Với chương trình học và điều kiện cơ sở vật chất chưa đáp ứng được yêu cầu, đề xuất nghỉ học thứ bảy của Ủy ban Văn hóa Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng bị đánh giá là không khả thi. 

Tại phiên họp 26 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Ủy ban Văn hóa Giáo dục, Thanh niên, Thiếu niên và Nhi đồng đã đề xuất các cơ sở giáo dục phổ thông cân nhắc không tổ chức dạy học vào thứ bảy. Ý kiến này đã thu hút sự chú ý của nhiều người, từ giáo viên, học sinh đến chuyên gia giáo dục.

Chỉ hợp với gia đình trung lưu?

Một phụ huynh có con năm nay chuẩn bị vào lớp 6 chia sẻ với Hoa Học Trò: “Từ tiểu học lên THCS, điều khiến cháu và gia đình buồn nhất là con phải học cả thứ bảy. Bố mẹ được nghỉ thì con phải đi học”.

Đây là tâm trạng của không ít cha mẹ có con học cấp THCS và THPT vì hầu hết các trường đều tổ chức dạy học chính khóa vào ngày thứ bảy. Nhiều người cho biết, việc về quê, đi du lịch hoặc cho con tham gia các hoạt động ngoại khóa rất khó sắp xếp vì học sinh chỉ được nghỉ chủ nhật. Ngoài ra, có những trường ngoài công lập và công lập tự chủ tài chính ở Hà Nội vừa dạy học 2 buổi/ngày vừa xếp lịch học chính khóa cả vào sáng thứ bảy, khiến học sinh phải học liên tục 11 buổi/tuần.

Cho học sinh nghỉ thứ bảy: Nhiệm vụ bất khả thi?
Nhiều trường sắp xếp lịch học thứ bảy là hoạt động hướng nghiệp, ngoại khóa… (Ảnh: Báo Tuyên Quang)

Theo Dân Trí, nhiều trường ở TP. HCM từ lâu đã không học vào thứ bảy mà dành thời gian này để học sinh tham gia vào các hoạt động ngoại khóa, sinh hoạt câu lạc bộ… Tương tự tại Hà Nội, Trường THPT Phan Huy Chú (Đống Đa) cũng đã “nói không” với việc học chính khóa vào cuối tuần. Học sinh được học 2 buổi/ngày. Thứ bảy, chủ nhật nếu có chỉ dành cho các hoạt động thể chất, ngoại khóa tự chọn theo sở thích của mỗi em.

Tuy nhiên, với các trường không đủ điều kiện vật chất, đặt biệt ở vùng nông thôn thì đề xuất trở nên vô cùng “xa xỉ”. Để có ngày thứ bảy thảnh thơi, không lo nghỉ đến việc dạy và học thì điều kiện tiên quyết đầu tiên là trường phải đảm bảo về cơ sở vật chất, thực hiện dạy 2 buổi/ngày. Trong khi đó, hầu hết các trường học ở nông thôn chưa xếp được lịch học như vậy nên để được nghỉ ngày thứ bảy là điều không tưởng.

Cho học sinh nghỉ thứ bảy: Nhiệm vụ bất khả thi?
Giáo sư Nguyễn Minh Thuyết cho rằng đề xuất cho học sinh nghỉ học ngày thứ 7 không phù hợp với đại đa số gia đình, nhà trường. (Ảnh: Lao Động)

GS Nguyễn Minh Thuyết – Tổng chủ biên chương trình giáo dục phổ thông trao đổi với Báo Lao Động, so sánh chương trình giáo dục Việt Nam với các nước phát triển, riêng khối Tiểu học và THCS chúng ta hụt khoảng 1.500 giờ học, chưa kể THPT. Sự chênh lệch xuất phát từ việc học sinh nước ngoài đều học cả ngày, còn chúng ta chưa đủ điều kiện nên chỉ có thể học 1 buổi/ngày.

Nếu rút ngắn thời gian học sẽ xảy ra 2 khả năng: Thứ nhất, phải cắt giảm chương trình dẫn đến thiếu hụt kiến thức so với thế giới. Nếu thế bằng tốt nghiệp phổ thông của ta sẽ không được các nước công nhận, học sinh du học sẽ gặp khó khăn. Thứ hai, nếu thực hiện đủ chương trình với khối lượng kiến thức tương đương việc quá tải là điều chắc chắn xảy ra.

“Tôi e rằng ý kiến này chỉ phản ánh mong muốn của một số gia đình trung lưu, những gia đình có điều kiện muốn con nghỉ học thứ bảy để đi du lịch, hoặc gia đình làm nghề tự do, công chức nhà nước được nghỉ thứ bảy. Còn đưa ra số đông chắc chắn sẽ có ý kiến ngược chiều bởi phần lớn gia đình Việt Nam bố mẹ là những người lao động nên phải đi làm cả thứ bảy”, GS Thuyết nói.

Các trường kêu khó

Công nhận việc học sinh nghỉ học ngày thứ bảy sẽ giúp các em có thêm thời gian tham gia vào các hoạt động của gia đình, xã hội nhưng nhiều trường lại tỏ ra e ngại về tính khả thi của đề xuất này. Bà Bùi Minh Tâm – Hiệu trưởng Trường THCS -THPT Lương Thế Vinh (TP. HCM) cho biết, xét về mặt lý thuyết, phía trường ủng hộ việc không dạy học thứ bảy để học sinh, giáo viên có thời gian nghỉ ngơi, sinh hoạt với gia đình nhưng thực tế không phải cứ muốn là được. Nhiều trường vì áp lực sĩ số lại thiếu cơ sở vật chất nên không thể tổ chức học 2 buổi/ngày. Thậm chí ở bậc tiểu học nhiều trường từ 2 buổi, phải rút xuống 1 buổi để đảm bảo chỗ học cho học sinh.

Đồng tình với ý kiến trên, Hiệu trưởng trường THPT Đông Anh (Hà Nội) – ông Nghiêm Quý Bình cho rằng, khó có thể cho học sinh nghỉ thứ bảy bởi phân phối của Bộ GD&ĐT yêu cầu 29,5 tiết/tuần, nếu nghỉ sẽ rất khó hoàn thành chương trình. Việc nghỉ thứ bảy có thể chỉ phù hợp với những trường đủ phòng học để sắp xếp học chính khóa cả sáng và chiều, những trường chưa có đủ điều kiện phải chia ca học thì rất khó.

Cho học sinh nghỉ thứ bảy: Nhiệm vụ bất khả thi?
Cơ sở vật chất tại trường nông thôn không thể đáp ứng việc học 2 buổi/ngày. (Ảnh: Báo Tuyên Quang)

Về phía giáo viên, họ luôn mong muốn được nghỉ, đặc biệt cô giáo có con nhỏ nhưng thực tế nếu trường tổ chức hoạt động ngoại khóa, thì từ đầu giờ sáng, giáo viên phải tới để phụ trách. Ngoài ra, thứ bảy cũng là ngày mà giáo viên chủ nhiệm đi tìm hiểu, đến các gia đình học sinh để vận động các em đến trường trong vài trường hợp đặc biệt; dạy bồi dưỡng học sinh giỏi, phụ đạo học sinh yếu; dạy bù do nghỉ lễ, mưa lũ…

Có thể nói, từ phụ huynh, học sinh đến nhà trường ai cũng muốn bảo vệ quyền lợi của riêng mình nhưng điều kiện thực tế lại không cho phép. Trước mắt, khi chưa có quyết định cụ thể, các trường có thể linh hoạt thay đổi miễn sao đảm bảo được chương trình giáo dục.

Huyền Hương