Tuần trước, một vụ rò rỉ khí độc đã xảy ra tại một nhà máy hóa chất ở quận Ngũ Thông Kiều, thành phố Lạc Sơn, tỉnh Tứ Xuyên. Về thảm họa này, ban đầu chính quyền đã ra sức phủ nhận, nhưng người dân không tin và lũ lượt kéo nhau di tản.

Theo thông tin từ cư dân mạng địa phương, khoảng ngày 19/8, một vụ rò rỉ khí độc đã xảy ra tại một nhà máy hóa chất ở quận Ngũ Thông Kiều, thành phố Lạc Sơn, tỉnh Tứ Xuyên. Khi thông tin về vụ việc lan truyền trên mạng xã hội, cư dân thành phố phía tây nam Trung Quốc này đã rời nhà bằng ô tô, xe đạp và bất cứ thứ gì khác mà họ có thể tìm thấy để thoát khỏi thảm họa diệt vong tiềm tàng, theo SCMP. Tuy nhiên, phương tiện truyền thông nhà nước Trung Quốc đã mau chóng “bác bỏ tin đồn” và phủ nhận không có vụ rò rỉ khí độc nào xảy ra. Hôm sau, truyền thông nhà nước lại nói rằng có một lượng nhỏ khí Hydro Clorua (HCl) bị thoát ra. Người dân đã chỉ trích chính quyền cố tình che giấu sự thật với công chúng nhằm duy trì sự ổn định.

Sáng sớm ngày 22/8, WeChat có tên tài khoản “Lạc Sơn thông báo” đăng tải thông tin rằng, vào tối ngày 21/8, thành phố Lạc Sơn chính thức ra thông báo rằng công ty Vĩnh Tường đã thải ra một lượng nhỏ khí Hydro Clorua. Nguyên nhân là do bị ảnh hưởng bởi thảm họa siêu lũ lịch sử ngày 18/8 khiến công ty TNHH Silicon đa tinh thể Vĩnh Tường (khu nhà xưởng cũ) bị ngập, hệ thống xử lý khí thải nhà máy bị trục trặc sau khi mất nguồn cung nước và điện, lượng nhỏ khí HCl đã được thải ra ngoài môi trường.

Trên thực tế, ngay từ hôm thứ Ba (18/8), có cư dân mạng địa phương đã phản ánh vấn đề xuất hiện “khói trắng dày đặc” phát tán từ nhà máy hóa chất. Đêm hôm đó, chính quyền địa phương đã bác bỏ những tin đồn rằng: Không phát hiện tình huống cháy, nổ và rò rỉ của các xí nghiệp liên quan, khói sinh ra đó là do giảm áp bình thường của hệ thống an toàn.

Chỉ hai ngày sau, tức ngày 20/8, khói trắng dày đặc xuất hiện trở lại, chính quyền quận Ngũ Thông Kiều, thành phố Lạc Sơn, cho đến nhà máy hóa chất Vĩnh Tường dính dáng đến vụ việc đều phủ nhận sự cố rò rỉ khí độc. Tuy nhiên, người dân địa phương đã không tin những điều đó, thay vào đó lượng lớn người dân đã bắt đầu tháo chạy khỏi thành phố. Một người dân địa phương nói với trang “Jiemian.com” – một trang tin tại Trung Quốc rằng, sáng ngày 20/8, sau khi ngửi thấy mùi lạ, rất nhiều người dân đã mau chóng tháo chạy dẫn đến ắc tắc giao thông trên cả đoạn đường dài.  Trang “Southern Weekend” cho hay, đám đông người vội vã tháo chạy về huyện Kiền Vi ở phía nam của tỉnh Tứ Xuyên hoặc chạy lên thành phố Lạc Sơn ở phía bắc quận Ngũ Thông Kiều, bỏ lại thành phố trống không này.

Truyền thông Trung Quốc cho hay, thành phố Lạc Sơn có khu công nghiệp tái chế hóa chất muối và phốt pho Lạc Sơn (Ngũ Thông Kiều). Đây là một khu công nghiệp trọng điểm ở tỉnh Tứ Xuyên, có diện tích quy hoạch là 10 km2 cùng với khu đất riêng dành cho hoạt động công nghiệp hóa chất. Dẫn đầu là ngành công nghiệp vật liệu silicon và công nghiệp đất hiếm, đồng thời phát triển các ngành công nghiệp gia công cơ điện.

