Nhật Bản đang tìm kiếm nguồn đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia trong bối cảnh Hoa Kỳ tăng cường biện pháp trừng phạt Iran, quốc gia mà Washington xác định là kẻ tài trợ khủng bố.

Hoa Kỳ đang thúc đẩy các nước cắt giảm nhập khẩu dầu thô từ Iran bắt đầu từ ngày 4/11 như một phần trong các biện pháp trừng phạt kinh tế đối với quốc gia Trung Đông này, không một trường hợp nào được miễn trừ, theo tờ Nikkei Nhật Bản.

Washington sẽ làm việc với các nhà sản xuất dầu khác để đảm bảo nguồn cung dầu toàn cầu khi lệnh cấm vận dầu có hiệu lực, theo một quan chức cấp cao của Bộ Ngoại giao. Trung Quốc, Ấn Độ và Nhật Bản là những nhà nhập khẩu chính dầu mỏ từ người Iran.

Nhật Bản đã nhận được yêu cầu dừng nhập khẩu dầu sản xuất tại Iran, điều này buộc Tokyo phải lựa chọn giữa việc hỗ trợ đồng minh lâu năm hay là bảo vệ an ninh năng lượng nội địa.

Mỹ cấm nhập khẩu dầu từ Iran
Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và Tổng thống Iran tại New York. (Ảnh: POOL / VIA KYODO)

Nhật Bản, vốn sở hữu nguồn tài nguyên thiên nhiên hạn chế, đã duy trì một số mối quan hệ ngoại giao với Tehran nhằm đảm bảo ổn định nguồn cung ứng dầu. Iran cung cấp khoảng 5,5% lượng dầu nhập khẩu của Nhật Bản, khiến cho quốc gia Trung Đông này trở thành nhà cung cấp lớn thứ 6 của Tokyo, Nga đứng vị trí thứ 5. 

Mỹ cấm nhập khẩu dầu từ Iran
Bức ảnh chụp ngày 12/3/2017, cho thấy một cơ sở dầu tại Đảo Khark, trên bờ Vịnh (Ảnh: AFP)

Tuy nhiên, Tổng thống Donald Trump với quan điểm cứng rắn đã đặt Tokyo vào một tình huống khó xử với lệnh trừng phạt Iran trong đó có khả năng cấm vận dầu.

Yêu cầu tạm dừng nhập khẩu dầu dường như đã được đưa ra trong cuộc gặp gỡ giữa các đại diện chính phủ Nhật Bản và Mỹ hôm 19/6 nhằm thảo luận các biện pháp trừng phạt Tehran.

Chính phủ của ông Abe chưa cho biết kế hoạch đáp ứng yêu cầu của Mỹ. Tokyo hy vọng sẽ thuyết phục Washington chấp nhận cho họ tiếp tục nhập khẩu theo các biện pháp mà họ đã thực hiện, viện dẫn rằng dầu thô Nhật Bản từ Iran chỉ chiếm một phần nhỏ trong thương mại dầu mỏ toàn cầu. 

Mỹ cấm nhập khẩu dầu từ Iran
Tổng thống Mỹ Donald Trump tăng thêm áp lực đối với Chính quyền Tổng thống Iran Rouhani (trái). (Ảnh: Timesheadline)

Các quốc gia khác cũng đang xem xét lại các hoạt động của Iran. Tập đoàn dầu khí đa quốc gia Total của Pháp cũng có thể rút khỏi một số dự án phát triển khí đốt tự nhiên tại Iran, mặc dù EU cố gắng bảo vệ doanh nghiệp của họ khỏi lệnh trừng phạt của Mỹ.

Tập đoàn dầu mỏ quốc gia Pertamina của Indonesia cho biết họ đang xem xét lại các kế hoạch vận hành một mỏ dầu tại Iran.

Triệu Hằng