MC Phan Anh vừa qua đã có nhiều hoạt động nổi trội về việc kêu gọi đóng góp cứu trợ đồng bào miền Trung, Tuy nhiên, một số thông tin cho rằng MC vận động như vậy là vi phạm pháp luật.

đại diện MC Phan Anh làm từ thiện

Khi hay tin miền Trung nhiều ngày ngập trong lũ, người dân không còn lương thực và tài sản thiệt hại vô cùng lớn, MC Phan Anh đã cùng gia đình quyên góp 900 triệu và chia sẻ trên facebook để kêu gọi cộng đồng cùng nhau đóng góp hỗ trợ đồng bào miền Trung mùa lũ. Sau 1 tuần, con số quyên góp cho Phan Anh lên tới 20 tỷ.

Tuy nhiên, bên cạnh một số bài báo ủng hộ việc làm của MC Phan Anh thì gần đây, một số quan điểm cho rằng, MC Phan Anh tự ý vận động, quyên góp tiền là vi phạm Nghị định 64/2008/NĐ-CP “về vận động, tiếp nhận, phân phối và sử dụng các nguồn đóng góp tự nguyện hỗ trợ nhân dân khắc phục khó khăn do thiên tai, hoả hoạn, sự cố nghiêm trọng, các bệnh nhân mắc bệnh hiểm nghèo”.

Theo báo Vov, Luật sư Nguyễn Văn Thành – Giám đốc Công ty Luật TNHH Huy Thành có bài viết phân tích về việc MC Phan Anh có phạm luật khi tự vận động ủng hộ đồng bào lũ lụt?

“Trước hết, chúng ta cần phải hiểu được bản chất pháp lý của việc mọi người gửi tiền vào tài khoản NH của MC Phan Anh.

Trước tình hình bão lụt nghiêm trọng, MC Phan Anh đã có kế hoạch cá nhân về việc ủng hộ đồng bào lũ lụt bằng số tiền của riêng mình trong tài khoản NH.

Sau đó, Phan Anh cho thông tin số tài khoản đó để người hảo tâm có thể ủng hộ thêm, không ép buộc ai phải thực hiện. Số tiền mọi người ủng hộ sau đó khoảng 20 tỷ đồng.

Như vậy, về mặt bản chất việc các cá nhân, tổ chức chuyển tiền vào tài khoản của MC Phan Anh được coi là các hợp đồng tài sản theo Bộ luật Dân sự 2005.

Cụ thể Điều 465 Bộ luật Dân sự 2005 quy định:

Điều 465 quy định: “Hợp đồng tặng, cho tài sản là sự thoả thuận giữa các bên. Theo đó bên tặng cho giao tài sản của mình và chuyển quyền sở hữu cho bên được tặng cho mà không yêu cầu đền bù, còn bên được tặng cho đồng ý nhận”.

Các cá nhân, tổ chức hoàn toàn tự nguyện chuyển tiền vào tài khoản MC Phan Anh mà không yêu cầu MC này hoàn trả lại. MC Phan Anh cũng đồng ý nhận.

Khi tiền được chuyển vào tài khoản của MC Phan Anh thì hợp đồng tặng cho tài sản đã được thực hiện.

Các bên đã thực hiện xong quyền và nghĩa vụ của mình. Do vậy, về mặt bản chất đây là quan hệ giao dịch dân sự tặng cho tài sản giữa nhiều cá nhân, tổ chức khác nhau với MC Phan Anh.

Cần phải hiểu tài khoản cá nhân của MC Phan Anh không phải là “quỹ” theo quy định tại Nghị định 148/2007/NĐ-CP về tổ chức, hoạt động của quỹ xã hội, quỹ từ thiện.

Theo khoản 1, Điều 3 Nghị định 148/2007/NĐ-CP quy định: “Quỹ, là tổ chức phi chính phủ có tư cách pháp nhân do một hoặc nhiều cá nhân, tổ chức tự nguyện dành một khoản tài sản nhất định để thành lập hoặc thành lập thông qua hợp đồng, hiến tặng, di chúc, nhằm mục đích hỗ trợ văn hóa, giáo dục, y tế, thể dục thể thao, khoa học, từ thiện, nhân đạo và các hoạt động vì lợi ích cộng đồng không vì mục đích lợi nhuận, quỹ được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép thành lập, công nhận Điều lệ”.

Ý nghĩa của quy định trên là tài khoản cá nhân của MC Phan Anh không có tư cách pháp nhân nên không thuộc điều chỉnh của Nghị định 148/2007/NĐ-CP.

Sau khi tiền được chuyển vào tài khoản của Phan Anh, theo quy định thì MC Phan Anh có quyền chiếm hữu, sử dụng, định đoạt số tiền trên theo ý chí cá nhân và theo quy định của pháp luật.

Đối chiếu hành vi của MC Phan Anh với pháp luật

Theo thông tin từ Vov, MC Phan Anh đến với đồng bào vùng lũ với tư cách là một cá nhân độc lập nên không chịu sự điều chỉnh của Nghị định này.

