Để bảo tồn di tích gần 5.000 năm tuổi ngoài khơi bờ biển Israel, nơi từng là trung tâm thương mại chính của nền văn minh cổ đại Địa Trung Hải. Các nhà khảo cổ đã xuống dưới nước để làm sạch đáy biển vì đây sẽ là nơi xây dựng đường ống dẫn khí.

Cơ quan cổ vật Israel đã làm việc vất vả trong năm qua để giảm thiểu thiệt hại cho các di tích cổ, hàng tuần có một nhóm lặn xuống biển trong làn nước ấm trong vắt như ánh pha lê.

Họ bắt đầu gạt bùn để tìm các hiện vật cổ đại. Một con rô bốt hoạt động trong vùng nước sâu hơn cũng làm công việc tìm kiếm. Các loại bình đất nung, mỏ neo và tàn tích của con tàu bị đắm được tìm thấy dưới đáy biển.

Một nhà khảo cổ học biển tìm kiếm các di tích ở Biển Địa Trung Hải gần với một bến cảng 5000 tuổi gần Bãi biển Dor ở miền bắc Israel. (Ảnh: Reuters)

Trao đổi với Reuters TV, ông Yaakov Sharvit, giám đốc đơn vị Khảo cổ học Biển của Cơ quan cổ vật Israel cho biết đây là lần hợp tác chưa từng có, nhằm bảo vệ các cổ vật và tài sản văn hóa.

Noble Energy có trụ sở tại Texas đã tài trợ toàn bộ các khảo sát khảo cổ học và tàu nghiên cứu lớn để giúp lấy các vật thể cổ dọc theo tuyến đường ống dẫn. Đường ống được chôn dưới mặt biển 15-20 mét để giảm tác động đến môi trường xung quanh.

Đường ống dẫn từ mỏ khí Leviathan ở sâu dưới biển dẫn đến bờ biển Dor ở miền Bắc Israel sẽ bắt đầu hoạt động vào cuối năm 2019. Đó là điểm du lịch nổi tiếng dành cho người tắm nắng ở Israel. Đây cũng là cảng Dor cổ xưa, ở dưới đáy biển có tồn tại các vết tích của thương nhân hàng hải mọi thời đại từ người Phoenicia đến Người La Mã.

Hàng trăm người Israel lướt sóng phản đối để chống thiệt hại môi trường từ dự án phát triển khí ngoài khơi ở Biển Địa Trung Hải, Herzliya, Israel. (Ảnh: Reuters)

Mỏ khí Leviathan được phát hiện vào năm 2010, cách ngoài khơi bờ biển Israel khoảng 120 km. Khi phát triển nó sẽ là dự án năng lượng lớn nhất trong lịch sử Israel.

Ông Binyamin Zomer, phó Chủ tịch Noble Energy cho biết Noble đang làm việc chặt chẽ với Cơ quan cổ vật ở Israel để khám phá những nguồn tài nguyên tiềm năng và tránh gây hại cho những khu vực đó. Công ty sẽ không gây hại cho môi trường và sẽ thay thế ít nhiên liệu hóa thạch hơn.

Nhà khảo cổ học địa phương và biển Kurt Raveh, người đã khai quật tại Dor trong nhiều thập kỷ và thành lập câu lạc bộ lặn, cho rằng cuộc khảo sát đang được thực hiện là không đủ. Ông lo ngại khu vực này có nguy cơ bị rò rỉ đường ống.

Ông nói “Chúng tôi có rất nhiều kho báu cổ, những con tàu đắm và nhiều thứ như thế, chúng ta nên đưa chúng ra khỏi đáy biển trước khi không thể xuống nước được nữa”.

Tâm An