Cho đến nay, nhiều nguồn tin từ Nga và Mỹ cho biết rất có thể Tổng thống Mỹ Donald Trump và Tổng thống Nga Vladimir Putin sẽ gặp riêng bên lề hội nghị APEC ở Việt Nam.

Trong bối cảnh Nga – Mỹ có một số bất đồng khá lớn về nhiều vấn đề, nhà lãnh đạo hai nước sẽ nói chuyện gì khi gặp ở Việt Nam?

Trước khi rời Mỹ vào tuần trước cho chuyến đi châu Á kéo dài 12 ngày, ông Trump nhấn mạnh tầm quan trọng của cuộc gặp với ông Putin, nói với tờ Fox News: “Putin rất quan trọng vì họ có thể giúp chúng ta về Triều Tiên, có thể giúp chúng ta về Syria. Chúng tôi sẽ phải nói về Ukraine”.

Dưới đây là một số chủ đề mà hai nhà lãnh đạo có thể thảo luận, theo báo USA Today.

Triều Tiên

Ông Trump phát biểu tại Hàn Quốc hôm 8/11 rằng tất cả các nước, đặc biệt là Trung Quốc và Nga, cần phải làm tốt bổn phận của mình để cô lập Triều Tiên, buộc lãnh đạo Kim Jong Un từ bỏ chương trình vũ khí hạt nhân và tên lửa.

Triều Tiên đã tiến hành thử nghiệm 23 tên lửa kể từ khi ông Trump nhậm chức hồi đầu năm nay, trong đó có 1 tên lửa đạn đạo xuyên lục địa vào ngày 4/7 được Bình Nhưỡng khoe khoang có thể bay tới lục địa Mỹ.

Ở Seoul, ông Trump cũng kêu gọi tất cả các quốc gia thực hiện triệt để các lệnh trừng phạt của LHQ ở Triều Tiên, hạ thấp quan hệ ngoại giao với Bình Nhưỡng và “cắt đứt mọi quan hệ thương mại và công nghệ”.

Tổng thống Trump và Tổng thống Nga tại G20 ở Hamburg hồi tháng 7 (Ảnh: AP)

Hoa Kỳ muốn Nga và những nước khác chấm dứt sử dụng hàng ngàn lao động Triều Tiên – mà ông Trump gọi họ nô lệ lao động – trong các ngành công nghiệp gỗ và xây dựng, tạo ra doanh thu quan trọng cho các chương trình tên lửa và hạt nhân của Bình Nhưỡng. Mỹ cũng lo ngại rằng khi Trung Quốc cắt giảm thương mại với Triều Tiên, Nga lại tiến lên bù đắp chỗ trống.

Khi được hỏi quan điểm của Nga về vấn đề này, phát ngôn viên Điện Kremlin Dmitry Peskov nói: “Chúng ta hãy đợi cho đến khi các nguyên thủ của chúng tôi có liên lạc”.

Thỏa thuận hạt nhân Iran

Ông Trump muốn tăng cường hoặc đàm phán lại các phần trong thỏa thuận nhằm hạn chế các hoạt động hạt nhân của Iran để đổi lại việc dỡ các lệnh trừng phạt quốc tế, mà Mỹ, Trung Quốc, Pháp, Đức, Nga và Anh đã thương lượng dưới thời chính quyền Obama.

Trong khi đó, ông Putin đã cam kết duy trì thỏa thuận với Iran, và ông Peskov đã cảnh báo về “những hậu quả rất tiêu cực” đối với an ninh khu vực và các nỗ lực gia tăng hạt nhân nếu Mỹ rút khỏi thỏa thuận.

Vấn đề hạt nhân Iran sẽ là một trong các tâm điểm của cuộc gặp thượng đỉnh Nga-Mỹ (Ảnh: ComingAnarchy.com)

Chống lại ảnh hưởng của Iran

Ông Trump đã thề sẽ giảm thiểu điều ông gọi là các hoạt động gây bất ổn của Iran ở Trung Đông, đặc biệt là ở Syria và Lebanon. Sự ủng hộ quân sự của Nga đối với Tổng thống Syria Bashar Assad trong cuộc nội chiến kéo dài của Syria có nghĩa ông Putin có thể gây ảnh hưởng tới Iran, vốn đã cung cấp các cố vấn quân sự và hàng ngàn chiến binh cho ông Assad. Việc từ chức gần đây của Thủ tướng Lebanon, Saad Hariri, đã giúp nhóm Hezbollah thân Iran có một vị thế mạnh hơn.

Theo báo Tass (Nga), phần lớn Syria hiện đang dưới sự kiểm soát của các lực lượng trung thành với Assad, nên Nga đang cân nhắc rút quân khỏi các lực lượng của họ.

Jon Huntsman, Đại sứ Hoa Kỳ tại Nga, đã gặp Thứ trưởng Ngoại giao Nga Gennady Gatilov để thảo luận về một thỏa thuận có thể xảy ra tại Syria. Bộ Ngoại giao Nga nói rằng các chủ đề khác bao gồm “chống chủ nghĩa khủng bố” và thỏa thuận chính trị ở bán đảo Triều Tiên và miền Đông Ukraine.

Xung đột ở Ukraine cũng là vấn đề nổi cộm (Ảnh: ukrainevsrussia)

Các lệnh trừng phạt của Mỹ đối với Nga về Ukraine

Chính quyền Tổng thống Trump đã chậm triển khai các biện pháp trừng phạt mà Quốc hội áp đặt lên Nga do hỗ trợ lực lượng chống chính phủ ở Ukraine và vai trò bị cáo buộc của Moscow trong cuộc bầu cử tổng thống năm 2016.

Trong khi ông Trump phủ nhận rằng người Nga đã đóng bất cứ phần nào trong chiến thắng của ông, sự trì hoãn có nghĩa là Tổng thống Mỹ đang để dành lại một phần đòn bẩy để gây sức ép lên ông Putin.

Ông Putin đã đề nghị triển khai một lực lượng gìn giữ hòa bình của LHQ để giảm bớt bạo lực ở nước cộng hòa Xô Viết cũ, nơi có 10.000 người Ukraine chết kể từ năm 2014. Ông nói rằng các nhân viên gìn giữ hòa bình cần phải bảo vệ những người nói tiếng Nga ở vùng Donbas ở miền Đông Ukraine, nơi xảy ra chiến tranh.

Ông Kurt Volker, đại diện đặc biệt về đàm phán của Ukraine, tuần trước đã gọi đề xuất của Nga là “đáng xem”, nhưng chỉ ra rằng các lực lượng gìn giữ hòa bình là cần thiết trong toàn bộ khu vực miền Đông Ukraina, chứ không phải chỉ ở nơi có chiến sự.

Theo ông Anders Fogh Rasmussen, cựu cố vấn của NATO, hiện nay là cố vấn về chính sách đối ngoại cho Tổng thống Ukraine Petro Poroshenko, các biện pháp trừng phạt của Mỹ và Nga đang gây ảnh hưởng tới vòng tròn nội bộ của Tổng thống Putin, vì vậy đề xuất giữ gìn hòa bình có thể cho Tổng thống Nga “một lối thoát đẹp”.

Nam Thiên