Việc MC dùng tiền cá nhân, tiền được tặng, cho để trực tiếp thực hiện cứu trợ là việc mang ý chí cá nhân, thuộc quyền định đoạt của MC Phan Anh nên không cần phải thông qua các cơ quan, tổ chức theo Nghị định 64/2008/NĐ-CP.

Ngoài ra, Điều 3, Nghị định 64/2008/NĐ-CP quy định các hành vi bị nghiêm cấm: Cản trở hoặc ép buộc tổ chức, cá nhân tham gia hoạt động cứu trợ nhân đạo; Báo cáo sai sự thật, gian lận, chiếm đoạt, sử dụng trái phép tiền, hàng do các tổ chức, cá nhân trong nước, ngoài nước ủng hộ, đóng góp; Lợi dụng hoạt động cứu trợ để vụ lợi.

Về nguyên tắc pháp luật, công dân được được phép làm những gì pháp luật không cấm, miễn là tuân thủ các quy định của pháp luật điều chỉnh liên quan.

Rõ ràng, ai trong chúng ta cũng nhận thấy việc làm của MC Phan Anh hoàn toàn không vi phạm các hành vi bị nghiêm cấm nêu trên. Do vậy MC Phan Anh không vi phạm các quy định của Nghị định 64/2008/NĐ-CP.

Việc làm của MC Phan Anh đến thời điểm này không có bất kỳ một dấu hiệu phạm pháp hình sự nào như gian dối, cung cấp thông tin sai sự thật để chiếm đoạt tài sản người khác.

Tiến sĩ Trần Đăng Tuấn từng khen và gọi việc làm của MC là hiện tượng từ thiện
Tiến sĩ Trần Đăng Tuấn từng khen và gọi việc làm của MC là hiện tượng từ thiện
Thông tin tài khoản của MC Phan Anh được công khai
Thông tin tài khoản của MC Phan Anh được công khai
MC Phan Anh tìm hiểu mua bò cho bà con vùng lũ khó khăn
MC Phan Anh tìm hiểu mua bò cho bà con vùng lũ khó khăn
MC Phan Anh đến với đồng bào miền Trung mùa lũ
MC Phan Anh đến với đồng bào miền Trung mùa lũ. Từng bước đi, ý định hoạt động của MC đều được ghi lại và công khai với cộng đồng mạng

Theo quy định tại Điều 22 Nghị định 139/2013/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính về khai thác và bảo vệ công trình thủy lợi; đê điều; phòng, chống lụt, bão:

“Điều 22. Vi phạm quy định trong khắc phục hậu quả lụt, bão

  1. Phạt tiền từ 5 triệu – 10 triệu đồng đối với hành vi chiếm dụng hàng hóa, nhu yếu phẩm cứu trợ nhân dân vùng bị ảnh hưởng của lụt, bão.
  2. Biện pháp khắc phục hậu quả:

Buộc nộp lại hàng hóa hoặc giá trị hàng hóa đã chiếm dụng đối với hành vi vi phạm quy định tại Khoản 1 Điều này”.

Vậy, MC Phan Anh hoàn toàn không có hành vi vi phạm nêu trên.

  • Thứ nhất, các cá nhân hoàn toàn biết rõ việc làm của MC và tự nguyện chuyển tiền vào tài khoản ngân hàng mà không yêu cầu hoàn trả lại.
  • Thứ hai, việc cho rằng MC Phan Anh có dấu hiệu của hành vi lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản theo Điều 140 của Bộ luật hình sự cũng không có căn cứ. Bởi bên tặng, cho không yêu cầu đền bù hay điều kiện gì đối với bên nhận.
  • Thứ ba, thực tế cho thấy việc làm của Phan Anh được thực hiện cụ thể ở đâu, thời gian nào và ý định của MC đều được công khai minh bạch, hoàn toàn không có dấu hiệu MC dùng thủ đoạn gian dối hoặc bỏ trốn để chiếm đoạt tiền hay dùng trong mục đích bất hợp pháp.
  • Thứ tư, đến thời điểm hiện tại cũng không có bất kỳ cá nhân, tổ chức nào đã gửi tiền cho MC Phan Anh có đơn tố cáo MC Phan Anh vi phạm pháp luật hay chiếm đoạt tiền của họ. Cũng không xác định được “bị hại” là ai, trong khi các tội trong quy định bắt buộc phải xác định có bị hại thì mới xử lý được.

Do vậy, việc làm của MC Phan Anh không vi phạm pháp luật hình sự hiện hành. MC Phan Anh hoàn toàn có quyền sử dụng, định đoạt số tiền này theo quy định của pháp luật”.

MC Phan Anh có phải chịu thuế thu nhập đối với khoản tiền 20 tỷ hay không?

Phan Anh hoàn toàn không vi phạm các quy định về trốn thuế, gian lận thuế. Số tiền mọi người chuyển vào là hoàn toàn công khai, minh bạch. Hơn nữa đây cũng không phải là “khoản thu nhập chịu thuế” theo các quy định về pháp luật thuế nên MC Phan Anh sẽ không phải nộp thuế với số tiền hơn 2 tỷ đồng như một số quan điểm đã đưa.

Mia (TH)

Xem thêm: