Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro đã tiến hành tập trận quân sự vào hôm Chủ nhật (27/1), giữa bối cảnh cộng đồng quốc tế quay lưng.

Ông Maduro đã cùng binh lính trên xe tăng pháo phòng không diễu hành quanh một sườn đồi, dường như ông muốn cho thấy rằng ông được hậu thuẫn bởi quân đội, và lòng trung thành của các tướng lĩnh, giữa bối cảnh ông đang đối mặt với một tối hậu thư từ cộng đồng quốc tế kêu gọi ông thực hiện một cuộc bầu cử mới trong vòng 8 ngày.

Buổi biểu diễn lực lượng quân đội kèm với một chiến dịch trực tuyến công khai của chính phủ với khẩu hiệu “Luôn luôn trung thành, không bao giờ phản bội”. Chiến dịch được đưa ra sau khi một quan chức cấp cao của nhà nước, Đại tá Jose Luis Silva công khai tuyên bố “đào thoát” khỏi chính quyền Maduro hôm thứ Bảy. Đồng thời, ông Silva kêu gọi người dân và lực lượng quân đội Venezuela ủng hộ Chủ tịch Quốc hội Guaido là Tổng thống hợp hiến.

Ông Maduro, 56 tuổi, đang đối mặt với một thách thức chưa từng có đối với chính quyền của ông sau 6 năm nắm quyền. Hôm 23/1/2019, lãnh đạo phe đối lập, Chủ tịch Quốc hội Venezuela 35 tuổi, Juan Guaido, vốn là 1 kỹ sư, đã tuyên bố mình là Tổng thống lâm thời của Venezuela, sau đó được Hoa Kỳ và các nước châu Âu thừa nhận. 

Ngày 10/1, Ngoại trưởng Canada Chrystia Freeland đã đưa ra tuyên bố chính thức kêu gọi ông Maduro nhường quyền cho ông Guaido. Tuyên bố cho hay, “chính quyền ông Nicolás Maduro đã mất đi bất kỳ tính hợp pháp nào còn tồn tại. Sau khi nắm quyền thông qua các cuộc bầu cử gian lận tổ chức ngày 20/5/2018, chính quyền Maduro hoàn toàn cố thủ như một chế độ độc tài. Sự đau khổ của người dân Venezuela sẽ chỉ trở nên tồi tệ hơn nếu ông ta bám lấy quyền lực một cách bất hợp pháp”.

Canada cũng đã áp dụng các biện pháp trừng phạt với 70 quan chức của chính quyền Maduro, và cùng với 5 quốc gia châu Mỹ đệ trình tình trạng Venezuela lên Tòa hình sự quốc tế. Đồng thời tuyên bố của Bộ Ngoại giao Canada cũng chúc mừng ông Juana Guaido. 

Năm 2013, ông Maduro đã tiếp quản vai trò Tổng thống tạm quyền sau khi Tổng thống Hugo Chávez qua đời vì căn bệnh ung thư vào ngày 05/3/2013. Ông Maduro chính thức giành được chiến thắng trong cuộc bầu cử Venezuela ngày 12/4/2013. Venezuela đã chìm sâu trong hỗn loạn dưới thời Maduro

Các quốc gia thuộc khối Lima, bao gồm Brazil, Argentina và Colombia, sau một cuộc họp tại Peru đã đưa ra một tuyên bố chung ngày 4/1, kêu gọi ông Maduro nhượng lại quyền lực cho Quốc hội Venezuela do phe đối lập kiểm soát cho tới khi một cuộc bầu cử tự do mới được tổ chức. 13 nước thành viên của nhóm Lima không công nhận nhiệm kỳ mới của ông Maduro và cấm các quan chức cấp cao chính quyền Maduro vào lãnh thổ của họ, tờ Aljazeera đưa tin hôm 5/1.

Khối Lima được thành lập vào ngày 8/8/2017, nhằm giải quyết một cuộc khủng hoảng tại khu vực, khiến hàng triệu người Venezuela phải chạy trốn sang các nước láng giềng. Ngay sau cuộc bầu cử lại ngày 20/5/2018 của ông Maduro, liên minh Lima đã cho biết họ từ chối công nhận kết quả bỏ phiếu vì không đáp ứng “tiêu chuẩn quốc tế về quy trình dân chủ, tự do, minh bạch”. Động thái của khối Lima diễn ra trước khi ông Maduro tuyên bố nhậm chức nhiệm kỳ thứ 2 vào ngày 10/1/2019. 

Hôm Chủ nhật (27/1), Israel và Australia đã tham gia cùng các quốc gia khác, ủng hộ ông Guaido, và chính quyền Tổng thống Trump cho biết họ chấp nhận một nhân vật phe đối lập Venuzela là Carlos Alfredo Vecchio là đại diện ngoại giao của Venezuela tại Hoa Kỳ. 

Sáng sớm Chủ nhật, ông Maduro cùng Bộ trưởng quốc phòng Vladimir Padrino đã quan sát một tiểu đội lính phóng pháo phản lực bắn loạt, hỏa lực phòng không súng máy và xe tăng bắn vào các mục tiêu trên sườn đồi. Ông Maduro cho biết “màn trình diễn” cho thấy với thế giới ông có sự hậu thuẫn của quân đội, và các lực lượng vũ trang Venezuela đã sẵn sàng bảo vệ đất nước. Ông Maduro nói rằng Guaido đang thực hiện một cuộc đảo chính với sự chỉ đạo bởi các cố vấn chính sách cứng rắn của chính quyền Tổng thống Trump, những người đã từng là cựu binh Chiến tranh lạnh gồm ông John Bolton và Elliott Abrams. Quân đội Venezuela đang lên kế hoạch cho các cuộc tập trận lớn hơn từ ngày 10-15/2, ông Maduro mô tả đó là cuộc tập trận “quan trọng nhất trong lịch sử Venezuela”.

Tại cuộc họp Liên Hợp quốc hôm thứ Bảy (26/1), Hoa Kỳ, Canada, các quốc gia Mỹ Latinh, các cường quốc châu Âu đã kêu gọi thế giới lựa chọn ông Maduro hay ông Guaido là tổng thống hợp pháp của Venezuela.

Cộng đồng quốc tế đã kêu gọi một cuộc bầu cử tự do trong vòng 8 ngày và diễn ra sớm. Nga và Trung Quốc đã phản đối cuộc bầu cử này. Hai nước này đều là chủ nợ lớn của Venezuela. Dưới thời Maduro, quốc gia Nam Mỹ thuộc khối OPEC đã đầu tư lớn vào vũ khí Nga, bao gồm những chiếc máy bay chiến đấu Sukhoi và phương tiện hạng nặng. Năm ngoái, 2 máy bay ném bom có khả năng hạt nhân của Nga đã hạ cánh tại Venezuela.

Thành Minh

Từ Khóa: