Quyền Chánh án Tòa án Tối cao Philippines Antonio Carpio bác bỏ tuyên bố gần đây của Điện Malacañang (dinh Tổng thống) rằng “không có quyền lực nào trên trái đất” có thể thi hành phán quyết của tòa án trọng tài của Liên Hiệp Quốc về việc tuyên bố đường 9 đoạn của Trung Quốc ở Biển Đông là phi pháp.

Ông Carpio chỉ ra rằng hải quân Mỹ, Anh, Nhật Bản và hải quân các nước khác đã có thể thường xuyên thực hiện các hoạt động tự do điều hướng trên Biển Đông kể từ sau phán quyết của Tòa án Trọng tài LHQ năm 2016.

Vì vậy, việc ngụ ý rằng phán quyết của LHQ là “vô dụng” là sai lầm, theo Carpio. Ông Carpio là một thành viên trong nhóm pháp lý Philippines đã giành được chiến thắng trong vụ kiện của nước này tại The Hauge.

“Khi bạn nói, ‘Tôi sẽ gạt bỏ phán quyết’, thế thì bạn đã làm cho nó vô dụng. Bạn đã cố ý làm cho nó vô dụng”, ông Carpio giải thích bên lề diễn đàn của Akademyang Filipino về bảo vệ chủ quyền của Philippines ở Biển Đông. “Nhưng phán quyết đó không phải là vô ích, vì như tôi đã chỉ ra, nó đang được áp dụng mỗi ngày”.

Quyền Chánh án Tòa tối cao cho rằng Bộ Ngoại giao cần lên tiếng về vụ việc gần đây, khi Cảnh sát biển Trung Quốc đã ngăn cản nhóm tin tức “Reporter’s Notebook” và ngư dân Philippines ghi lại một câu chuyện ở Bãi cạn Scarborough (Hoàng Nham, tiếng Philippines là Bãi cạn Panatag).

“Bộ Ngoại giao nên đưa điều này lên phía Trung Quốc để thảo luận tìm cách tránh những sự cố như thế này”, ông Carpio nói.

Trong khi đó, Giáo sư kiêm nhà phân tích hàng hải Atty. Jay Batongbacal cảnh báo sẽ rất nguy hiểm khi bỏ qua hành vi gần đây của Trung Quốc, vì điều này sẽ xác nhận các tuyên bố của Bắc Kinh đối với Bãi cạn Panatag.

Bộ Ngoại giao Philippines vẫn chưa đưa ra tuyên bố chính thức về vụ việc gần đây tại Bãi cạn Panatag. Bộ này trước đó đã tuyên bố rằng chính quyền Duterte sẽ không bao giờ giao nộp lãnh thổ và chủ quyền của Philippines cho Trung Quốc.

Trung Dung