Khi Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình phát biểu tại hội nghị thượng đỉnh G20 ở Osaka, Nhật Bản, không có gì ngạc nhiên khi ông hứa hẹn rằng đất nước ông sẽ cải cách sâu hơn và thúc đẩy quá trình mở cửa, báo SCMP bình luận.

Tờ báo có trụ sở tại Hồng Kông cho biết ông Tập đã nói về việc cải cách suốt nhiều năm qua và các nhà đầu tư vẫn không mấy ấn tượng. Hoa Kỳ đã phát động cuộc chiến thương mại với Trung Quốc từ năm ngoái, một phần phản ánh sự thất vọng và giận dữ đối với tốc độ cải cách chậm chạp của Bắc Kinh.

Trong bài phát biểu quan trọng tại G20 vào ngày 28/6, ông Tập tuyên bố Trung Quốc sẽ thực hiện “các bước quan trọng” để tự do hóa nền kinh tế và giảm bớt các hạn chế thị trường cho các nhà đầu tư nước ngoài, những người từ lâu đã phàn nàn vì bị đối xử bất công so với các doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc, bị hạn chế tiếp cận thị trường và bị cưỡng ép chuyển giao công nghệ.

Mặc dù ông Tập và Tổng thống Mỹ Donald Trump đã tuyên bố tạm ngừng cuộc chiến thương mại để tiếp tục đàm phán, sau cuộc hội đàm bên lề Hội nghị G20 vào ngày 29/6, nhưng sự cạnh tranh giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới còn lâu mới kết thúc, SCMP cho biết nhận định của các nhà phân tích.

Các nhà quan sát cho rằng tình trạng xung đột sẽ còn nghiêm trọng, vì chính quyền Tổng thống Trump xác định Bắc Kinh là đối thủ chiến lược đang cố gắng định hình lại trật tự toàn cầu bằng một bộ tiêu chuẩn, niềm tin và giá trị khác với Mỹ, theo SCMP.

videoinfo__video3.dkn.tv||f2f7d61aa__

Một số học giả gần đây đã công khai bình luận rằng cải cách là liều thuốc cho sự sống còn của Trung Quốc trong bối cảnh áp lực gia tăng từ chính quyền Trump.

Cai Fang, phó chủ tịch Viện Khoa học Xã hội Trung Quốc, cơ quan nghiên cứu hàng đầu của nước này, nhận định trong một bài báo đăng trên tài khoản WeChat của Diễn đàn Tài chính Trung Quốc 40 (China Finance 40 Forum): “Giải pháp tốt nhất để giải quyết chủ nghĩa đơn phương của Hoa Kỳ là cải cách và mở cửa”.

Theo ông Cai, thúc đẩy cải cách là rất quan trọng khi cuộc chiến thuế quan do Mỹ khởi xướng mà đang thúc đẩy các nhà đầu tư di dời chuỗi cung ứng của họ ra khỏi Trung Quốc.

Cụ thể, ông Cai khuyến nghị nới lỏng hơn nữa các quy định đăng ký đất đai và hộ khẩu để khuyến khích sự di chuyển trong lực lượng lao động của Trung Quốc. Ông lập luận rằng lợi thế sản xuất kéo dài hàng thập kỷ của Trung Quốc là lực lượng lao động dồi dào, chi phí thấp, nhưng lợi thế này sẽ nhanh chóng biến mất khi dân số đất nước già đi.

videoinfo__video3.dkn.tv||621256206__

Trong khi đó, ông Cai nhấn mạnh cần để cho thị trường đóng vai trò quyết định trong việc phân bổ nguồn lực, điều này cần được đưa vào các chương trình nghị sự để đảm bảo tất cả các thực thể đều được đối xử bình đẳng.

Giáo sư quan hệ quốc tế của Đại học Bắc Kinh Wang Yizhou thậm chí còn đi xa hơn, nói rằng Trung Quốc nên cải thiện hệ thống chính trị và áp dụng tính cởi mở và minh bạch trong một số lĩnh vực, theo SCMP.

Đề xuất của ông Wang liên quan đến tình trạng kiểm duyệt internet, các trung tâm đào tạo nghề của người Hồi giáo ở Tân Cương, nơi có hơn một triệu người Hồi giáo Duy Ngô Nhĩ bị “giáo dục lại”, và việc áp bức các tổ chức phi chính phủ.

Ông Wang cho rằng những vấn đề nêu trên đã khiến Trung Quốc lâm vào thế phòng thủ trong cuộc đối thoại với các đối tác thương mại trên toàn thế giới.

videoinfo__video3.dkn.tv||6e0ba4d0f__

Ông Wang nói với một diễn đàn tại Đại học Renmin ở Bắc Kinh vào tháng trước: “Định mệnh của Trung Quốc rốt cuộc sẽ được quyết định nhiều hơn bởi các chính sách nội bộ như vậy: Liệu nó [Trung Quốc] có tạo ra được một xã hội nhân từ hay không.”

Vị thế thuận lợi của các doanh nghiệp nhà nước so với các thực thể khác cũng là một trong những trở ngại đối với các cuộc đàm phán thương mại Trung Quốc-Hoa Kỳ. Tuy nhiên, ông Jude Blanchette, chuyên gia về Trung Quốc tại Crumpton Group, một công ty tư vấn chiến lược và rủi ro địa chính trị có trụ sở tại Virginia, Mỹ, nói rằng việc thúc đẩy cải cách các doanh nghiệp nhà nước của Trung Quốc sẽ là một thách thức lớn.

Ông Jude cho biết: “Cải cách đòi hỏi phải chuyển giao quyền lực kinh tế và chính trị từ nhóm này sang nhóm khác, và nhóm bị mất mát trong quá trình này sẽ luôn luôn chiến đấu trở lại”.

Ông George Magnus, một nhà nghiên cứu tại Trung tâm Trung Quốc của Đại học Oxford, cho rằng những cải cách do các học giả Trung Quốc nêu ra nên là “một phần cốt lõi của con đường tương lai của Trung Quốc, bất kể quan hệ Trung-Mỹ như thế nào”.

“Tuy nhiên, Trung Quốc càng tách ra khỏi mối quan hệ này [với Mỹ], thì lực lượng [kháng cự lại] những cải cách này càng trở nên lớn hơn”, ông Magn Magnus nói.

Minh Hòa

videoinfo__video3.dkn.tv||45a5d22ae__

Từ Khóa: Thể Loại: Góc nhìn Thế giới