Ngày 25/1, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ James Mattis cho biết siêu hàng không mẫu hạm Mỹ USS Carl Vinson (CVN-70) dự kiến sẽ cập cảng Đà Nẵng vào tháng 3 năm nay.

Nhân sự kiện được đánh giá là “biểu tượng mới của quan hệ Việt-Mỹ”, ĐKN xin giới thiệu sơ qua về sức mạnh hàng không mẫu hạm của Mỹ – nước được xưng tụng là “độc tôn” về sức mạnh tàu sân bay.

Vượt trội cả ‘lượng’ lẫn ‘chất’

Tại sao gọi Mỹ là độc tôn? Tính đến tháng 10/2016, trên toàn thế giới, tổng số tàu sân bay đang hoạt động của các nước (trừ Mỹ) chỉ 21 chiếc. Trong khi đó, Mỹ có tới 19 chiếc tàu sân bay đang hoạt động, 3 chiếc đang đóng, 1 chiếc đã được đặt hàng và 16 chiếc trong kế hoạch được đóng.

Còn xét về chất, trong khi những cường quốc hàng không mẫu hạm khác không có lấy 1 chiếc siêu mẫu hạm nào, Mỹ lại sở hữu cùng lúc 10 chiếc siêu mẫu hạm thuộc lớp Nimitz (3 chiếc) và Nimitz cải tiến (7 chiếc), gọi chung là lớp Nimitz.

Cần nói rõ, những tàu sân bay có trọng lượng rẽ nước từ 64.000 tấn trở lên được gọi là siêu hàng không mẫu hạm.

CVN-70
CVN-70 có chiều dài 333 m, rộng lớn nhất 76,8 m, mớn nước 11,3 m, lượng choán nước toàn tải 113.000 tấn. (Ảnh: Hải quân Mỹ)

Chiếc USS Carl Vinson sắp đến Việt Nam cũng thuộc loại siêu hàng không mẫu hạm. Nó là chiếc thứ ba trong lớp Nimitz, lớp tàu sân bay uy lực nhất đang hoạt động trên thế giới hiện nay.

Những chiếc tàu lớp Nimitz có tổng chiều dài 333m và trong lượng rẽ nước từ 102.000-106.000 tấn); bề ngang ở mực nước 41m và chỗ rộng nhất của sàn bay từ 77,76-78,41m; thủy thủ đoàn có thể lên đến 3.200 người (không kể không đoàn gồm 2.480 người).

Tất cả 10 tàu lớp Nimitz đều được đóng trong giai đoạn 1968-2006 tại Công ty Newport News, Virginia, trong ụ khô lớn nhất bán cầu Tây – ụ khô số 12, dài 662m. Kể từ USS Theodore Roosevelt, tất cả các tàu đều được đóng theo cấu trúc mô-đun hóa (USS George H.W Bush được lắp từ 161 “siêu mô-đun”).

Điều này có nghĩa các phần được hàn thẳng hàng với nhau cùng các thiết bị điện được lắp sẵn, gia tăng hiệu quả. Nhờ cầu trục mà các mô-đun được đưa vào ụ và hàn lại, riêng với phần “bow” (mũi tàu) có thể nặng tới 680 tấn.

Phương thức này được phát triển bởi xưởng đóng tàu Ingalls, gia tăng hiệu suất làm việc vì những phần lắp ráp không cần phải hoàn thiện bên trong thân tàu đã hoàn thành

Hạm đội tàu sân bay Mỹ cũng vượt trội các nước khác vì tất cả tàu lớp Nimitz đều được trang bị 2 lò phản ứng hạt nhân A4W, bố trí trong các khoang riêng biệt. Hiện nay, Pháp là nước duy nhất ngoài Mỹ có hàng không mẫu hạm chạy bằng lò hạt nhân.

Các lò hạt nhân cung cấp năng lượng cho 4 cánh quạt, giúp tàu có thể đạt tốc độ tối đa trên 30 hải lý/giờ (56km/h) và công suất tối đa 260.000bhp (190MW). Các tàu lớp Nimitz được đóng kể từ năm 2003 còn có mũi tàu phồng ra (bulbous bow) để cải thiện tốc độ và nâng cao hiệu năng của nhiên liệu bằng cách giảm sức cản thủy lực.

Nhờ sử dụng năng lượng hạt nhân, những tàu này có khả năng hoạt động liên tục trong vòng 20 năm mà không cần phải nạp nhiên liệu, và dự tính sẽ phục vụ trong 50 năm.

Nằm trong phần thêm vào, các tàu mang thêm vũ khí để chống lại máy bay và tên lửa địch. Chúng bao gồm 3 hoặc 4 bệ phóng tên lửa RIM-7 Sea Sparrow để chống máy bay và tên lửa chống hạm, cũng như 3-4 pháo Phalanx CIWS 20mm. Ngoài ra các tàu còn được trang bị mới RIM-116 RAM.

Mẫu hạm của thế kỷ 21

Ngoài lớp Nimitz, hiện Mỹ đã chế tạo thành công lớp siêu mẫu hạm mới, được cho sẽ là mẫu hạm của thế kỷ 21, đó là tàu sân bay lớp Ford.

Chiếc đầu tiên, Gerald R. Ford (CVN-78), được đặt tên theo Tổng thống thứ 38 của Mỹ Gerald R. Ford, được hạ thủy vào ngày 9-9-2013.

Gerald R. Ford đã được giao cho Hải quân vào ngày 31/5/2017 và được Tổng thống Donald J. Trump chính thức bổ nhiệm vào biên chế ngày 22/7/2017. Siêu hàng không mẫu hạm này dự kiến sẽ được triển khai sứ mệnh đầu tiên vào năm 2020.

USS Gerald R. Ford.
Siêu tàu sân bay USS Gerald R. Ford.

Gerald R. Ford sẽ tham gia hạm đội thay thế chiếc tàu đã dừng hoạt động USS Enterprise (CVN-65), đã dừng phục vụ sau 51 năm trong biên chế cho đến tháng 12-2012. Tàu Ford được cho có giá lên tới 13 tỷ USD.

Về kỹ thuật, Gerald R. Ford được cho là lớp tàu sân bay hiện đại nhất và có những tính năng vượt trội so với lớp tàu sân bay tiền nhiệm Nimitz. Cụ thể, tàu lớp Ford đảm bảo khả năng cất cánh và hạ cánh cho các máy bay không người lái. Điều này có ý nghĩa rất quan trọng nếu tính đến triển vọng sẽ có nhiều hơn các máy bay không người lái kiểu mới được sử dụng trong tác chiến thời gian tới.

Công suất của 2 lò phản ứng nguyên tử tăng thêm 25%, không phải thay các  thanh nhiên liệu trong suốt vòng đời của tàu sân bay (50 năm). Tỷ lệ sử dụng vật liệu composit và các loại vật liệu khác của công nghệ tàng hình tăng nhiều so với Nimitz vì vậy trọng tải hữu ích, độ bền tăng lên đáng kể trong khi khả năng dễ bị tổn thương lại giảm rõ rệt.

Gerald Ford có thể mang được 90 máy bay và máy bay lên thẳng, trong đó có cả máy bay tiêm kích tấn công F-35 (các máy bay chủ yếu của tàu lớp Nimitz là F/A-18F Super Hornet và F/A-18C Hornet).

Tàu sẽ dùng hệ thống phóng phi cơ điện từ (EMALS) để hỗ trợ máy bay cất cánh, thay cho hệ thống phóng thủy lực trước đây. Gerald R. Ford có thể phóng nhiều phi cơ hơn 25% mỗi ngày và cần ít hơn 25% thủy thủ so với lớp Nimitz. Hải quân Mỹ dự tính nó sẽ tiết kiệm hơn 4 tỷ USD cho chi phí vận hành trong khoảng thời gian phục vụ 50 năm.

Phương tiện phòng không của tàu là các tên lửa ESSM với 2 bệ phóng, mỗi bệ phóng có 32 tên lửa. Để tác chiến phòng không tầm gần, tàu có các tên  lửa phòng không RAM. Hệ thống radar hai dải tần DBR có nhiệm vụ phát hiện các mục tiêu của đối phương. Gerald Ford có thể đạt tốc độ hơn 30 hải lý/giờ (hơn 56km/h).

Bên cạnh tàu Gerald R. Ford, hồi tháng 8/2016 Mỹ đã khởi công đóng chiếc tàu lớp Ford thứ 2 là USS John Kennedy (CVN 79). Tàu sẽ được trang bị 2 hệ thống phóng thẳng đứng kiểu mới, dùng để phóng tên lửa hải đối không RIM-7 Sea Sparrow.

USS John Kennedy có khả năng mang được 75 máy bay chiến đấu các loại, trong đó bao gồm máy bay chiến đấu tàng hình F-35C, tiêm kích hạm F/A-18E/F, máy bay cảnh báo sớm E-2C, trực thăng. Ngoài ra còn có lượng lớn máy bay không người lái như X-47B.

Mỹ Khánh

Có thể bạn quan tâm:

CLIP HAY

Ad will display in 09 seconds