Malaysia đang tranh cãi về các điều khoản của thỏa thuận đường sắt 14 tỷ USD với Trung Quốc, và có thể giảm các khoản nợ quốc gia lên tới 51 tỷ USD bằng cách loại bỏ các siêu dự án, tờ FMT trích lời tân Thủ tướng Malaysia trong một cuộc phỏng vấn.

Trước đó, ông Mahathir Mohamad, 92 tuổi, người đã chiến thắng cựu Thủ tướng Najib Razak trong cuộc bầu cử vào đầu tháng 5 này, tuyên bố ưu tiên cắt giảm nợ quốc gia, cam kết xem xét lại các dự án lớn quan trọng được chính phủ tiền nhiệm chấp thuận.

Dự án Kết nối Đường sắt Bờ đông (ECRL) trị giá 14 tỷ USD (55,73 tỷ RM) là một dự án phát triển hạ tầng lớn nhất ở Malaysia, và là một phần quan trọng trong sáng kiến ‘Vành đai và Con đường’ của Bắc Kinh, đã được bắt đầu thực hiện vào năm ngoái.

Dự án ECRL lập kế hoạch kéo dài 688 km đường sắt, nối liền các cảng biển ở Biển Đông ở phía đông, với các tuyến vận chuyển hàng hải chiến lược của Eo biển Malacca ở phía tây.

Phát biểu với tờ báo tài chính ‘The Edge’ (Malaysia), Thủ tướng Mahathir thông báo: “Chúng ta đang đàm phán lại các điều khoản. Các điều khoản gây tổn hại rất nhiều cho nền kinh tế của chúng ta”.

Dự án đang được Công ty TNHH Xây dựng Truyền thông Trung Quốc (CCCC) xây dựng, và được tài trợ chủ yếu bởi khoản vay từ Ngân hàng Xuất nhập khẩu Trung Quốc (China Exim Bank).

Malaysia muốn cắt giảm chi phí của dự án Kết nối Đường sắt Bờ đông (ECRL)

Ngay từ đầu, ông Mahathir cũng nghi ngờ về sự cần thiết của dự án này.

“Chẳng hạn, ông ấy (Najib) biết rất rõ rằng dự án ECRL không phải là thứ chúng ta có thể có đủ sức trả được. Nó sẽ không phục vụ bất kỳ mục đích nào, nó sẽ không cho chúng ta bất kỳ lợi nhuận nào”, ông Mahathir nhận định.

Đề cập đến sự cần thiết phải giảm tổng các khoản nợ và nghĩa vụ phải trả của Malaysia, mà chính phủ ước tính khoảng 1 nghìn tỷ RM, ông Mahathir nói: “Một lần, chúng ta có thể giảm được 200 tỷ RM (51 tỷ USD) bằng cách loại bỏ tất cả các siêu dự án khổng lồ này”.

Ông Mahathir cho biết Malaysia cũng sẽ xem xét làm thế nào để giảm chi phí trong trường hợp có thể rút khỏi thỏa thuận xây dựng một tuyến đường sắt cao tốc (ĐSCT) nối Kuala Lumpur với Singapore. Theo các chuyên gia, dự án này trị giá khoảng 17 tỷ USD, hiện đang tiến hành mời thầu, và dự kiến hoàn thành vào năm 2026.

“Theo các điều khoản của hợp đồng (dự án ĐSCT), chúng ta sẽ mất rất nhiều tiền nếu quyết định từ bỏ dự án. Vì vậy, chúng ta sẽ tìm cách có thể giảm được số tiền phải trả để phá vỡ hợp đồng”, ông Mahathir nói.

Phạm Duy