc.

“Khi tay nghề đã có, các nhà thầu Trung Quốc sẽ đủ lớn để vươn ra các thị trường khác. Nhưng sự thật là để có tay nghề vững đương nhiên những sản phẩm đi đầu luôn mắc lỗi. Mắc lỗi có thể khắc phục, xong ai dám chắc họ sẽ khắc phục miễn phí khi thời gian bảo hành đã hết. Lúc đó, chúng ta chỉ có khóc dở, mếu dở bởi nếu sửa chữa thay thế thiết bị sẽ rất đắt, còn nếu không ắt nó chỉ còn là một đống sắt vô giá trị”, ông Nghĩa nói.

Việc nhà thầu Trung Quốc không có kinh nghiệm, công nghệ yếu kém, gây nhiều thiệt hại cho Việt Nam đã không còn là điều gì mới mẻ. Điển hình là nhà máy Nhiệt điện Vĩnh Tân 2 ở Bình Thuận, công nghệ lạc hậu, vô trách nhiệm, thả bụi than xỉ vào môi trường khiến khu vực bị ô nhiễm nghiêm trọng dẫn đến cuộc biểu tình của dân chúng vào tháng 4 vừa qua.

Kịch bản lặp lại, nếu nhà máy Vĩnh Tân 1 vừa được khởi công đây cũng y hệt như nhà máy Vĩnh Tân 2 thì người dân Bình Thuận đã khổ lại càng thêm khổ.

Ngọn Hải Đăng

Xem thêm: