Mục Điểm tin thế giới, thứ Ba (2/2), của DKN xin gửi tới quý độc giả những tin sau:

Hàng loạt bộ trưởng Myanmar bị cách chức. Đài truyền hình của quân đội Myanmar hôm thứ Hai (1/2) đã loan đi thông báo về quyết định cách chức 24 bộ trưởng và thứ trưởng trong chính quyền bà Aung San Suu Kyi, đồng thời công bố danh sách 11 người được bổ nhiệm thay thế. Trước đó, vào sáng cùng ngày, Quân đội Myanmar đã bắt Cố vấn nhà nước Aung San Suu Kyi, Tổng thống Win Myint và các quan chức cấp cao trong đảng cầm quyền Liên minh Quốc gia vì Dân chủ Myanmar (NLD), với cáo buộc những chính trị gia này liên quan tới gian lận bầu cử [Reuters].

Nghị sĩ thúc giục Đài Loan tiến tới độc lập. Các nhà lập pháp Đài Loan ủng hộ quốc đảo độc lập tiếp tục kêu gọi thay đổi quốc huy và quốc kỳ cũng như sửa đổi hiến pháp để loại bỏ các tham chiếu đến việc thống nhất với Trung Quốc đại lục. Tại một phiên họp của cơ quan lập pháp Đài Loan hôm thứ Hai (1/2), các thành viên của Đảng Dân Tiến cầm quyền đã kêu gọi chính phủ thúc đẩy sự thay đổi này, nói rằng đây là điều cần thiết nếu Đài Loan muốn trở thành một “quốc gia bình thường”. Tuy nhiên, phe đối lập bác bỏ đề xuất và coi đây là một hành động khiêu khích [SCMP].

Ông Trump tiếp tục nhận được đề cử Nobel hòa bình. Ông Jaak Madison, một thành viên người Estonia tại Nghị viện châu Âu, hôm thứ Hai (1/1) thông báo trên Facebook rằng ông đã đề cử cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump cho giải Nobel hòa bình. Ông Madison cho biết lý do đi đến quyết định này trong đơn đề cử: “Donald Trump là tổng thống đầu tiên của Hoa Kỳ trong 30 năm qua không khởi động bất kỳ cuộc chiến nào […]. Ngoài ra ông Trump đã ký nhiều thỏa thuận hòa bình ở Trung Đông, giúp bảo đảm sự ổn định và hòa bình tại khu vực này” [Euronews].

Phó TT Mỹ có hoạt động đối ngoại đầu tiên. Bà Kamala Harris đã nói chuyện với Thủ tướng Canada Justin Trudeau vào hôm thứ Hai (1/2), đánh dấu cuộc gọi đầu tiên của bà với một nhà lãnh đạo nước ngoài kể từ khi bà bước chân vào Tòa Bạch Ốc trong vai trò mới. Trong cuộc gọi, bà Harris đưa ra đảm bảo rằng chính quyền Biden sẽ “làm mọi thứ có thể” để giúp phóng thích hai công dân Canada bị Trung Quốc giam giữ [AP].

Ngoại trưởng Mỹ tôn vinh đồng tính. Ngoại trưởng của chính quyền Biden, Antony Blinken, thông báo ông sẽ đảo ngược sắc lệnh của cựu TT Trump và cho phép treo “cờ tự hào”, biểu tượng của cộng đồng đồng tính, chuyển giới (LGBTQ), tại các Đại sứ quán Hoa Kỳ trên khắp thế giới. Ông Blinken cũng xác nhận kế hoạch bổ nhiệm một đặc phái viên về Nhân quyền cho những người LGBTQ. Đây là quyết định nối lại hành động được phổ biến dưới thời Obama. Đồng tính được xem là hiện tượng di thường trong văn hóa truyền thống Đông-Tây [Breitbart].

Anh đề nghị gia nhập CPTPP. Hôm thứ Hai (1/2), Anh đã chính thức đưa ra yêu cầu gia nhập Hiệp định Thương mại Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP). Đây là đơn xin gia nhập CPTPP đầu tiên của một thành viên bên ngoài 11 quốc gia Thái Bình Dương. Bộ trưởng Ngoại giao Vương quốc Anh về Thương mại Quốc tế Liz Truss đã tổ chức một hội nghị truyền hình với những người đồng cấp Nhật Bản và New Zealand. Ông nói trong hội nghị này rằng “Tôi muốn việc Anh gia nhập CPTPP sẽ giúp xây dựng lại hệ thống thương mại toàn cầu tốt hơn” [SCMP].

Ông Navalny có thể chịu án tù hơn 3 năm rưỡi. Các công tố viên nhà nước Nga rất có thể sẽ kết mức án tù này đối với thủ lĩnh đối lập, trong khi Điện Kremlin bác bỏ các khiếu nại của Mỹ về trường hợp của ông vào thứ Hai (1/2) trước phiên tòa quan trọng diễn ra vào thứ Ba. Ông Navalny đối mặt án tù vì bị cáo buộc vi phạm các quy tắc trong thời gian quản chế như không gặp bác sĩ theo chỉ định của chính quyền Nga khi còn ở Đức trị bệnh sau vụ đầu độc Novichok [The Guardian].

Biden đe dọa trừng phạt quân đội Myanmar. Hôm thứ Hai (1/2), Tân Tổng thống Mỹ nói rằng hành động đảo chính của quân đội Myanmar là “một cuộc tấn công trực tiếp vào quá trình chuyển đổi sang dân chủ và pháp quyền của đất nước”. Ông cho biết: “Hoa Kỳ đã gỡ bỏ các lệnh trừng phạt đối với Miến Điện trong thập kỷ qua dựa trên sự tiến bộ đối với dân chủ. Việc đảo ngược tiến độ đó sẽ đòi hỏi phải xem xét ngay lập tức các luật xử phạt và quyền lực của chúng tôi, sau đó là hành động thích hợp” [Reuters].

Máy bay Israel bị bắn rơi ở Lebanon. Lực lượng Hezbollah của Lebanon cho biết họ đã bắn hạ một máy bay không người lái của Israel do bay qua đường biên giới ở miền nam Lebanon vào hôm thứ Hai (1/2). Quân đội Israel cũng đã xác nhận thông tin này. Vụ việc xảy ra 10 ngày sau khi quân đội Israel bắn hạ một máy bay không người lái mà họ cho là đã xâm nhập không phận của mình từ phía nước láng giềng Lebanon [Aljazeera].