Các hành động đơn phương của Hoa Kỳ về thương mại sẽ không ngăn Trung Quốc vi phạm các quy tắc quốc tế, các chuyên gia an ninh nói tại hội nghị ở Thượng viện

Trung Quốc có thể thay thế thương mại của mình bằng cách đi đến một nơi khác, một chiến lược gia chính trị quân sự tại Cục Dự trữ Không quân Hoa Kỳ, nói

Hành động đơn phương của Mỹ đối với Trung Quốc về thương mại sẽ không đủ để quốc gia châu Á này thay đổi “thói quen” vi phạm liên tục các quy tắc và thể chế quốc tế, hai chuyên gia an ninh hàng đầu về Trung Quốc cảnh báo các thượng nghị sỹ Mỹ hôm thứ Tư (13/3).

Khi các quan chức thương mại ở Washington theo đuổi nghị quyết về cuộc chiến thương mại kéo dài hàng tháng với Trung Quốc mà Mỹ đã tiến hành đơn phương, các chuyên gia cho rằng Mỹ nên tập trung vào việc xây dựng các liên minh quốc tế mới để gây áp lực buộc Trung Quốc đẩy lùi nhiều hành vi bị cáo buộc là không đúng đắn, bao gồm trộm cắp tài sản trí tuệ, gián điệp mạng, các thỏa thuận phát triển khiến các nước chủ nhà lâm vào cảnh nợ nần và hoạt động quân sự ở Biển Đông.

“Chiến lược ‘Mỹ trên hết’ là một chiến lược rất Trung Quốc”, theo Oriana Mastro, một chiến lược gia quân sự chính trị tại Cục Dự trữ Không quân Hoa Kỳ, tại một phiên điều trần được triệu tập bởi Ủy ban Đối ngoại Thượng viện để nghiên cứu “cách tiếp cận mới trong một kỷ nguyên cạnh tranh Hoa Kỳ-Trung Quốc”.

“Một quốc gia làm điều đó một mình không có tác động lớn, bởi vì Trung Quốc có thể thay thế thương mại của mình bằng cách đi đến một nơi khác”, theo bà Mastro, người cũng là trợ lý giáo sư nghiên cứu bảo mật tại Đại học Georgetown và là một học giả tại Viện Doanh nghiệp Mỹ.

“Không có số lượng các đe dọa chúng ta có thể làm để khiến [Bắc Kinh] thay đổi nhân quyền, hoặc thay đổi nền kinh tế trong nước nếu họ nghĩ rằng điều đó sẽ làm suy yếu quyền lực của họ”, bà Mastro nói với các thượng nghị sỹ. “Đây là một lĩnh vực mà vai trò các liên minh rất quan trọng, bởi vì Trung Quốc sẽ chỉ dừng các hành vi khi họ không thể hoạt động”.

Jim Talent, ủy viên của Ủy ban Đánh giá kinh tế và an ninh Hoa Kỳ-Trung Quốc (USCC), cho biết: “Các thỏa thuận kinh tế không phải là hướng đi, và tôi không nghĩ rằng nó sẽ thay đổi hành vi [của Trung Quốc]”.

gián điệp mạng
Mỹ được khuyến khích xây dựng các liên minh quốc tế mới để gây áp lực với Trung Quốc nhằm hạn chế gián điệp mạng. (Ảnh: Reuters)

USCC được Nghị viện thành lập năm 2000 để theo dõi và điều tra các mối đe dọa an ninh quốc gia đối với Hoa Kỳ từ mối quan hệ thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới.

Quan chức thương mại Mỹ cho biết những vấn đề lớn mà vẫn chưa được giải quyết trong các cuộc đàm phán ở Trung Quốc

“Bắc Kinh sẽ chọn theo đuổi nhiều hơn một loại hoạt động bất hợp pháp tương tự mà chúng ta đã thấy trong quá khứ, thay vì nhượng quyền kiểm soát các lĩnh vực cơ bản của nền kinh tế do nhà nước kiểm soát”, ông Talent nói.

Cựu thượng nghị sỹ Missouri kêu gọi Hoa Kỳ hợp tác đa phương với các quốc gia nhỏ hơn trong quỹ đạo địa lý của Trung Quốc để đối phó với một “Trung Quốc lạm dụng”.

