Viện Chính sách Chiến lược Úc (ASPI) vào cuối ngày thứ Hai (25/11) đã công bố một báo cáo, trong đó nói rằng, nên cấm các trường đại học Úc hợp tác với hơn 100 trường ở Trung Quốc vì các tổ chức giáo dục này có quan hệ chặt chẽ với quân đội Bắc Kinh.

Hãng Reuters thông tin, hồi đầu tháng này, các trường đại học Úc đã cam kết sẽ lưu tâm tới bất kỳ các mối quan hệ quân sự nào khi họ tham gia các dự án nghiên cứu chung với các trường của Trung Quốc – động thái này là một phần trong nỗ lực của Canberra nhằm hạn chế sự can thiệp của nước ngoài. 

Báo cáo của ASPI cho biết, 115 trường đại học Trung Quốc bị cáo buộc liên kết với các trung tâm nghiên cứu quân sự, hoặc có liên quan tới vi phạm nhân quyền, vì vậy chính phủ Úc nên ngăn chặn các trường đại học Úc hợp tác với các trường đại học Trung Quốc. 

“Ngày càng có nhiều rủi ro rằng, việc hợp tác với các trường đại học Trung Quốc có thể bị tác động bởi quân đội Trung Quốc hoặc các cơ quan an ninh vì mục đích quân sự, vi phạm nhân quyền hoặc giám sát”, Alex Joske, nhà phân tích tại ASPI, cho biết.

Theo Reuters, du học sinh nước ngoài hiện đang đóng góp cho nền kinh tế nước Úc 35 tỷ đô la Úc (24 tỷ đô la) mỗi năm. Sinh viên Trung Quốc chiếm khoảng 1/3 con số đó và Úc lo rằng Trung Quốc có thể sử dụng điều này để gây ảnh hưởng đối với các trường đại học Úc. Bắc Kinh từ trước đã phủ nhận bất kỳ hoạt động mờ ám nào, và cáo buộc Úc dung dưỡng một tâm lý “chiến tranh Lạnh”.

Trong những năm gần đây, mối quan hệ giữa Úc và Trung Quốc đã gặp nhiều căng thẳng vì Úc lo ngại các hoạt động của Bắc Kinh cả trong nước và khắp khu vực Thái Bình Dương.

Căng thẳng giữa hai nước tiếp tục đẩy lên cao sau khi một bản tin của Reuters ngày 25/11 nói rằng, Cơ quan Tình báo An ninh Úc (ASIO) xác định Trung Quốc phải chịu trách nhiệm về một cuộc tấn công mạng nhắm vào nghị trường Úc và 3 đảng chính trị lớn nhất nước này trước cuộc tổng tuyển cử hồi tháng 5. Thông tin về cuộc điều tra được đưa ra trong bối cảnh một người tự nhận là “điệp viên” của Trung Quốc đã đào tẩu sang Úc, cáo buộc Bắc Kinh tiến hành các hoạt động can thiệp chính trị vào các quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới, trong đó có Úc. Trung Quốc phủ nhận mọi cáo buộc, khẳng định người tự xưng là “điệp viên đào tẩu” ở Úc là một kẻ lừa đảo, đang bị truy nã vì tội hình sự ở Trung Quốc.