Sáng nay, thứ Năm (16/1), Đại Kỷ Nguyên xin gửi tới quý độc giả phần điểm những tin thế giới nổi bật đêm qua:

Mỹ – Trung ký thỏa thuận thương mại giai đoạn một

Hôm thứ Tư (15/1), Mỹ – Trung đã ký kết thỏa thuận thương mại giai đoạn một làm hạ nhiệt một phần cuộc chiến thương mại kéo dài suốt 18 tháng qua giữa hai nước, theo SCMP.

Theo thỏa thuận mà Tổng thống Trump và Phó Thủ tướng Trung Quốc Lưu Hạc ký, phía Trung Quốc cam kết với Mỹ sẽ mua hàng, tạo điều kiện tiếp cận thị trường, bảo vệ và thực thi quyền sở hữu trí tuệ. Đổi lại Mỹ không thực hiện kế hoạch tăng thuế với phần hàng hóa còn lại nhập từ Trung Quốc, gần như giữ nguyên mức thuế như hiện tại.

Cụ thể, Bắc Kinh đồng ý mua khoảng 200 tỷ đô la hàng hóa và dịch vụ của Mỹ trong 2 năm tới, bao gồm khoảng 77 tỷ đô la sản phẩm trong lĩnh vực công nghiệp, 52 tỷ đô la từ năng lượng, 38 tỷ đô la từ dịch vụ và 32 tỷ đô la Mỹ cho hàng nông sản.

Tổng thống Trump cho biết, Bắc Kinh cam kết xóa bỏ các rào cản đối với một danh sách dài các mặt hàng xuất khẩu của Mỹ, bao gồm thịt bò, thịt lợn, thịt gia cầm, hải sản, sữa, gạo, sữa bột trẻ em, thức ăn chăn nuôi và công nghệ sinh học.

Nghị sĩ Mỹ đề xuất thêm dự luật trừng phạt quan chức Trung Quốc

Một nhóm các thượng nghị sĩ thuộc lưỡng đảng đã đề xuất một dự luật mới trừng phạt các quan chức Trung Quốc liên quan tới việc thực thi lệnh cấm xuất cảnh đối với người Mỹ, theo Reuters.

“Đó là hành động vô đạo đức và bất công khi chính phủ Cộng sản Trung Quốc sử dụng cái gọi là ‘lệnh cấm xuất cảnh’ để ngăn chặn công dân Mỹ rời khỏi Trung Quốc. Chúng tôi phải bảo vệ công dân của mình và đảm bảo rằng họ có thể trở về nhà khi họ đi ra nước ngoài”, Thượng nghị sĩ Rubio cho biết trong một tuyên bố vào thứ Tư (15/1).

Nghị sĩ Markey nhấn mạnh trường hợp của hai trong số những người mang quốc tịch Mỹ bị chính quyền Trung Quốc cấm xuất cảnh, đó là Victor và Cynthia Liu, những người đã bị cấm rời khỏi Trung Quốc kể từ tháng 6/2018. “Ngoài việc cuộc sống của họ bị ảnh hưởng bởi không thể trở về nhà, họ còn phải đối mặt với sự giám sát, quấy rối và đe dọa thường xuyên từ chính quyền Trung Quốc”, ông Markey cho biết.

Phái viên Venezuela của Mỹ: Bắc Kinh đã giảm ủng hộ Maduro

Đặc phái viên của chính quyền Trump về vấn đề Venezuela, ông Elliott Abrams, nói rằng Trung Quốc dường như đang giảm dần sự hỗ trợ kinh tế cho chính phủ Maduro, và Bắc Kinh nhận thấy ảnh hưởng của họ đối với chính phủ thiên tả ở quốc gia Nam Mỹ đã không còn như trước do các lệnh trừng phạt của Mỹ, theo bản tin hôm thứ Tư (15/1) của Reuters.

Khi sự hỗ trợ kinh tế từ Trung Quốc suy giảm, Maduro và chính phủ xã hội chủ nghĩa của ông ta ngày càng phụ thuộc vào Nga và công ty dầu mỏ Rosneft của nước này để duy trì quyền lực, ông Abrams nói với Reuters hôm thứ Ba (14/1).

Ông Abrams cho biết sự tham gia của Trung Quốc vào chính trường Venezuela “đang giảm dần, không tăng trưởng” vì Bắc Kinh cảm thấy lo ngại hơn đối với năng lực quản lý kinh tế và nạn tham nhũng của chế độ Maduro.

Nạn nhân Iran trong vụ máy bay bị bắn nhầm được chôn cất

Reuters đưa tin hôm thứ Tư (15/1), những nạn nhân người Iran trên chiếc máy bay của Ukraine bị quân đội của Teheran bắn hạ đã được chôn cất. Những người có mặt trong đám tang của các nạn nhân đã bày tỏ sự phẫn uất đối với chính phủ khi quân đội của họ hạ sát chính người dân của mình do “nhầm lẫn”.

Một video cho thấy cảnh quốc kỳ Iran phủ trên quan tài của một nạn nhân đã bị xé rách sau khi mẹ của nạn nhân này hét lên “xé nó đi”.

Người dân Iran đã xuống đường phản đối chính phủ trong những ngày qua sau khi Teheran, vào thứ Bảy tuần trước (11/1), chính thức thừa nhận quân đội của họ đã bắn nhầm chiếc máy bay dân dụng của Ukraine khiến toàn bộ 176 người thiệt mạng, trong số đó có rất nhiều người Iran và người Canada gốc Iran. Reuters cho hay, trên mạng xã hội tiếp tục xuất hiện những lời kêu gọi tham gia biểu tình phản đối lực lượng cầm quyền ở Iran.

Nga đổi hiến pháp, cho phép Putin tiếp tục nắm quyền lâu dài

Tổng thống Vladimir Putin hôm thứ Tư (15/01) đã đề xuất thay đổi hiến pháp, điều có thể giúp ông tiếp tục nắm quyền lực ở Nga sau khi kết thúc nhiệm kỳ vào năm 2024, theo AP.

Vài giờ sau khi tổng thống Nga đưa ra các đề xuất, Thủ tướng Dmitry Medvedev đã từ chức để tạo điều kiện cho ông Putin thực hiện “cải cách”. Ngay sau đó ông Putin đã chỉ định người thay thế vị trí của ông Medvedev. Tuy nhiên ông Medvedev không nghỉ hưu mà được ông Putin cho giữ một ví trị mới là phó chủ tịch Hội đồng An ninh của Nga.

Tổng thống Vladimir Putin, 67 tuổi, đã liên tục nắm giữ các vị trí quyền lực cao nhất ở Nga trong suốt hơn 20 năm qua.