Phong tục truyền thống của người Việt là cả nhà phải quây quần, tập trung về cùng đón Tết với ông bà, cha mẹ và chúc nhau năm mới tốt lành. Tết là thời gian tất cả mọi người tạm thời ngưng hết công việc, quên đi nhưng lo toan vất vả của cả năm để chúc tụng nhau và kỳ vọng một năm mới với mọi điều tốt đẹp.

Cả năm tích cóp cho cái Tết

Những người lao động chăm chỉ, tiết kiệm để dành dụm tiền về quê cũng kịp về với gia đình đón Tết yên vui. May là Tết này mọi người về quê yên ổn, chỉ có tắc đường gây chậm trễ và vài tai nạn nhỏ, lật xe nhưng không chết người, thế là may lắm rồi.

Những người con về quê ăn Tết đã mang cả mùa xuân về với quê hương, hãy nhìn những chiếc xe khách, xe máy chở người về quê đều buộc chằng đủ thứ như hoa đào, hoa mai, cây quất, các loại hoa, quả trái cây, hộp quà và bánh kẹo… Cả năm có thể thiếu thốn, nhưng Tết này cũng có đủ cả vật chất và tinh thần, đặc biệt đối với những người già và trẻ em đều có quà Tết để động viên cho một năm chờ đợi. Làng quê vì thế mà vui vẻ, nhộn nhịp hẳn lên, mọi người tất bật lo Tết, lo thờ cúng ông bà tổ tiên và thăm hỏi nhau.

Những người lao động bôn ba vất vả cả năm, 60 triệu dân ở nông thôn thì hầu hết những người có sức khỏe, ở độ tuổi lao động đều bôn ba về các thành phố, đến các khu công nghiệp để tìm kiếm việc làm. Không có số liệu cụ thể nhưng ước chừng khoảng 1/5 tức 12 triệu người lao động đến từ nông thôn. Vì thế, ngày thường hầu hết các làng quê chỉ còn người già và trẻ em, chỉ có dịp Tết này thì ở quê mới đông vui. Còn ngược lại ở các thành phố thì vắng vẻ hẳn vì người lao động và sinh viên về quê ăn Tết.

Khoảng 12 triệu người từ nông thôn ra thành phố, họ làm nghề gì để kiếm tiền? Có thể chia thành 3 nhóm như sau. Nhóm người thứ nhất, hầu hết là họ làm việc ở các nhà máy, các khu công nghiệp, các công trường xây dựng. Trong đó riêng ngành dệt may, da giày xuất khẩu đã chiếm khoảng gần 2 triệu lao động, các doanh nghiệp đầu tư nước ngoài FDI cũng thu hút hàng triệu lao động. Những người này thu nhập thấp nhưng cũng được hưởng các chế độ của người lao động, tuy nhiên cũng còn nhiều khó khăn như nơi ở thuê chật chội, không có trường học cho trẻ em, nhưng cũng là tương đối tốt so với những người làm nghề tự do phải tự bươn chải để kiếm sống ở các thành phố.

Nhóm người thứ 2, những người đến từ nông thôn làm nghề tự do ở các thành phố, họ thường phải làm những nghề rất vất vả như: phụ hồ, vận chuyển vật liệu xây dựng, phụ việc hàng ăn, phụ việc bán hàng, làm ôsin giúp việc, trông người ở bệnh viện, xe ôm, chở hàng, bán vé số, nghề ve chai, đánh giày…Họ không có hộ khẩu ở thành phố nên không được hưởng bất cứ quyền lợi gì của người lao động ở thành phố. Thu nhập của họ rất thấp và bấp bênh, họ phải thuê trọ ở những khu nhà tồi tàn nhất, ổ chuột nhất ở các thành phố, những nơi chật chội, ẩm thấp, thiếu không khí, thiếu nước, thiếu điều kiện vệ sinh, con cái họ phải đi học trái tuyến, ốm đau không có bảo hiểm, phải trả theo giá cao của dịch vụ.

Nhóm người thứ 3, cũng là những người đến từ nông thôn nhưng họ là tầng lớp thấp nhất của xã hội, họ là những người nhặt rác, những người ăn mày, ăn xin…chủ yếu là những người già, trẻ em, tàn tật lang thang cơ nhỡ, họ là người vô gia cư, cuộc sống của họ là quá khổ, do thu nhập rất thấp nên họ không thuê được nhà ở mà phải ở nhờ các vỉa hè, lều quán chợ, nhờ trong các chùa…

Nhưng vẫn còn người không được về quê ăn Tết

Thậm chí nhiều người trong số những người vô gia cư còn không có nhà ở quê để mà về, nên Tết họ vẫn phải ở vỉa hè. Báo VnExpress mới đưa bài “Người vô gia cư không muốn vào ký túc xá miễn phí dịp Tết” gây xúc động cho người đọc, hàng trăm người nghèo trong đói rét, nhưng họ không muốn vào ký túc xá vì rất nhiều lý do. Mong cho những người vô gia cư đỡ cô đơn, đói rét.

Cũng có những người phải ở lại làm thêm, vì Tết thì được trả công cao hơn, họ hy sinh Tết để có thu nhập bù cho những lúc khó khăn. Trong đó, có nhiều em sinh viên nhà nghèo nên Tết này phải ở lại làm thêm các việc như bán hàng, làm ôsin giúp việc, vì ôsin “xịn”về quê ăn Tết, nên nhiều gia đình ở thành phố phải tăng giá thuê người giúp việc nhà trong những ngày Tết, lên mức 2-3 triệu cho 2 tuần.

Thật xót xa khi thấy cảnh các em sinh viên nghèo phải bỏ Tết để kiếm tiền để đỡ đần thêm cho bố mẹ, nhiều người đã khóc khi thấy cảnh những sinh viên nghèo vượt khó, mong cho các em vượt qua khó khăn, học giỏi để thành tài, thoát khỏi cái nghèo khổ ở làng quê.

Mong cho một năm mới tốt đẹp

Dù sao thì sau một năm lao động vất vả ở các đô thị đất khách quê người, cả 3 nhóm người lao động đã tích cóp được đủ tiền để về quê ăn Tết, Tết giúp họ quên đi những tháng ngày vất vả, quê hương-tình người quê xóa đi những lo toan cuộc sống của những ngày năm cũ.

Dù sao thì năm cũ cũng đã qua, kỳ vọng một năm mới tốt đẹp hơn, có tương lai và đỡ vất vả đến với người lao động.

Thành Tâm

Xem thêm: