Tổng thống Mỹ Donald Trump đã trì hoãn việc áp đặt thuế thép và nhôm đối với Canada, Liên minh châu Âu và Mexico cho đến ngày 1/6, và đã đạt được thỏa thuận miễn giảm vĩnh viễn cho Argentina, Úc và Brazil, Nhà Trắng cho biết hôm thứ Hai (30/4).

Các quyết định được đưa ra chỉ vài giờ trước khi lệnh miễn thuế tạm thời đối với các nước này hết hạn lúc 12h01 sáng giờ địa phương (11h01 sáng Hà Nội) hôm thứ Ba (1/5).

Trong một tuyên bố, Nhà Trắng nói rằng các chi tiết của thỏa thuận với Brazil, Argentina và Úc sẽ được hoàn thành trong thời gian ngắn, và các điều khoản không được tiết lộ.

“Chính quyền cũng đang mở rộng các cuộc đàm phán với Canada, Mexico và Liên minh châu Âu trong 30 ngày qua. Trong tất cả các cuộc đàm phán này, chính quyền tập trung vào hạn ngạch sẽ hạn chế nhập khẩu, ngăn chặn việc trung chuyển và bảo vệ an ninh quốc gia”, Nhà Trắng nói thêm.

Một nguồn tin cho biết sẽ không có thêm gia hạn nào sau ngày 1/6 để ngăn chặn việc áp thuế.

Ngày 23/3, Tổng thống Trump ra quyết định áp thuế 25% đối với hàng nhập khẩu thép và thuế suất 10% đối với nhôm trong tháng 3, nhưng cho phép Canada, Mexico, Brazil, EU, Úc và Argentina được miễn thuế tạm thời. Ông cũng cho phép thép nhập khẩu từ Hàn Quốc được miễn thuế vĩnh viễn.

Tổng thống Trump đã viện dẫn một đạo luật thương mại năm 1962 để xây dựng các biện pháp bảo vệ cho các nhà sản xuất thép và nhôm của Mỹ trên cơ sở an ninh quốc gia, trong bối cảnh cả thế giới dư thừa hai vật liệu trên phần nhiều do sản xuất dư thừa ở Trung Quốc.

Các quan chức chính quyền Trump nói rằng thay vì thuế quan, các nước xuất khẩu thép và nhôm sẽ phải đồng ý với hạn ngạch được đặt ra để bảo vệ các nhà sản xuất Mỹ.

Các điều khoản được Brazil, Argentina và Úc chấp thuận để thoát khỏi thuế quan của Hoa Kỳ lại không rõ ràng. Hàn Quốc đã được miễn thuế vĩnh viễn bằng cách đồng ý với hạn ngạch cắt giảm xuất khẩu thép khoảng 30% so với năm 2017. Seoul vẫn phải chịu mức thuế nhôm của Mỹ.

Nhà Trắng cho biết các thỏa thuận phản ánh những nỗ lực của chính quyền “để đạt được kết quả công bằng với các đồng minh nhằm bảo vệ an ninh quốc gia của chúng ta và giải quyết những thách thức toàn cầu cho ngành công nghiệp thép và nhôm.”

Nhưng Canada, Mexico và Liên minh châu Âu tất cả đều nhấn mạnh rằng họ sẽ không chấp nhận hạn ngạch để được miễn thuế vĩnh viễn từ thuế quan của Hoa Kỳ. Canada là nước xuất khẩu thép lớn nhất sang Hoa Kỳ, và ngành công nghiệp của nước này được tích hợp cao với nước láng giềng Hoa Kỳ, với nguyên liệu thô và thép thành phẩm lan tỏa khắp vùng Great Lakes.

Các cuộc đàm phán về việc miễn giảm thuế thép và nhôm của Mỹ đối với Canada và Mexico cũng đã đan xen với các cuộc đàm phán để đạt được thỏa thuận cập nhật Hiệp định thương mại tự do Bắc Mỹ.

Thủ tướng Canada Justin Trudeau cho biết hôm thứ Hai rằng bất kỳ động thái nào của Hoa Kỳ nhằm áp đặt thuế quan đối với thép và nhôm của Canada sẽ là một “ý tưởng tồi” và đảm bảo sẽ phá vỡ thương mại giữa hai nước.

Nếu EU phải chịu thuế quan trên 6,4 tỷ euro (7,7 tỷ USD) kim loại xuất khẩu hàng năm sang Hoa Kỳ, họ cho biết họ sẽ tự thiết lập thuế suất 2,8 tỷ euro lên hàng xuất khẩu Hoa Kỳ từ các mặt hàng trang điểm cho đến xe máy của Mỹ.

“Điều duy nhất mà tôi có thể nói với bạn hôm nay là chúng tôi kiên nhẫn nhưng chúng tôi cũng đã có sự chuẩn bị”, phát ngôn viên Ủy ban châu Âu Margaritis Schinas phát biểu trước một cuộc họp báo hôm thứ Hai (30/04).

Thanh Bình