Đài Á Châu Tự do (RFA) hôm 8/9 cho biết, các quan chức Trung Quốc đã bắt giữ hàng trăm người ở Nội Mông vì tham gia biểu tình phản đối việc Bắc Kinh yêu cầu học tiếng Quan Thoại trong các trường học trong khu vực.

Mặc dù Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) tuyên bố việc học tiếng Quan thoại là “giáo dục song ngữ”, nhưng người dân địa phương lo ngại rằng tiếng Mông Cổ bản địa có thể sớm biến mất khỏi các trường học và đây là một hình thức diệt chủng văn hóa.

Theo Breitbart, với chính sách tương tự, Trung Quốc đã cố gắng xóa bỏ các ngôn ngữ bản địa ở các vùng khác của đất nước, như tiếng Tây Tạng và tiếng Duy Ngô Nhĩ và thay thế chúng bằng tiếng Quan Thoại, loại ngôn ngữ chính thức được sử dụng bởi đa số dân tộc Hán.

Các bậc phụ huynh người dân tộc Mông Cổ đã tổ chức một cuộc biểu tình quy mô lớn vào cuối tháng 8 khi nghe tin các trường học trong khu vực sẽ thay thế tiếng Mông Cổ bằng tiếng Quan Thoại. Theo RFA, Trung tâm Thông tin Nhân quyền Miền Nam Mông Cổ (SMHRIC) ước tính khoảng 300.000 học sinh đã không tham gia các lớp học vào giai đoạn cao điểm của các cuộc biểu tình.

Cuộc đàn áp diễn ra khi giới chức Trung Quốc cố gắng che giấu các cuộc biểu tình phản đối kế hoạch giáo dục, đàn áp các chiến dịch phản kháng trên mạng xã hội, bắt giữ những người bất đồng chính kiến và khuyến khích trẻ em Mông Cổ trở lại trường học. Cảnh sát trong khu vực đã bắt giữ 17 người dân tộc Mông Cổ vì “phát tán thông tin sai lệch và có hại” về chính sách giáo dục, “tạo và lan truyền tin đồn”, và thậm chí “cản trở” học sinh đến trường một cách ác ý, RFA đưa tin.

“Họ đã bắt giữ hơn 100 người ở thành phố Tongliao và cả ở thành phố Ordos”, ông Nomin, một nhà hoạt động người Mông Cổ sống tại Hoa Kỳ, cho biết.

Các nguồn tin nói với RFA, họ cho rằng các quan chức đang theo dõi sát sao các phương tiện truyền thông xã hội để cản trở các hoạt động biểu tình. Tại thành phố Bayanuur, cảnh sát đã bắt 4 người vì sử dụng mạng xã hội WeChat để tổ chức biểu tình. Những người này bị cáo buộc đưa tin sai lệch và “kích động các cuộc tụ tập bất hợp pháp”.

Bất chấp sự đàn áp từ phía chính quyền, các hành động phản đối chương trình dạy tiếng Hán vẫn tiếp tục diễn ra. Nhiều học sinh tiếp tục vắng mặt trong tuần này và người dân địa phương đã ghi nhận ít nhất một vụ tự tử. Một phụ nữ Mông Cổ, 33 tuổi, được xác định là Surnaa, đã tự tử vào sáng thứ Sáu (4/9) nhằm phản đối việc xóa bỏ ngôn ngữ mẹ đẻ của mình. Cô Surnaa làm việc trong một ban lãnh đạo của ĐCSTQ ở Alxa, một khu vực hành chính địa phương. Cái chết của cô đánh dấu ca tự tử thứ tư liên quan đến việc phản đối kế hoạch giáo dục “song ngữ”, theo SMHRIC.

Việc các quan chức đảng người dân tộc Mông Cổ tham gia biểu tình hay từ chức khiến ĐCSTQ không còn tin tưởng họ. “Chính phủ không tin tưởng các công chức người dân tộc Mông Cổ và gọi họ là những kẻ hai mặt”, ông Nomin nói.

“Những người dân tộc Mông Cổ tụ tập ở các thành phố lớn như Hohhot phần lớn là công chức nhà nước, vì vậy chính phủ đã sử dụng nhiều biện pháp như đe dọa trong vài ngày qua để gây áp lực lên họ”, Khubis, một người Mông Cổ hiện sống ở Nhật Bản, nói với RFA.

ĐCSTQ đã đình chỉ hai quan chức cấp quận ở khu vực phía bắc Nội Mông vì không thực hiện các chỉ thị của chính quyền.

Ủy ban Đảng Cộng sản của Bairin Right Banner gần đây cũng cảnh báo rằng các công chức và viên chức phải cho con em họ trở lại trường học vào thứ Hai (7/9), nếu không sẽ bị đình chỉ không lương kể từ ngày 8/9 và chờ xem xét cho nghỉ việc.

Ông Nomin cho biết chính quyền cũng gây áp lực buộc những học sinh trung học khác phải lái xe tới các vùng nông thôn và thuyết phục các gia đình ở đó cho con đi học lại.

“Họ tổ chức các nhóm giáo viên ở khắp mọi nơi, và mỗi giáo viên phải điều từ 5-10 học sinh để thuyết phục các học sinh khác”, ông Nomin nói. “Họ đang sử dụng phương pháp này ở tất cả các địa điểm”, nhà hoạt động Nomin nói.

Ông cho biết thêm: “Đã có một lượng lớn [học sinh] lái xe đến các vùng nông thôn … để thực hiện nhiệm vụ chính trị của họ. Bất cứ ai phản đối ‘giáo dục song ngữ’ đều bị coi là phản đối chính phủ, và do đó có thể trừng phạt”.