Chính quyền Trung Quốc đã cưỡng chế khởi công dự án trị thủy ở huyện Hóa Long, tỉnh Thanh Hải, làm ảnh hưởng đến nguồn nước sinh hoạt của người dân Tây Tạng.

Để ngăn chặn các cuộc biểu tình công khai của người dân, chính quyền Trung Quốc cũng đã bố trí một số lượng lớn cảnh sát quân sự, theo RFA.

“Trung tâm Xúc tiến Nhân quyền và Dân chủ Tây Tạng” ở Dharamsala, Ấn Độ, đã đưa ra tuyên bố vào ngày 20/7 nói rằng chính quyền Trung Quốc sẽ thực hiện “Dự án chuyển hướng chảy dòng sông Kháp Khúc Trát Ba” tại thị trấn Sơ Ma, huyện Hóa Long, thành phố Hải Đông, tỉnh Thanh Hải.

Theo RFA, dự án này đã ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn nước sinh hoạt của người dân, nước chăn nuôi gia súc và tưới tiêu đất nông nghiệp của thôn Trát Tây Trang, Chủ Trang, Công Bảo Ngô Cụ, An Cụ Hồ, An Quan cùng các làng khác và làm hư hại nghiêm trọng môi trường tự nhiên của địa phương.

Phát ngôn viên truyền thông của “Trung tâm Xúc tiến Nhân quyền và Dân chủ Tây Tạng”, ông Akamatsu Dorje nói với nhà RFA hôm thứ Bảy rằng: “Chính quyền Trung Quốc không hề trưng cầu ý kiến của người dân Tây Tạng địa phương trước khi triển khai dự án chuyển hướng chảy dòng sông ở huyện Hóa Long”.

Tây tạng
Nơi thi công công trình “trị thủy”. (Ảnh: mạng Tổ chức nhân quyền Tây Tạng).

“Bắt đầu từ tháng này, trong tình huống người dân không hay biết, các nhà chức trách Trung Quốc đã trực tiếp cử công nhân xây dựng cưỡng chế thi công dự án”, ông Akamatsu Dorje cho biết.

“Sau hơn một tuần, người dân vẫn không hề biết được dòng chảy được chuyển sang hướng nào và lý do tại sao phải thay đổi hướng dòng chảy cùng nhiều vấn đề khác, mục đích chất vấn chính quyền Trung Quốc của người dân chỉ là yêu cầu chính quyền đưa nguồn nước sinh hoạt của địa phương dẫn trả về làng. Trong thời gian này, đất canh tác nông nghiệp của một bộ phận người dân cũng bị chính quyền Trung Quốc chiếm dụng để xây dựng mà không có bất kỳ khoản bồi thường nào”, ông Akamatsu Dorje chia sẻ.

Tổ chức nhân quyền Tây Tạng nói rằng kể từ khi bắt đầu dự án, nhiều người dân Tây Tạng địa phương đã đến nơi thi công công trình để nêu ý kiến. Tuy nhiên, chính quyền Trung Quốc đã điều động một số lượng lớn cảnh sát và quân đội để ngăn chặn các cuộc biểu tình.

Akamatsu Dorje nói: “Vào ngày 10 tháng này, chính quyền Trung Quốc đã điều động số lượng lớn cảnh sát quân sự và nhân viên an ninh ở nơi thi công dự án để ngăn chặn người dân khởi động các cuộc biểu tình, đồng thời sử dụng thủ đoạn đe dọa hòng áp chế lời kêu gọi phản kháng của người dân. Từ đoạn video ngắn của dòng chảy trên sông của địa phương, máy xúc hạng nặng đang không ngừng xúc đất nông nghiệp; một số lượng lớn cảnh sát quân sự cũng vào công trường xây dựng; các nhà chức trách Trung Quốc cũng treo một biểu ngữ màu đỏ với dòng chữ “Thúc đẩy tuân thủ pháp luật, thực hiện luật trị thủy” để cảnh báo người Tây Tạng không được kháng nghị, nếu không họ sẽ bị trừng phạt nghiêm khắc theo luật pháp”.

Tây tạng
Một lượng lớn cảnh sát quân sự được điều động đến nơi thi công dự án chuyển hướng chảy dòng sông ở huyện Hóa Long vào ngày 10 tháng 7. (Ảnh: mạng Tổ chức nhân quyền Tây Tạng).

“Trung tâm Xúc tiến Nhân quyền và Dân chủ Tây Tạng” kêu gọi chính quyền Trung Quốc tôn trọng nhân quyền của người Tây Tạng và ngăn chặn hành vi cưỡng chế thi công dự án chuyển hướng chảy dòng sông ở huyện Hóa Long.

Akamatsu Dorje nói: “Dự án chuyển hướng chảy dòng sông có liên quan đến ‘Kế hoạch quản lý tài nguyên nước Thanh Hải (2008-2030)’, kế hoạch này lại cho phép chính quyền Trung Quốc địa phương phân bổ tài nguyên nước hoặc suy xét đến chi phí môi trường mà không cần tham vấn cộng đồng”.

“Việc thực hiện các chính sách quản lý nước không bền vững của chính quyền Trung Quốc không chỉ vi phạm quyền lợi sử dụng nguồn nước của người Tây Tạng mà còn vi phạm quyền đối với thực phẩm và sức khỏe. Các nhà phê bình từ lâu đã cảnh báo rằng những dự án như vậy có thể làm xáo trộn quy luật tự nhiên, gây ra những hậu quả tai hại cho môi trường sinh thái và con người”, Akamatsu Dorje bày tỏ.

Theo ông Akamatsu Dorje,“”Trung tâm Xúc tiến Nhân quyền và Dân chủ Tây Tạng” kêu gọi các nhà chức trách Trung Quốc tôn trọng nhân quyền của người Tây Tạng, ngăn chặn các hành động cưỡng chế thi công dự án chuyển hướng chảy dòng sông, lập ra các chính sách thay thế ổn định khác; trong việc thiết kế và triển khai các dự án quản lý nước, nên ưu tiên suy xét đến duy trì bảo vệ môi trường và cuộc sống của người dân”.

Nhiều người dân trong cuộc biểu tình đã bị thương. (Ảnh: người dân biểu tình cung cấp cho RFA).

Vào ngày 1/6/2017, chính quyền Trung Quốc huyện Hóa Long, đã cưỡng chế thi hành gộp chung nguồn nước sinh hoạt của hai thôn làng người Tây Tạng – Thạch Đại Thương Hương Cát Gia và Tháp Gia Hương Nha Thập Trát với làng Thạch Đại Thương Hương của dân tộc Hồi ở Văn Gia Sơn, khiến người Tây Tạng địa phương phản đối biểu tình, ngay lập tức các nhà chức trách Trung Quốc phái xuống số lượng lớn các sĩ quan cảnh sát để trấn áp biểu tình.

Tại thời điểm đó, cảnh sát quân sự không ngần ngại sử dụng đạn hơi cay ở nơi công cộng, có hơn 40 người Tây Tạng tay không tấc sắt bị đánh đập nặng, khiến cho sự việc “lên men” thành cuộc xung đột giữa cảnh sát và thường dân, đã có nhiều người bị thương, trong đó có 7 người dân Tây Tạng trọng thương phải khẩn trương gửi đến bệnh viện.

Sau đó, cảnh sát quân sự của huyện Hóa Long đã câu lưu những người Tây Tạng tham gia vào cuộc biểu tình, ngoài việc áp dụng các biện pháp kiểm soát nghiêm ngặt ở địa phương, đồng thời họ cũng cưỡng chế thi hành khởi công dự án trị thủy trên.

Khai Tâm