Đại dịch COVID-19 diễn biến phức tạp, khi sức chống đỡ của các doanh nghiệp ngày càng yếu thì tại nhiều địa phương còn phát sinh thêm “giấy phép con”, làm nghẽn dòng chảy lưu thông hàng hóa, nguyên vật liệu sản xuất. VCCI cho rằng, Chính phủ cần đảm bảo hoạt động vận tải thông suốt, không để các địa phương tự ý đưa ra các quy định gây cản trở, đối với các tuyến quốc lộ, địa phương không thể cứ thích ngăn thì ngăn, cấm thì cấm.

Báo Vietnamnet đưa tin, theo khảo sát của Phòng Thương mại và Công nghiệp Pháp tại Việt Nam (CCIFV) nhằm đánh giá những khó khăn và hạn chế mà các doanh nghiệp Pháp đang phải đối mặt, trong bối cảnh dịch COVID-19 lần thứ 4 đang diễn biến phức tạp tại Việt Nam.

Có 63 doanh nghiệp Pháp thuộc các lĩnh vực công nghiệp, thực phẩm, thủ công mỹ nghệ, dược,… tham gia khảo sát. Trong đó, 65% doanh nghiệp có trụ sở hoặc có hoạt động tại miền Nam, 23% tại miền Bắc và 12% tại miền Trung. Kết quả cho thấy, gần 60% doanh nghiệp cho biết, đang đối mặt với khó khăn trong 6 tháng qua; 56% đã phải tạm ngưng hoạt động kinh doanh hoặc giảm ít nhất 80% trong hai tháng qua.

Khó khăn lớn mà các doanh nghiệp Pháp gặp phải là khâu vận chuyển hàng hóa, khi các địa phương siết chặt để phòng chống dịch. Chẳng hạn, với lĩnh vực thực phẩm, tuy là hàng thiết yếu nhưng nguyên liệu và bao bì không được coi là hàng thiết yếu, nên không thể đưa đến nhà máy để sản xuất. Đó là con đường dẫn đến đóng cửa hoạt động sản xuất kinh doanh.

Đây cũng là tình trạng chung của tất cả các doanh nghiệp tại Việt Nam thời gian qua. Trên nhiều tuyến cao tốc hay quốc lộ, đã xảy ra tình trạng ùn tắc, ứ đọng hàng hóa vì những quy định khác nhau trong phòng, chống dịch giữa các địa phương. Cách chống dịch kiểu “ngăn sông cấm chợ”, khiến hoạt động kinh tế bị ảnh hưởng nặng nề. Các vùng kinh tế trọng điểm, luôn có sự liên kết chặt chẽ với nhau về hạ tầng, về đầu vào đầu ra… nay đang bị tách rời ra.

Sự thiếu đồng bộ, nhất quán trong các quy định, chính sách áp dụng của các địa phương khiến các doanh nghiệp thêm khốn khổ. Đặc trưng của ngành công nghiệp là tính kết nối sản xuất theo chuỗi, không phân biệt địa giới hành chính. Khi các địa phương áp dụng các chính sách, quy định khác nhau về giãn cách, kiểm soát lưu thông hàng hoá, quy định về thực phẩm thiết yếu,… sẽ làm tăng khó khăn cho doanh nghiệp.

Bà Phạm Minh Thảo, Viện Nghiên cứu Quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) nhận định, từ đầu năm 2020 đến nay, nỗ lực cải cách môi trường kinh doanh của Việt Nam có xu hướng chững lại.

Không những thế, khi thực hiện giãn cách xã hội để chống dịch, tại nhiều địa phương còn phát sinh thêm những quy định, những “giấy phép con”, làm nghẽn dòng chảy lưu thông hàng hóa, nguyên vật liệu sản xuất.

Loại bỏ “giấy phép con” địa phương không thể cứ thích ngăn thì ngăn, cấm thì cấm

Ông Vũ Tiến Lộc, Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng, về nguyên tắc, cái gì hạn chế quyền của người dân và doanh nghiệp phải được quy định trong luật. Các địa phương căn cứ vào đó để thực hiện, chứ không được “đẻ” thêm quy định khác. Các tỉnh, thành chỉ được quy định khác khi Chính phủ cho phép. Nếu cứ tự đặt ra quy định “ngăn sông cấm chợ” là vi phạm pháp luật.

