Ngày 23/3, trả lời về việc một số trường đại học dùng tổ hợp môn bất thường để xét tuyển, Vụ trưởng Giáo dục Đại học (Bộ GD-ĐT) Nguyễn Thị Kim Phụng cho biết các trường phải giải trình về tính liên quan, hợp lý cũng như dám chịu trách nhiệm nếu xét tuyển để lại “hậu quả”.

Tổ hợp xét tuyển phải gắn với yêu cầu ngành đào tạo

Theo Luật Giáo dục đại học, các cơ sở giáo dục đại học được tự chủ quyết định phương thức tuyển sinh và chịu trách nhiệm về công tác tuyển sinh. Quy chế cũng cho phép trường được dùng kết quả 3 bài thi/môn thi, trong đó có ít nhất một trong hai bài Toán, Ngữ văn để xét tuyển; không sử dụng nhiều hơn 4 tổ hợp bài thi/môn thi để xét cho một ngành.

Như vậy, về luật, các trường không sai phạm khi sử dụng tổ hợp khối C để tuyển vào ngành kỹ thuật, kinh tế; khối A vào Văn học. Tuy nhiên, các bài thi/môn thi đưa vào tổ hợp để xét tuyển phải gắn với yêu cầu của ngành đào tạo. Ít nhất một hoặc hai môn thi trong đó được coi là môn kiến thức nền tảng, môn tiên quyết để có thể vào học chương trình.

Do đó, nhà trường phải giải trình được tính liên quan, tính hợp lý, cần thiết của tổ hợp đó đối với ngành đào tạo và quy trình xác định tổ hợp tuyển sinh thế nào, đặc biệt với những tổ hợp tuyển sinh quá bất thường. Nếu không có căn cứ thuyết phục, những trường có dấu hiệu tuyển sinh bằng cách “vơ bèo vạt tép” sẽ bị thanh tra về điều kiện đảm bảo chất lượng, việc thực hiện các quy định tuyển sinh, đào tạo, đảm bảo chuẩn đầu ra và việc làm của sinh viên sau tốt nghiệp… Nếu có vi phạm sẽ bị xử lý nghiêm, kể cả dừng tuyển sinh công khai.

Dùng tổ hợp mới không hợp lý, trường có thể tự đào thải

Bà Phụng khẳng định trên VnExpress, việc tự chủ tuyển sinh là tất yếu nhưng sau khi tuyển sinh và đào tạo, nhà trường phải có trách nhiệm giải trình trước xã hội về kết quả đào tạo. Chưa nói đến việc bị xử lý của Bộ nếu vi phạm, trước hết trường sẽ bị xã hội đánh giá thấp và nghi ngờ chính sách, chất lượng đào tạo. Thí sinh tốt cũng không chọn vào học trường khi có sự hồ nghi, dẫn đến đại học đó chỉ chọn được người kém, không có tinh thần thực học thực nghiệp.

Những điều này khiến uy tín và chất lượng đào tạo của trường bị giảm sút, người sử dụng lao động cũng không muốn nhận sinh viên của trường. Tiếp tục quá trình này, dần dần trường sẽ bị đào thải.

Năm 2018, các đại học được trao quyền tự chủ xác định ngưỡng đảm bảo chất lượng đầu vào (trừ các ngành đào tạo giáo viên). Vụ trưởng Giáo dục đại học cho biết, sẽ yêu cầu sau khi có điểm thi, các trường phải công khai điểm sàn nhận xét tuyển trước khi thí sinh thay đổi nguyện vọng. Trường cũng phải nhập lên cơ sở dữ liệu thi tuyển sinh để quản lý. Điều này giúp công khai, minh bạch thông tin cho thí sinh có sự lựa chọn phù hợp và trường phải giữ uy tín, xây dựng thương hiệu cho mình.

Trước đó, vào đầu năm 2018, kế hoạch tuyển sinh của nhiều trường đại học xuất hiện những tổ hợp môn thi mới khiến dư luận xôn xao, theo Zing.

Đại học Hùng Vương Tp.HCM sử dụng tổ hợp Văn, Toán, Giáo dục Công dân để xét tuyển các ngành Công nghệ Thông tin, Kế toán. Trong khi đó, Đại học Công nghệ Đồng Nai tuyển sinh ngành này bằng tổ hợp Văn, Sử, Địa và Văn, Địa, Giáo dục Công dân. Trong khi đó, tại Đại học Nam Cần Thơ, thí sinh có thể xét tuyển ngành Kế toán, Tài chính Ngân hàng, Quản trị Kinh doanh, Bất động sản với tổ hợp Văn, Sử, Địa.

Loạn tổ hợp môn xét tuyển đại học: Các trường dám chịu trách nhiệm?
Đại học Hùng Vương Tp.HCM tuyển sinh khối C các ngành Marketing, Quản trị Kinh doanh. (Ảnh chụp màn hình)

Việc này được đánh giá để tăng cơ hội xét tuyển cho thí sinh, đồng thời giảm áp lực tuyển đủ chỉ tiêu từ phía nhà trường. Tuy nhiên, việc môn thi trái ngược ngành học sẽ tạo ra những khó khăn trong việc đào tạo và đảm bảo chất lượng đầu ra của nguồn nhân lực.

Mạnh Tiến