Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị hôm 25/5 đã chỉ trích Nghị viện châu Âu (EP) vì đã đóng băng việc phê chuẩn hiệp ước đầu tư song phương, đồng thời nói thêm rằng Bắc Kinh cảm thấy bị sốc trước quyết định trừng phạt của Liên minh Châu Âu (EU) đối với các quan chức Trung Quốc, vì cáo buộc lạm dụng nhân quyền ở Tân Cương.

Theo SCMP, phát biểu tại cuộc hội đàm qua điện thoại do Hội nghị An ninh Munich chủ trì, ông Vương Nghị nói: “Thỏa thuận đầu tư không phải là sự ủng hộ một sớm một chiều, vấn đề liên quan đến Tân Cương phụ thuộc vào chủ quyền và an ninh của Trung Quốc”.

Ngoại trưởng Trung Quốc nói thêm: “Một số người ở EU cố gắng liên kết các vấn đề có bản chất khác nhau và biến các vấn đề thương mại thành vấn đề chính trị, là không thể chấp nhận được và sẽ chẳng đi đến đâu”.

Trước đó, ngày 20/5 Nghị viện châu Âu (EP) bỏ phiếu hoãn xem xét Hiệp định toàn diện về đầu tư với Trung Quốc (CAI) cho đến khi Bắc Kinh tháo dỡ trừng phạt đối với các chính trị gia và học giả châu Âu.

Theo nghị quyết, EP “yêu cầu Trung Quốc dỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với 10 nhà lập pháp và bốn tổ chức Châu  Âu đã lên tiếng chống lại các hoạt động vi phạm nhân quyền ở Tân Cương, trước khi EP có thể xem xét Hiệp định toàn diện về đầu tư” giữa hai bên. Các nghị sĩ châu Âu cũng cho biết thỏa thuận này chưa chắc được phê chuẩn, ngay cả khi các lệnh trừng phạt được tháo bỏ.

Trong bài phát biểu hôm 25/5, ông Vương Nghị lưu ý rằng Trung Quốc đã ban hành các lệnh trừng phạt đó – để đáp lại quyết định của EU xử phạt 4 quan chức Trung Quốc vì vai trò của họ trong cuộc đàn áp đối với nhóm thiểu số Hồi giáo ở Tân Cương, nói rằng động thái của EU đã “gây sốc” cho Bắc Kinh.

Ông Vương nói: “Khi các lệnh trừng phạt của EU được đưa ra, người dân Trung Quốc đã nhớ lại những ngày chúng tôi bị các đế quốc châu Âu bắt nạt”.

Ngoại trưởng Trung Quốc nói: “Vì vậy, chúng tôi buộc phải đáp trả. Chúng tôi không muốn làm như vậy, nhưng chúng tôi không phải là bên đầu tiên đưa ra vấn đề. Nếu không có các biện pháp trừng phạt của EU, chúng tôi đã không đưa ra các biện pháp trừng phạt của mình ”.