Đối với các tuyến quốc lộ, việc quản lý thuộc về Trung ương, địa phương không thể cứ thích ngăn thì ngăn, cấm thì cấm? Cần Thơ quy định xe vận tải hàng hóa muốn vào thành phố, phải đăng ký trước với Sở Công Thương, rồi phải đổi lái xe trung chuyển, có xin phép không? Đưa ra quy định như vậy gây khó cho doanh nghiệp mà không tham vấn, cũng không xin phép Chính phủ.

Theo ông Lộc, chúng ta nói đến hàng hóa thiết yếu nhưng tất cả quy trình sản xuất là chuỗi cung ứng. Có thể sản phẩm cuối cùng mới là thiết yếu, còn nguyên vật liệu sản xuất ra sản phẩm đó, lại không được quy định trong danh mục thiết yếu. Nhưng nếu không có nguyên vật liệu đó sẽ không thể làm ra sản phẩm thiết yếu.

Ví dụ, bao bì không phải mặt hàng thiết yếu, nhưng nó phục vụ cho đóng gói thực phẩm, lại là hàng thiết yếu, ông Lộc nói.

Các chuyên gia kinh tế khuyến nghị, chống dịch là cần thiết nhưng không thể kiểm soát quá mức, gây đứt gãy sản xuất. Muốn vậy, áp dụng bất cứ một điều gì cũng phải thống nhất toàn quốc, chứ không thể mỗi địa phương lại đưa ra một chuẩn.

Chính phủ cần đảm bảo hoạt động vận tải thông suốt, không để các địa phương tự ý đưa ra các quy định gây cản trở, cần hỗ trợ các doanh nghiệp giảm chi phí vận tải, logistics.

16 hiệp hội gửi đơn kiến nghị tập thể lên Thủ tướng

Ở một diễn biến khác liên quan đến những khó khăn trong đại dịch COVID-19, theo Người lao Động – 16 hiệp hội và hội ngành nghề như Hội Lương thực Thực phẩm TP.HCM, Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản, Hiệp hội Dệt may, Hiệp hội Bia – Rượu – Nước giải khát, Hội Doanh nghiệp Cơ khí – Điện TP.HCM… đã cùng ký tên kiến nghị Thủ tướng về các chính sách hỗ trợ cho người lao động và doanh nghiệp trong bối cảnh khó khăn do dịch bệnh COVID-19.

Cụ thể, các hiệp hội đề xuất sửa đổi Quyết định 3089 ngày 24/8 về việc hỗ trợ tiền ăn cho người lao động tại các doanh nghiệp đang thực hiện “3 tại chỗ”, “1 cung đường 2 điểm đến ” và doanh nghiệp ngừng sản xuất.

Một đề xuất khác là dừng thu phí Công đoàn cho doanh nghiệp và người lao động đến ngày 30/6/2022.

Các hiệp hội đề xuất, cho phép doanh nghiệp sử dụng quỹ Công đoàn đang dư để trả chi phí test nhanh, chi phí xét nghiệm cho người lao động, hỗ trợ người lao động gặp khó khăn. Các hiệp hội, hội ngành nghề cũng đề nghị tạm dừng đóng Bảo hiểm xã hội từ lúc bị giãn cách cho đến 6 tháng sau khi chính quyền tuyên bố kết thúc dịch.

Thực tế hiện nay, trong các ngành hàng xuất khẩu thì chỉ khoảng 15%-20% doanh nghiệp thực hiện được mô hình sản xuất “3 tại chỗ”, số còn lại đều buộc phải tạm ngừng sản xuất. Theo tính toán sơ bộ của một công ty thủy sản quy mô trung bình, mức thua lỗ trung bình là 10 tỉ đồng/tháng ngưng sản xuất.

Các hiệp hội, hội ngành nghề nêu trong đơn “Hầu hết các ngành hàng của chúng tôi đều sử dụng nhiều lao động, có điểm chung là chi phí cho người lao động (tiển công, tiền bảo hiểm xã hội và kinh phí Công đoàn) là chi phí lớn nhất. Nay phải sản xuất cầm chừng (“3 tại chỗ”) hoặc dừng sản xuất, công suất, sản lượng giảm tới 70%, nhưng các chi phí bảo hiểm xã hội, kinh phí Công đoàn… vẫn giữ nguyên, doanh nghiệp vẫn phải trả lương ngừng việc khiến khó khăn càng chồng chất, khó trụ vững dài ngày”.

Có thể bạn quan tâm: