Vào ngày mai (25/9), Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình sẽ thăm Nhà Trắng. Dù vậy, buổi Lễ đón tiếp long trọng với 21 phát đại bác và quốc yến tại Nhà Trắng khó che mờ được tâm trạng chia rẽ giữa hai bên. Có lẽ với người lãnh đạo hai nước Trung – Mỹ, làm thế nào “thể hiện sự cứng rắn một cách tốt đẹp” với nhiều vấn đề khó khăn là thách thức chung của họ. Thông tin mà họ thực sự muốn đối phương hiểu và chấp nhận là gì? Hãy xem giới bình luận phân tích.

Lãnh đạo hai bên muốn nói gì? Nói thế nào? Đây là vấn đề mà giới truyền thông toàn thế giới đều quan tâm.

Trước mắt, tâm điểm mà giới truyền thông chú ý là tranh chấp an ninh mạng, vấn đề biển Đông, vấn đề nhân quyền Trung Quốc, “mối quan hệ nước lớn kiểu mới”, quan hệ mậu dịch Trung – Mỹ, biến đổi khí hậu, vấn đề Bắc Hàn… Trong đó, “mối quan hệ nước lớn theo kiểu mới” trong đối thoại Mỹ – Trung gần đây rất được chú ý, truyền thông Trung Quốc cũng thường xuyên đề cập. Nhưng ông Obama dường như không muốn chấp nhận kiểu quan hệ này. Còn trên vấn đề kinh tế, đa số nhận thấy hai bên sẽ đạt được những thành quả quan trọng.

Theo ông Trương Kiện, chuyên gia nghiên cứu vấn đề xã hội Mỹ và Trung Quốc: “Đôi bên đều cầm ‘bảng hiệu đẹp’ về kinh tế. Bảng hiệu của Trung Quốc lấy việc hạ thấp tiêu chuẩn sống của nhân dân mình làm cái giá phải trả, còn phía Mỹ thì ngược lại muốn nâng cao lợi ích của nhân dân Mỹ. Ngoài kinh tế ra, về các phương diện khác đôi bên khó đạt được thỏa thuận tốt đẹp, nguyên nhân chính là sự khác biệt về hình thái ý thức của hai nước. Cộng sản Trung Quốc là quốc gia độc tài chuyên chế, Mỹ là nước dân chủ và giàu có. Từ trong cốt tủy họ toàn toàn đối lập.”

Theo truyền thông, ông Tập Cận Bình chọn nơi đến đầu tiên là thành phố công nghiệp Seattle là nằm trong kế hoạch chu đáo của họ, mục đích là muốn dùng chiêu bài kinh tế thương mại để giảm bớt căng thẳng về chính trị.

Ngoài cuộc gặp tại Nhà Trắng vào ngày thứ Sáu và quốc yến sa hoa vào buổi tối, lãnh đạo đôi bên có thể có buổi gặp quy mô nhỏ? Truyền thông Trung Quốc dẫn lại nhận định của một chuyên gia nổi tiếng cho rằng việc này có nhiều khả năng xảy ra, vì có những vấn đề tế nhị phải đi sâu hơn.

Ông Thạch Thực, chuyên gia về vấn đề Trung Quốc cho rằng, nếu buổi trò chuyện quy mô nhỏ được cử hành, vấn đề mà ông Obama muốn hỏi ông Tập Cận Bình là một vấn đề quan trọng mà giới truyền thông lại ít để ý.

Theo ông Thực Thạch: “Đối với Obama, điều ông muốn biết nhất chính là thái độ của ông Tập Cận Bình với ông Giang Trạch Dân hiện nay là thế nào? Vì chính trị của Trung Quốc quyết định vấn đề kinh tế, khi tình hình chính trị của Cộng sản Trung Quốc rối ren thì tình hình kinh tế cũng ‘chảy tuôn muôn dặm’. Vì thế với ông Obama, điều quan trọng nhất ông muốn biết e rằng là quyết sách chính trị của ông Tập Cận Bình. Nếu muốn bắt Giang Trạch Dân thì sẽ bắt vào khi nào? Liệu có cần sự hỗ trợ của Mỹ hay không?”

Vừa qua, Đài Tiếng nói Hoa Kỳ (VOA) cũng dẫn lại lời của một chuyên gia Mỹ cho rằng thái độ của ông Tập Cận Bình hoàn toàn khác với những người tiền nhiệm của ông, tuy ông hy vọng luôn duy trì mối quan hệ tốt đẹp với Mỹ, nhưng Mỹ không chiếm vị thế hàng đầu trong mắt ông.

Vậy thì chuyến đi Mỹ lần này, ông Tập Cận Bình thực sự muốn đạt được mục đích gì?

Chuyên gia Thạch Thực cho rằng, ông Tập Cận Bình không gấp gáp giải quyết những vấn đề mà giới truyền thông liệt kê ra, điều ông thực sự muốn nhất là sự tiếp đãi long trọng của nước Mỹ.

Chuyên gia Thực Thạch nói: “Đặc biệt trong tình hình mối quan hệ Trung – Mỹ không mấy tốt đẹp như hiện nay, việc ông Tập Cận Bình dùng quy cách viếng thăm vì quốc sự tương đối không dễ dàng. Nhân dịp này, khi ở Mỹ ông Tập sẽ thể hiện thái độ cứng rắn, đồng thời phía Mỹ cũng không thể dùng thái độ trở mặt ngay tại chỗ để đón tiếp, việc này sẽ tạo uy tín và thanh thế rất tốt cho vị trí của ông Tập Cận Bình tại quốc nội. Điều này có thể giải thích tại sao phía Cộng sản Trung Quốc đề cập đến việc này từ rất sớm.”

Ngoài ra, ông Trương Kiện, chuyên gia nghiên cửu vấn đề xã hội Mỹ và Trung Quốc cũng cho rằng chuyến thăm của ông Tập Cận Bình lần này có hai mục đích.

Ông Trương Kiện nói: “Cộng sản Trung Quốc hiểu rất rõ, chỉ cần người Mỹ im lặng chính là sự khích lệ rất lớn với họ. Trung Quốc sẽ dùng cách ‘chích máu’ để ‘bơm máu’ cho phía Mỹ, từ đó đạt được mục đích tạm thời người Mỹ không chỉ trích gay gắt vấn đề nhân quyền của Cộng sản Trung Quốc. Sau khi ông Tập Cận Bình giải quyết ổn thỏa vấn đề quốc nội, thì sẽ quay lại tập trung có các hành động với các nước được Mỹ ủng hộ để giải quyết vấn đề Đông Nam Á và châu Á-Thái Bình Dương. Đây là cơ hội để ông Tập Cận Bình làm dịu đi những mối quan hệ thù địch.”

Theo ông Trương Kiện, chuyến thăm Mỹ của ông Tập Cận Bình lần này sẽ gặt hái những thành quả vô cùng thiết thực.

Theo NTDTV

Tinh Vệ biên dịch

Xem thêm: