Chiến hạm USS Montgomery đã thực hiện chuyến tuần tra tự do hàng hải (FONOP) gần Trường Sa hôm 25/1, hải quân Mỹ cho biết.

Phát ngôn viên Joe Keiley của Hạm đội 7 Mỹ thông báo tàu Montgomery đã thực thi quyền di chuyển tại quần đảo Trường Sa, phù hợp với luật pháp quốc tế. Phát ngôn viên cho rằng duy trì quyền tự do di chuyển là nguyên tắc và các sứ mệnh được thực hiện một cách ôn hòa, không thiên vị cho bất cứ nước nào.

Đây được cho là hoạt động FONOP đầu tiên của Mỹ trong năm 2020, theo tờ The Japan Times.

Tàu chiến Mỹ tuần tra gần quần đảo Trường Sa
Tàu chiến USS Montgomery (ảnh: Bộ Tư lệnh Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương Hoa Kỳ).

“Các hoạt động tự do hàng hải tại Biển Đông là một phần của các hoạt động thường ngày của các lực lượng quân sự Mỹ trong khắp khu vực”, phát ngôn viên Keiley nói.

Các hình ảnh được đăng trên website của hải quân Mỹ cho thấy tàu USS Montgomery đã đi qua đảo nhân tạo Trung Quốc bồi đắp trái phép trên đá Chữ Thập và đá Gạc Ma thuộc chủ quyền Việt Nam, theo USNI.

Đại tá Li Huamin, phát ngôn viên Chiến khu Nam Bộ quân đội Trung Quốc (PLA), sau đó ra tuyên bố cho biết PLA đã triển khai lực lượng không quân, hải quân theo dõi tàu USS Montgomery và phản đối hoạt động tuần tra tự do hàng hải của Mỹ ở khu vực này.

Đợt FONOP này diễn ra trong bối cảnh Mỹ gia tăng các hoạt động tại Biển Đông và các khu vực khác ở Tây Thái Bình Dương. Ngày 26/1, hải quân Mỹ thông báo đã điều 2 máy bay trinh sát không người lái MQ-4C Triton đầu tiên đến đảo Guam để hỗ trợ các hoạt động tuần tra, giám sát.

Washington nhiều lần điều tàu chiến đi qua Biển Đông trong các chiến dịch tự do hàng hải. Hải quân Mỹ cuối tháng 8/2019 điều tàu USS Wayne E. Meyer tuần tra trong phạm vi 12 hải lý quanh đá Chữ Thập và Vành Khăn thuộc quần đảo Trường Sa. Hai tuần sau, chiến hạm này tiếp tục áp sát quần đảo Hoàng Sa. Hồi tháng 11/2019, tàu chiến đấu ven biển USS Gabrielle Giffords của Mỹ đã đi qua quần đảo Trường Sa trong một chiến dịch tuần tra tự do hàng hải.

Trung Quốc đơn phương vẽ ra “đường chín đoạn” nhằm tuyên bố chủ quyền với phần lớn Biển Đông, chồng lấn vùng biển các nước trong khu vực, đồng thời tiến hành bồi đắp, quân sự hóa các đảo nhân tạo trái phép để củng cố tuyên bố chủ quyền, bất chấp luật pháp quốc tế và sự phản đối của các nước trong khu vực và trên thế giới.