Tổng thống Donald Trump thận trọng với tin tức “Triều Tiên sẵn sàng nói về việc từ bỏ vũ khí hạt nhân nếu họ không cảm thấy bị đe dọa”.

Tổng thống Hoa Kỳ nói “những tuyên bố từ Hàn Quốc và Triều Tiên là rất tích cực”, nhưng đó có thể là một “hy vọng giả”.

Hàn Quốc trước đó cho biết chủ đề này được đưa ra khi các quan chức của nước này gặp lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong-un vào hôm thứ Hai.

Seoul cho biết ông Kim sẵn sàng đàm phán với Hoa Kỳ, tạm dừng thử nghiệm vũ khí hạt nhân.

Tuy nhiên, các cuộc đàm phán trước đây với Triều Tiên không đem đến kết quả gì.

Cũng không có bình luận ngay lập tức từ Bình Nhưỡng.

Cũng có thông tin rằng, các nhà lãnh đạo của Triều Tiên và Hàn Quốc đồng ý sẽ gặp mặt tại hội nghị thượng đỉnh vào tháng tới, thông qua lãnh đạo của phái đoàn Hàn Quốc, ông Chung Eui-yong.

Đây là cuộc họp đầu tiên kể từ khi Kim Jong-un nắm quyền tại Triều Tiên vào năm 2011.

Tổng thống Trump đã nói gì?

Ông Trump nói: “Chúng ta có một chặng đường dài, ít nhất là về mặt hùng biện, đối với Triều Tiên”.

“Những lời phát biểu của Hàn Quốc và Triều Tiên là rất tích cực, đó là một điều tuyệt vời đối với thế giới”.

Nhà lãnh đạo Hoa Kỳ cũng ca ngợi Bình Nhưỡng vì quyết định tham gia Thế vận hội Pyeongchang ở Hàn Quốc.

Nhưng trước đó, ông Trump đã đăng một bài Tweet, thận trọng cảnh báo về “một niềm hy vọng sai lầm”.

Trong khi Tổng thống Mỹ nói ông tin việc Bình Nhưỡng đề nghị tổ chức những cuộc đàm phán về phi hạt nhân hóa là “chân thành”, ông nói rằng thái độ của Bình Nhưỡng hiện nay “cũng là vì các biện pháp trừng phạt và những gì chúng tôi đang làm đối với Triều Tiên”.

Trong khi đó, Phó Tổng thống Hoa Kỳ Mike Pence nói Hoa Kỳ vẫn “cam kết áp dụng tối đa áp lực lên chế độ Kim để chấm dứt chương trình hạt nhân của họ”.

Thái độ của Hoa Kỳ đối với Triều Tiên sẽ không thay đổi “cho đến khi chúng ta nhìn thấy các bước đi đáng tin cậy, có thể kiểm chứng và cụ thể, để tiến tới phi hạt nhân hoá”.

Chính phủ Hoa Kỳ cho biết, việc Triều Tiên thể hiện thái độ hữu hảo hơn với Hàn Quốc, không có nghĩa là họ sẽ cam kết chấm dứt chương trình vũ khí hạt nhân, đặc biệt là sau các cuộc thử nghiệm hạt nhân và tên lửa của Triều Tiên vào năm ngoái.

Phái đoàn Hàn Quốc dự kiến thăm Washington vào cuối tuần này, để thảo luận với các quan chức Hoa Kỳ về các cuộc đàm phán của họ tại Triều Tiên.

Triều Tiên đã nói gì?

Một tuyên bố từ văn phòng Tổng thống Hàn Quốc ban hành hôm thứ ba cho hay: “Triều Tiên tỏ ra sẵn sàng phi hạt nhân hoá trên bán đảo Triều Tiên; nếu Triều Tiên không bị đe doạ về quân sự và an ninh, thì không có lý do gì để giữ lại vũ khí hạt nhân”.

Cơ quan thông tin KCNA của Triều Tiên cho biết ông Kim “nhiệt liệt hoan nghênh” phái đoàn Hàn Quốc và tổ chức một cuộc “nói chuyện cởi mở” với họ.

