Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI) đầy tham vọng của chính quyền Trung Quốc có thể bị ảnh hưởng lớn bởi thỏa thuận hòa bình giữa Israel và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE), khi thỏa thuận này giúp làm giảm căng thẳng và mở ra cơ hội hợp tác giữa hai nước, theo The BL.

Israel và UAE hôm thứ Năm (13/8) tuyên bố rằng họ sẽ bình thường hóa quan hệ ngoại giao và xây dựng một mối quan hệ mới cởi mở. Reuters bình luận, đây là một động thái lịch sử có khả năng định hình lại trật tự chính trị Trung Đông.

Theo thỏa thuận được sự hậu thuẫn của Tổng thống Mỹ Donald Trump, Israel đã đồng ý đình chỉ kế hoạch sáp nhập các khu vực Bờ Tây mà họ đang quản lý. Israel cũng ủng hộ cuộc chiến chống lại chính quyền Iran, lực lượng mà UAE, Israel và Hoa Kỳ coi là mối đe dọa chính ở Trung Đông.

Israel đã ký các hiệp định hòa bình với Ai Cập hồi năm 1979 và Jordan hồi năm 1994. Nhưng UAE, cùng hầu hết các quốc gia Ả Rập khác, không công nhận Israel và cho đến nay không có quan hệ ngoại giao hoặc kinh tế chính thức với quốc gia này. UAE đã trở thành quốc gia Ả Rập tại vùng Vịnh đầu tiên đạt được thỏa thuận như vậy với nhà nước Do Thái.

Mặc dù Israel và UAE đều đã tham gia vào dự án BRI, nhưng liên minh mới của họ có thể làm suy yếu ảnh hưởng của Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) trong khu vực vì sự thay đổi địa chính trị gây ra là sâu rộng và liên quan đến một số quốc gia, Breitbart đưa ra nhận định trong một bài viết đăng ngày 15/8.

ĐCSTQ “có những lợi ích kinh doanh lớn ở Trung Đông mà tôi nghĩ đã bị ảnh hưởng bởi thỏa thuận này”, người dẫn chương trình SiriusXM, Alex Marlow, nói khi thảo luận về tình hình mới ở khu vực Trung Đông trong chương trình do ông phụ trách.

Tuy nhiên, về mặt lý thuyết, ĐCSTQ vẫn có thể trông đợi việc thực hiện thỏa thuận giữa Israel và UAE thất bại, khi đó hai quốc gia này sẽ quay lại tham gia vào BRI của Bắc Kinh.

Ở khu vực Trung Đông Bắc Kinh vẫn đang nắm nhiều lợi thế khi họ có những đồng minh thân cận, ví dụ như Iran, Thổ Nhĩ Kỳ, Syria, ngoài ra, theo The BL, các tổ chức khủng bố khác chẳng hạn như Hezbollah, một số nhóm phiến quân ở Iraq, nhóm vũ trang Palestine Hamas, nhóm vũ trang Jihad, phiến quân Houthi ở Yemen cũng có mối liên hệ mật thiết với chính quyền Trung Quốc.

Nhưng uy tín của Bắc Kinh cũng đã bị giảm sút nghiêm trọng khi lực lượng này bị cáo buộc lừa dối các nước nghèo trong khu vực bằng các bẫy nợ ở các dự án xây dựng cơ sở hạ tầng BRI. Sau khi “con nợ” mất khả năng thanh toán, Trung Quốc sẽ chiếm quyền kiểm soát các công trình của nước sở tại. Chính phủ Sri Lanka bắt buộc phải giao lại cảng biển Hambantota cho Bắc Kinh kiểm soát trong 99 năm là một ví dụ sinh động.

Ngay cả những quốc gia ở châu Phi, khu vực có nhiều nước nghèo khát vốn, cũng đã tránh xa Bắc Kinh. Tổng thống Tanzania, John Magufuli, đã quyết định hủy khoản vay 10 tỷ USD từ Trung Quốc, dự kiến dùng xây dựng cảng cho đất nước ông, với bình luận rằng “chỉ những kẻ say xin mới chấp nhận được các điều khoản vay” mà Trung Quốc đưa ra, theo HW News.

Điều kiện vay mà Tổng thống John Magufuli đề cập bao gồm điều khoản Trung Quốc phải được đảm bảo khai thác tài chính từ càng mà họ xây cho Tanzania trong vòng 30 năm, đồng thời họ phải được thuê cảng này liên tục trong 99 năm.