Hôm thứ Ba (5/1/2016), Tổng thống Mỹ Barack Obama lần đầu quyết định dùng quyền hành pháp, bỏ qua Quốc hội, để thực thi một số biện pháp nhằm siết chặt kiểm soát súng ở Mỹ. Khi nhắc đến vụ xả súng ở Newtown 2012 khiến 20 trẻ em thiệt mạng, ngài Tổng thống đã rơi nước mắt.

Đây không phải là lần đầu tiên ông Obama khóc khi nói về vụ xả súng đẫm máu mà nạn nhân chủ yếu là các em học sinh tiểu học. Tuy nhiên lần này, quyết định dùng tới quyền hành pháp (có thể không cần Quốc hội thông qua) để giải quyết một vấn đề nhức nhối từ lâu của nước Mỹ đã nhanh chóng thu hút sự chú ý của người dân.

Tổng thống Obama khóc trong bài phát biểu sau vụ xả súng Newtown 2012 (Ảnh: Facebook)
Tổng thống Obama khóc trong bài phát biểu sau vụ xả súng Newtown 2012 (Ảnh: Facebook)

BBC liệt kê một số phản ứng của dân Mỹ về bài phát biểu đầy cảm xúc của Tổng thống họ.

Một vài người dùng Twitter đã ca ngợi bài phát biểu của ông Obama là “mạnh mẽ”, “hợp lý và trung thực” và “Tổng thống Obama đang ở đỉnh cao trong sự nghiệp chính trị”.

Một nhà bình luận trên tờ New York Times nói, “Chúng ta đều nên rơi nước mắt vì 32.000 người Mỹ chết do súng ống mỗi năm.

Tuy nhiên, ở phe bên kia, Hiệp hội Súng ống Hoa Kỳ ra một thông cáo chỉ trích các đề xuất của Tổng thống và nói rằng ông Obama đã đưa ra một bài giảng ướt át, hạ mình. “Nước mắt cá sấu” là từ mà nhiều người ủng hộ luật súng đồng loạt dùng để mô tả ngài tổng thống.

Đúng là một tên hề, khoác lên màn diễn để lừa phỉnh người Mỹ,” một người viết trên Facebook.

Thậm chí nhiều người đi xa hơn nữa, nói rằng việc ông Tổng thống khóc trên truyền hình thể hiện ông là người “thảm hại, yếu đuối và không trung thực”.

Tất nhiên, có nhiều người không quan tâm đến chuyện Tổng thống của họ có khóc thật hay không, mà tập trung vào nội dung chính là các biện pháp của ông Obama về kiểm soát súng:

Rất nhiều bạn bè của tôi ở phe cánh hữu hôm nay gọi nước mắt của ông Obama là nước mắt cá sấu, nhưng đó không phải là vấn đề – vấn đề là những gì ông ấy nói là sai,” một người khác viết trên mạng Facebook.

Ở Mỹ có hai chính đảng lớn, Cộng hòa và Dân chủ. Thường thì người theo Cộng hòa không thích Dân chủ và ngược lại, và ghét thì họ ghét ra mặt.

Ông Obama là thành viên đảng Dân chủ, do đó cũng không lạ khi bài phát biểu của ông nhất loạt bị các nghị sĩ Cộng hòa phê phán.

Chủ tịch Hạ viện Paul Ryan nói các chỉ thị hành pháp của ông Obama “đã phá hoại quyền tự do” và sẽ bị thách thức trước tòa.

Donald Trump, ứng viên Tổng thống hàng đầu của đảng Cộng hòa, nói rằng nếu ông lên nắm quyền vào năm 2017, ông sẽ xóa các luật này.

Thượng nghị sĩ Ted Cruz tweet các biện pháp của ông Obama là vi hiến và ngay lập tức lập một chiến dịch kêu gọi chữ ký phản đối có tên “ông Obama muốn súng của các bạn”.

Người Mỹ yêu thích súng sống, phần lớn là vậy. Tu chính án 2 của Hiến pháp Hoa Kỳ quy định người dân được phép trang bị vũ khí phòng vệ. Do đó, cho dù là Tổng thống hay bất kỳ ai cũng không có quyền tước đi khẩu súng yêu quý của họ.

Bà Hillary Clinton, ứng viên tổng thống đứng đầu của đảng Dân chủ đã lên tiếng bảo vệ ông Obama: “Tổng thống đã đúng. Chúng ta có thể vừa bảo vệ Tu chính án 2 vừa bảo vệ gia đình và cộng đồng khỏi các vụ bạo lực liên quan tới súng,” bà Clinton viết trên mạng xã hội Twitter.

Súng ống là vấn đề gây nhiều tranh cãi và khiến ông Obama đau đầu trong vài năm gần đây. Năm 2012, sau vụ xả súng Newtown, ông Obama đã đề xuất luật tăng cường kiểm tra lý lịch người mua súng, tuy nhiên không được Quốc hội thông qua.

Các biện pháp của ông Obama thì phải tương lai mới biết có thể bảo vệ người dân khỏi các vụ xả súng hay không. Tuy nhiên phản ứng khen, chê, yêu ghét đa dạng từ người dân và các giới chức Mỹ một lần nữa cho thấy nước Mỹ có một môi trường sinh hoạt chính trị đa nguyên sôi động, nơi bất kỳ một người dân bình thường nào cũng có quyền chỉ trích Tổng thống nếu cảm thấy quyền lợi của mình bị ảnh hưởng.

Minh Trí