Tổng thống Trump mới đưa ra một trong những quyết định đối ngoại lớn nhất trong nhiệm kỳ của ông.

Ngày 8/5, Tổng thống Trump đã quyết định rút Mỹ khỏi thỏa thuận hạt nhân với Iran và nói sẽ tái trừng phạt kinh tế nước này ngay lập tức.

Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu tại Nhà Trắng: “Đây là một thỏa thuận kinh khủng, chỉ có lợi cho 1 bên, và chưa bao giờ từng nên tồn tại. Thỏa thuận này đã không mang lại sự yên bình, không mang lại hòa bình. Và nó sẽ không bao giờ như vậy”, theo Reuters.

Quyết định được công bố chính thức tại Nhà Trắng lúc 14h ngày 8/5 giờ địa phương (tức 1h sáng 9/5 giờ Hà Nội).

Thỏa thuận hạt nhân này được ký vào năm 2015, giữa Mỹ và 5 cường quốc khác với Iran, trong đó xóa bỏ các lệnh trừng phạt để đổi lại việc nước này hạn chế chương trình hạt nhân của họ.

Tổng thống Trump cho rằng thỏa thuận này đã cung cấp cho chính quyền Iran “hàng tỷ USD” và là chất xúc tác cho cuộc đua vũ khí hạt nhân ở Trung Đông, theo Business Insider.

Tổng thống Trump nói thỏa thuận này không giải quyết được chương trình tên lửa đạn đạo của Iran, các hoạt động hạt nhân của nước này cũng như không hạn chế được vai trò của Iran tại các cuộc xung đột ở Yemen và Syria.

Tổng thống Mỹ nói ông đã từng sẵn sàng đàm phán một thỏa thuận mới với Iran, nhưng chính quyền Tehran từ chối và đe dọa có các hành động trả đũa nếu Washington rút khỏi thỏa thuận.

Các biện pháp trừng phạt của Mỹ có thể khiến Iran khó bán dầu ra thị trường thế giới và khó sử dụng hệ thống ngân hàng quốc tế.  Ngoài ra, Tổng thống Trump miêu tả sẽ áp dụng “mức độ cao nhất trong các lệnh trừng phạt kinh tế” với Iran.

Tuy nhiên, lệnh trừng phạt mới sẽ mất hàng tháng mới có hiệu lực trong lúc chính phủ Mỹ ban hành hướng dẫn cho các công ty và ngân hàng.

Sau khi Mỹ rút khỏi thỏa thuận, 5 cường quốc còn lại sẽ cần quyết định có hành động tương tự hay không. Trong đó, Trung Quốc và Nga cũng thuộc các bên tham gia trong thỏa thuận Iran.

Sức mạnh quân sự của Iran đã gia tăng đáng kể, từ sau khi thỏa thuận hạt nhân được ký kết, chủ yếu do các lệnh trừng phạt được xóa bỏ. Điều này còn khiến Iran gia tăng ảnh hưởng chính trị tại Yemen, Syria, Lebanon và Iraq, qua đó gây bất ổn cho khu vực Ả rập. Từ tháng 2 năm nay, Iran đã bí mật đưa các lực lượng vào Syria, gây nhiều quan ngại về căng thẳng leo thang tại khu vực này.

Dương Minh