Một nguồn tin khác tiết lộ, Lạc Sơn đã trở thành nhà cung cấp dịch vụ chính cho ngành công nghiệp polysilicon (một dạng silicon đa tinh thể) và quang điện của Trung Quốc. Dự kiến ​​đến năm 2021, toàn thành phố sẽ dẫn đầu thế giới về năng lực sản xuất silicon với độ tinh khiết cao.

Có cư dân nói với trang Epoch Times rằng, vụ rò rỉ khí hóa chất ở Lạc Sơn là có thật, không như những gì truyền thông nhà nước đưa tin rằng “không có phát hiện rò rỉ”. Đó là do hệ thống xử lý khí thải của nhà máy bị trục trặc, dẫn đến hiện tượng rò rỉ. Một cư dân phải dời đi nơi khác phản ánh họ đã ngửi thấy “mùi vị khó chịu”, “sau khi hít phải cảm thấy trong người vô cùng khó chịu”.

Một cư dân mạng địa phương tiết lộ rằng đó là hóa chất Trichlorosilane (HCl₃Si) đã bị rò rỉ. Một vị tiến sĩ họ Lý làm việc trong lĩnh vực hóa học hơn mười năm đã phân tích rằng, khi hóa chất Trichlorosilane bị phân giải, nó sẽ giải phóng thích ra khí Hiđro Clorua (HCl) rất mạnh, loại khí này không màu và rất độc hại, khi khí Hiđro Clorua tiếp xúc với hơi nước trong không khí, nó sẽ tạo thành một loại acid mạnh có tên acid hydrochloric (HCl), điều này phù hợp với ảnh chụp khối khí màu trắng đục dày đặc rò rỉ từ nhà máy hoá chất nói trên.

Cư dân khu vực Ngũ Thông Kiều và thị trấn Chu Hoa cũng phản ánh rằng, rò rỉ hóa chất là chuyện xảy ra thường xuyên ở nơi đây, đôi khi còn có cả vụ nổ, vấn đề căn bản là nơi đây có khá nhiều công ty hóa chất và lại rất gần khu dân cư. Các công ty thải khí ra hàng đêm, có khi bốc mùi như trứng thối, cư dân chỉ biết đóng chặt cửa sổ, phản ánh sự việc lên trên nhưng đều không có kết quả. Tỷ lệ mắc bệnh ung thư phổi và các chứng bệnh về đường hô hấp ở đại phương cũng tăng vọt. Những năm gần đây, những người trẻ đều đã đến nơi khác tìm kiếm việc làm, nhiều hộ dân ở đây đã chuyển đến định cư ở thành phố Thành Đô hoặc Lạc Sơn.

Xe cộ xếp hàng kín đường, chờ ra khỏi Lạc Sơn sau vụ rò rỉ hoá chất (ảnh: Weibo).

Sau vụ rò rỉ khí độc, người dân phẫn nộ vì chính quyền che giấu sự thật, dân mạng để lại lời bình:

“Bí thư tung “tin vịt” có bị bắt hay không?”.

“Niềm tin với chính quyền cứ thế mất dần đi”.

“Một ngày trước đó không phải đã nói không có vấn đề gì sao? Sao lại nuốt lời mau đến vậy?”.

 “Mũi của người dân còn đáng tin hơn thông báo của mấy người!”.

“Rốt cuộc là lượng khí độc đó thì không vượt qua tiêu chuẩn, đơn giản là tất cả tiêu chuẩn đều nằm gọn trong lòng bàn tay của chính quyền”.

“Thông báo của Ủy ban nhân dân Thành phố nói một kiểu, chính quyền quận nói một kiểu, công ty liên quan lại nói kiểu khác … khiến mọi người cảm thấy tốt nhất chỉ có thể tin tưởng bản thân mình”.

Cư dân mạng có tài khoản “Sư trưởng trầm tĩnh” tin rằng thông báo như vậy đối với những người đã trực tiếp ngửi thấy mùi lạ và đã rời đi mà nói hoàn toàn không có sức thuyết phục, càng không thể khiến họ yên tâm trở về. Bởi mùi lạ mà họ đã ngửi thấy, đã đích thân trải qua, mãi đến khi biết rõ có nguy hại với sức khỏe của bản thân mình hay không rồi mới có thể yên tâm được.

Theo Secretchina.com
Tâm Thanh biên dịch