Họ nói rằng bữa tối đã diễn ra “trong bầu không khí ấm áp, tràn ngập cảm giác quê nhà”.

Tuy nhiên, một số nhà phân tích chính trị nghi ngờ về ý định của Triều Tiên. Trong quá khứ, Triều Tiên đã không thực hiện các thoả thuận quốc tế, đặc biệt là hiệp định về việc giải trừ vũ khí hạt nhân để đổi lấy viện trợ, vào năm 2005.

Chuyện gì đã xảy ra trong bữa tối ở Bình Nhưỡng?

Các quan chức Hàn Quốc đã có bữa ăn tối bốn giờ với Kim Jong-un vào thứ Hai. Trong số những thành viên của phái đoàn Hàn Quốc, có trưởng tình báo Suh Hoon và cố vấn an ninh quốc gia Chung Eui-yong.

Kim Jong Un
Hình ảnh cho thấy ông Kim và các quan chức Hàn Quốc vui vẻ trong bữa ăn tối (5/3/2018).
(Ảnh: AFP / Getty Images)

Trong bữa tiệc, có phu nhân của ông Kim Jong-un, bà Ri Sol-ju, người hiếm khi xuất hiện trong các sự kiện chính thức của Nhà nước Triều Tiên, và em gái Kim Yo-jong, một trong những thành viên của phái đoàn Triều Tiên đã đến Thế vận hội Pyeongchang vào tháng Hai vừa rồi.

Hai bên dường như đều cùng chung mục đích, đó là giảm bớt những căng thẳng sau Thế vận hội Mùa đông vừa qua.

Trong chuyến thăm này, các quan chức Hàn Quốc cũng đã tổ chức một cuộc họp hội đồng quản trị, và gửi cho lãnh đạo họ Kim lá thư của Tổng thống Hàn Quốc Moon Jae-in, trong đó ông Moon đã mời ông Kim tham dự các cuộc đàm phán tiếp theo.

KCNA cho biết, ông Kim đã “trao đổi quan điểm và đưa ra các thỏa thuận thỏa đáng”.

Tại sao Bắc Hàn lại hành động vào lúc này?

Một số quan chức Hoa Kỳ và Hàn Quốc nói rằng, Bình Nhưỡng chỉ đơn giản là cố gắng ‘câu giờ’ để có thêm thời gian phát triển các chương trình vũ khí hạt nhân của họ. Cũng có ý kiến cho rằng, ông Kim đang cố gắng làm xoa dịu dư luận quốc tế, sau hậu quả của “các lệnh trừng phạt quốc tế”, khi Bình Nhưỡng gặp nhiều khó khăn trong việc tìm kiếm các khoản viện trợ khác từ nước ngoài.

Một yếu tố nữa, có thể là áp lực ngoại giao đang gia tăng từ các nước láng giềng của Triều Tiên, đặc biệt là từ Trung Quốc – đồng minh duy nhất của Bình Nhưỡng.

Những lời hứa suông của Triều Tiên trong quá khứ.

Một loạt các cuộc đàm phán sáu bên được tổ chức, từ khi Triều Tiên quyết định rút khỏi Hiệp ước Không phổ biến Vũ khí hạt nhân (NPT) vào năm 2003.

Tuy nhiên, các nỗ lực thương lượng về các hợp đồng viện trợ quốc tế nhằm đổi lấy giải trừ vũ khí hạt nhân trên bán đảo Triều Tiên đã nhiều lần thất bại trong quá khứ. Năm 2009, Triều Tiên rút khỏi các cuộc đàm phán và trục xuất tất cả các thanh tra hạt nhân quốc tế ra khỏi đất nước, để đáp lại lời chỉ trích của Hội đồng Bảo an Liên hiệp quốc về việc phóng tên lửa của nước này. Bình Nhưỡng cũng tuyên bố tiếp tục tiến hành các hoạt động hạt nhân.

Trong suốt năm 2017, lãnh đạo họ Kim đã ra lệnh tiến hành một loạt các vụ thử tên lửa đạn đạo, làm gia tăng đáng kể sự căng thẳng chính trị ở vùng Đông Bắc Á.

An Tuệ