Ông nói thêm: “Chính phủ Hoa Kỳ phải trấn an các quốc gia này rằng nếu họ hợp tác và giúp đỡ chúng ta, chúng ta sẽ bảo vệ họ khỏi bất kỳ hình thức trả thù nào”.

Phiên điều trần hôm thứ Tư diễn ra sau khi Bắc Kinh chỉ trích Ngoại trưởng Hoa Kỳ Mike Pompeo vì đã nói với các giám đốc điều hành của công ty năng lượng Hoa Kỳ hôm thứ Ba rằng Trung Quốc đang ngăn chặn các nước Đông Nam Á tiếp cận dự trữ năng lượng ở Biển Đông.

“Các nước bên ngoài khu vực nên kiềm chế việc khuấy động rắc rối và phá vỡ tình hình hài hòa”, người phát ngôn của Bộ Ngoại giao Trung Quốc, Lục Khảng, nói trong động thái đáp lại ông Pompeo.

Trong lời khai bằng văn bản trước ủy ban Thượng viện, bà Mastro cho biết Biển Đông là trung tâm của cuộc cạnh tranh địa chính trị Mỹ-Trung, và kêu gọi Hoa Kỳ tiến tới “vượt lên các hành động chỉ có tính biểu tượng như hoạt động tự do hàng hải”.

Bà kêu gọi Hoa Kỳ xây dựng một tổ chức hoặc liên minh mới với các quốc gia có cùng chí hướng tuần tra vùng biển và bảo vệ tất cả các quốc gia về quyền tự do hàng hải ở Biển Đông.

Biển Đông
Ngoại trưởng Hoa Kỳ Mike Pompeo tuyên bố rằng Trung Quốc đang ngăn chặn các nước tiếp cận dự trữ năng lượng ở Biển Đông. (Ảnh: Reuters)

Về thương mại, Mỹ nên xem xét thành lập một cơ quan quản lý quốc tế mới tập trung vào các vấn đề như bảo vệ sở hữu trí tuệ, thay vì sử dụng nó cho các tổ chức hiện có, bà Mastro nói trong phiên điều trần hôm thứ Tư.

Bà nói thêm rằng các định chế quốc tế hiện hữu được thiết kế “bảo thủ” và “khó thay đổi”.

“Tôi không ngạc nhiên khi các tổ chức được thiết lập từ nhiều thập niên trước không thể xử lý những gì cần làm về an ninh mạng”, bà nói.

Khả năng Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) tiến hành theo dõi, điều tra và trừng phạt Trung Quốc trong việc bỏ qua các quy tắc thương mại quốc tế đã được xem xét kỹ lưỡng từ cả Hoa Kỳ và các quốc gia thành viên khác.

Đồng thời, các chính trị gia Mỹ ngày càng có sự đồng thuận rằng sự tham gia hợp tác kinh tế với Trung Quốc đã không dẫn đến tự do hóa thị trường hoặc cải cách chính trị ở nước này.

“Sau 20 năm giúp Trung Quốc thịnh vượng về kinh tế và hy vọng rằng họ sẽ nổi lên như một đối tác có trách nhiệm trên trường thế giới, đã đến lúc các nhà hoạch định chính sách Hoa Kỳ thừa nhận con đường này không phải là con đường đúng đắn”, Chủ tịch Ủy ban đối ngoại James Risch, một thượng nghị sỹ Cộng hòa từ Idaho, cho biết hôm thứ Tư.

“Trung Quốc xuất khẩu tham nhũng và mô hình độc đoán trên toàn cầu. Nó sử dụng tài chính giá rẻ như một cái bẫy nợ và đã xây dựng một nhà nước cảnh sát mà Đảng Cộng sản Trung Quốc sử dụng để hạn chế những biểu hiện tự do mâu thuẫn với đường lối của đảng”, ông Risch nói.

“Đây không phải là những hành động của một bên liên quan có trách nhiệm”.

Ngoài việc tìm kiếm sự hỗ trợ của các đồng minh toàn cầu để đối đầu với Trung Quốc, Mỹ cũng nên tăng cường đầu tư vào các lĩnh vực nghiên cứu và phát triển quan trọng, bà Mastro nói với các thượng nghị sỹ.

Mỹ Khánh

videoinfo__video2.dkn.tv||19a8e30db__

CLIP HAY