Thủ tướng Tây Ban Nha Mariano Rajoy ngày 27/10 tuyên bố giải tán cơ quan lập pháp Catalonia và ra lệnh tiến hành bầu cử sớm tại đây vào ngày 21/12. Văn phòng công tố Tây Ban Nha cũng quyết định sẽ khởi tố lãnh đạo Catalonia ông Carles Puigdemont với tội danh nổi loạn.

Trong một nỗ lực tìm ra lối thoát cho cuộc khủng hoảng chính trị tồi tệ nhất của Tây Ban Nha trong 40 năm qua, Thủ tướng Rajoy đã chính thức cách chức Thủ hiến Carles Puigdemont cùng ban lãnh đạo khu vực như một phần trong các biện pháp “khôi phục lại trạng thái bình thường”, sau khi nghị viện Catalonia trước đó cùng ngày đã bỏ phiếu đơn phương tuyên bố độc lập.

Chính quyền Madrid cũng sa thải cảnh sát trưởng Catalonia cùng toàn bộ thành viên cơ quan đối ngoại Catalonia cũng như tùy viên ngoại giao của Catalonia ở Brussels và Madrid. Các bộ của chính phủ trung ương sẽ tiếp quản điều hành chính quyền Catalonia.

Trong một bài phát biểu trên sóng truyền hình trực tiếp cuối ngày 27/10, Thủ tướng Rajoy nhấn mạnh: “Tây Ban Nha đang trải qua một ngày tồi tệ. Chúng tôi tin rằng việc cấp bách hiện giờ là lắng nghe tất cả người dân Catalonia, để họ có thể quyết định tương lai của họ, không ai có thể thay mặt họ hành động vượt ra ngoài khuôn khổ luật pháp.”

Trước đó, Thủ tướng Rajoy coi tuyên bố độc lập của cơ quan lập pháp Catalonia là một “tội ác”. Nhà lãnh đạo Tây Ban Nha khẳng định chính phủ nước này “sẽ có những quyết định thỏa đáng để khôi phục luật pháp” tại vùng đất này.

Thủ tướng cũng kêu gọi người dân cả nước bình tĩnh, đồng thời cam kết chính phủ sẽ ổn định tình hình bằng các biện pháp hiệu quả. Ông khẳng định Tây Ban Nha là một quốc gia có uy thế và chính phủ sẽ không cho phép bất cứ thế lực nào hủy hoại tính nghiêm minh của Hiến pháp. Theo ông Rajoy, những bước đi này không phải để nhằm chống lại Catalonia, mà là để ngăn các nhà lãnh đạo Catalonia “lạm dụng” vùng tự trị này.

Thủ tướng Tây Ban Nha Mariano Rajoy (Ảnh: Reuters)
Thủ tướng Tây Ban Nha Mariano Rajoy (Ảnh: Reuters)

Trong một diễn biến liên quan, văn phòng Công tố Tây Ban Nha đã ra thông báo sẽ khởi tố lãnh đạo Catalonia ông Carles Puigdemont với tội danh nổi loạn.

“Các công tố viên sẽ lập hồ sơ khởi tố ông Carles Puigdemont với tội danh nổi loạn vào tuần sau”, người phát ngôn Văn phòng Công tố Tây Ban Nha ngày 27/10 cho biết, theo AFP.

Một tòa án Tây Ban Nha khi đó sẽ xem xét cáo buộc nổi loạn nhằm vào ông Puigdemont. Theo luật Tây Ban Nha, tội danh này tương ứng với án tù lên tới 30 năm.

Các thành viên khác của nghị viện và chính quyền Catalonia có thể bị khởi tố với tội danh tương tự, người phát ngôn nói thêm.

Thủ hiến Catalonia Carles Puigdemont (Ảnh: AP)
Thủ hiến Catalonia Carles Puigdemont (Ảnh: AP)

Quyết định được đưa ra sau khi nghị viện Catalonia ngày 27/10 bỏ phiếu thông qua nghị quyết tuyên bố thành lập nhà nước Catalonia với tỉ lệ 70 phiếu thuận, 10 phiếu chống và hai phiếu trắng. Một số nghị sĩ đối lập rời cuộc họp nghị viện trước cuộc bỏ phiếu để phản đối.

Catalonia chiếm 16% dân số Tây Ban Nha nhưng chiếm đến 1/5 kinh tế của cả nước. Cuộc trưng cầu dân ý đòi độc lập của Catalonia ngày 1/10 đã đẩy Tây Ban Nha vào cuộc khủng hoảng chính trị tồi tệ nhất kể từ sau khi nền dân chủ được tái lập năm 1975.

T.L