Mối quan hệ giữa chính quyền Tây Ban Nha và lãnh đạo vùng tự trị Catalonia chưa có dấu hiệu hạ nhiệt sau khi Thủ hiến vùng Catalonia Carles Puigdemont từ chối xuất hiện trước Thượng viện tại thủ đô Madrid để giải trình về vấn đề độc lập.

Theo giới quan sát, việc nói “Không” với cơ hội này đồng nghĩa với việc Thủ hiến Puigdemont cũng như chính quyền Catalonia đang thách thức chính quyền Madrid đình chỉ quyền tự trị của khu vực và kiểm soát các cơ quan chủ chốt, trong đó có lực lượng cảnh sát tại Catalonia

Trước đó, ngày 24/10, Thượng viện thông báo trao cơ hội cho ông Puigdemont được tranh luận về việc áp dụng Điều 155 của Hiến pháp nhằm đình chỉ quyền tự trị của chính quyền khu vực Catalonia, cách chức Thủ hiến, đồng thời trao quyền kiểm soát các cơ quan chủ chốt cho Madrid.

Phát biểu với truyền thông Tây Ban Nha, Phó Chủ tịch Thượng viện Pedro Sanz cho biết sẵn sàng để Thủ hiến vùng Catalonia tham gia thảo luận với Thượng viện. Theo ông, vai trò của Thượng viện “không phải là buộc chính quyền (Tây Ban Nha) hành động, mà là cho phép áp dụng các biện pháp” nói trên.

Đây được coi là động thái cho phép cả hai bên nỗ lực “giảm nhiệt” cuộc khủng hoảng, trước khi Thượng viện “bật đèn xanh” cho Madrid thu hồi các quyền tự trị cấp vùng của Catalonia vào ngày 27/10 tới.

Thủ hiến vùng Catalonia Carles Puigdemont (Ảnh: Getty)
Thủ hiến vùng Catalonia Carles Puigdemont (Ảnh: Getty)

Bộ trưởng Tư pháp Tây Ban Nha Rafael Catala khẳng định tuyên bố độc lập của chính quyền Catalonia “sẽ không có giá trị pháp lý”, thậm chí còn có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng nếu “xét về mặt hình sự”.

Người phát ngôn Chính phủ Tây Ban Nha Inigo Mendez de Vigo cảnh báo trong trường hợp cần thiết, chính quyền trung ương sẽ sử dụng vũ lực chống các cuộc biểu tình đe dọa trật tự công cộng ở vùng tự trị Catalonia.

Các biện pháp chưa từng có nhằm chấm dứt nỗ lực giành độc lập của các nhà lãnh đạo Catalonia sẽ được trình lên Thượng viện Tây Ban Nha để thông qua. Đây sẽ là lần đầu tiên trong 4 thập kỷ, Madrid sử dụng Hiến pháp để giải tán chính quyền khu vực và kêu gọi tổ chức bầu cử sớm. Thủ tướng Rajoy nhấn mạnh rằng Madrid không có sự lựa chọn nào khác bởi chính quyền khu vực tự trị Catalonia đã hành động một cách “đơn phương, đi ngược lại luật pháp và tìm kiếm sự đối đầu” khi tổ chức cuộc trưng cầu ý dân về độc lập cho khu vực tự trị này.

Thủ tướng Tây Ban Nha Mariano Rajoy và Thủ hiến Catalonia Carles Puigdemont (Ảnh: The Sleuth Journal)
Thủ tướng Tây Ban Nha Mariano Rajoy và Thủ hiến Catalonia Carles Puigdemont (Ảnh: The Sleuth Journal)

Trong một diễn biến liên quan, Catalonia đang phải chứng kiến làn sóng rời bỏ của các công ty do lo ngại tình hình chính trị bất ổn.

Truyền thông địa phương cho biết từ đầu tháng tới nay đã có hơn 1.500 công ty di rời trụ sở chính khỏi Catalonia, riêng trong ngày 24/10 ghi nhận 107 công ty chuyển đi.

Sau cuộc trưng cầu ý dân về nền độc lập của chính quyền vùng Catalonia ngày 1/10 vừa qua, Chính phủ Tây Ban Nha đã thông qua một sắc lệnh tạo thuận lợi cho các công ty muốn chuyển trụ sở khỏi địa phương này tới một địa điểm khác trong nước.

Ngày 25/10, Bộ trưởng Bộ Kinh tế Tây Ban Nha Luis de Guindos tuyên bố một Catalonia độc lập sẽ bị buộc phải rời khỏi Liên minh châu Âu (EU) và Khu vực sử dụng đồng Euro (Eurozone), viễn cảnh sẽ gây tổn hại trực tiếp tới nền kinh tế của khu vực này.

Phát biểu trước Quốc hội Tây Ban Nha, ông Guindos nói: “Một Catalonia độc lập sẽ bị gạt ra khỏi tất cả các hiệp ước đó, 70% Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Catalonia sẽ là đối tượng chịu thuế và rào cản biên giới. Họ sẽ ra khỏi Eurozone và các ngân hàng sẽ không còn được Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) bảo trợ, sẽ phải tạo ra một đồng tiền của riêng mình và sẽ bị mất giá trị rất nhiều”. Theo ông Guindos, một sự mất giá đồng tiền như vậy sẽ khiến tăng trưởng của khu vực này ước tính giảm 25 – 30%, lạm phát tăng cao và tỷ lệ thất nghiệp tăng gấp đôi so với hiện tại.

T.L