Sự thành công của Hội nghị thượng đỉnh liên Triều hôm 27/4 vừa qua đã làm giảm bớt căng thẳng vốn tồn tại từ lâu trên bán đảo Triều Tiên. Một số nhà phân tích nhận định, việc Hàn-Triều hòa giải mâu thuẫn sẽ có tác dụng đối với lợi ích chiến lược của Trung Quốc.  

Tuy nhiên, cuối tháng 3 vừa qua, nhà lãnh đạo Kim Jong-un bất ngờ tới thăm Trung Quốc. Sau đó, ông Kim đã có nhiều sự thay đổi so với phong cách thường thấy trước đây, đặc biệt, ông mong muốn cùng Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in tổ chức cuộc gặp thượng đỉnh. Điều đó buộc các nước phải nhìn nhận lại về chủ trương ngoại giao và sức ảnh hưởng của Trung Quốc ở bán đảo Triều Tiên.Những năm gần đây, Triều Tiên không ngừng tiến hành các vụ thử hạt nhân, khiến cho tình hình trên hai miền bán đảo vô cùng căng thẳng. Điều này không chỉ đẩy Triều Tiên và Mỹ rơi vào trạng thái có thể xảy ra chiến tranh một lần nữa, mà còn khiến Trung Quốc lúng túng, bởi các nước sẽ nghi ngờ “anh lớn” Trung Quốc không ngăn chặn “người em” Triều Tiên và dường như đã mất đi sự ảnh hưởng đối với vấn đề trên bán đảo.

Kết quả của cuộc gặp gỡ thượng đỉnh liên Triều trên thực tế ra sao chưa ai dám chắc được, nhưng theo quan điểm chung của các bên, hội nghị lần này ít nhất cũng giúp cho tình hình Triều Tiên hòa dịu hơn, phù hợp với lợi ích căn bản của Hàn Quốc, cũng như lợi ích chiến lược của Trung Quốc.

Một số phân tích chỉ ra, trong vấn đề Triều Tiên, Trung Quốc luôn chủ trương thông qua đàm phán giải quyết tranh chấp, tìm kiếm giải pháp hòa bình. Bắc Kinh tin rằng cần có một môi trường xung quanh hòa bình để phát triển đất nước.

Cụ thể, những năm qua, Trung Quốc tích cực thúc đẩy chiến lược “một vành đai, một con đường”, với mục tiêu là liên kết nước này và các quốc gia Đông Á. Do đó, bất cứ biến động nào xung quanh cũng đều không tốt và không có lợi cho việc thực hiện chiến lược này.

Ở phía Bắc, quan hệ Nga – Trung vẫn rất tốt, hiện tại, hai bên đang dốc sức thúc đẩy sự phát triển chung ở vùng biên giới Đông Bắc.

Tại Trung Á, Trung Quốc có không ít tàu hỏa thông qua khu vực này để tới châu Âu, đem đến sự giao lưu kinh tế thương mại giữa Trung Á và Trung Quốc.

Ở Nam Á, do hết lòng ủng hộ Pakistan, Trung Quốc đã giành được quyền kinh doanh tại các cảng ở Ấn Độ Dương, từ đây xây dựng đường bộ tới thẳng biên giới Trung Quốc. Hiện tại, Trung Quốc đang cố gắng liên kết “một vành đai, một con đường” đến Nepal. Trong khu vực, chỉ có Ấn Độ mâu thuẫn với Trung Quốc về chiến lược, khiến nước này gặp nhiều trở ngại tại đây.

Nhưng, cùng ngày diễn ra Hội nghị thượng đỉnh liên Triều, Thủ tướng Ấn Độ đã tới Trung Quốc, và có cuộc gặp gỡ không chính thức với Chủ tịch Tập Cận Bình tại Vũ Hán, Hồ Bắc. Cuộc gặp này giúp quan hệ Trung – Ấn ấm lên, đồng thời, các nước dự đoán rằng hai bên đang tìm cách giải quyết mâu thuẫn và lòng tin chiến lược. Trở ngại chiến lược duy nhất của Trung Quốc ở Nam Á sẽ xuất hiện sự thay đổi.

Còn với Đông Nam Á, mặc dù Trung Quốc có tranh chấp trên biển với một số nước, nhưng nhìn chung, việc thúc đẩy “một vành đai, một con đường” tại khu vực này tương đối thuận lợi, thậm chí ngay cả Philippine cũng tích cực phối hợp.

Tuy nhiên, tình hình trên bán đảo Triều Tiên luôn căng thẳng, không chỉ bởi xuất phát từ lịch sử mà còn do mâu thuẫn hiện tại. Hàn Quốc luôn hoài nghi lập trường của Trung Quốc đối với bán đảo Triều Tiên. Điều này khiến Trung Quốc không có cách nào để mọi thứ đều diễn ra suôn sẻ, chứ chưa nói đến việc kéo dài “một vành đai, một con đường” tới bán đảo.

Có thể nói, hiện nay, trong khu vực xung quanh Trung Quốc, “một vanh đai, một con đường” dường như chỉ còn thiếu bán đảo Triều Tiên. Nhưng, sự khép kín của Triều Tiên lại là chướng ngại chủ yếu.

Các nhà phân tích cho rằng, sau Hội nghị thượng đỉnh hôm 27/4, quan hệ Hàn – Triều chưa biết có thuận lợi hay không, nhưng ít nhất hiện nay, môi trường hòa bình mà hai nhà lãnh đạo tạo ra phù hợp với lợi ích chiến lược của Trung Quốc.

Thậm chí, truyền thông Triều Tiên từng đưa tin, vì sự tăng trưởng kinh tế và hòa bình ở bán đảo, Triều Tiên sẽ chấm dứt các vụ thử hạt nhân và tên lửa đạn đạo, đồng thời dốc sức phát trển kinh tế, hy vọng đối thoại tích cực với các quốc gia khác.

Nếu đúng như vậy, Triều Tiên sẽ không thể bỏ qua việc tiếp xúc và giao lưu kinh tế mật thiết hơn với Trung Quốc và Hàn Quốc. Chính điều này sẽ có lợi cho việc liên kết, bổ sung bán đảo Triều Tiên vào “một vành đai một con đường”, các nhà phân tích nhận định.

Huyền Trang