Chính quyền Kim Jong Un dường như đang lúng túng trước Tổng thống Mỹ Donald Trump nhưng những lời đe dọa vẫn chưa hề chấm dứt. Một câu hỏi quan trọng được đem ra bàn luận là mối xung khắc Mỹ – Triều sẽ đi đến đâu?

Washington Post cho biết một số quan chức của Triều Tiên đã tìm cách liên hệ với các nhà phân tích có mối liên hệ với Đảng Cộng hòa để thăm dò ý kiến về các tuyên bố của ông Trump. “Họ không thể hiểu được Tổng thống [Trump]”, tờ báo dẫn lời của một chuyên gia biết đến nỗ lực tìm kiếm thông tin của Bình Nhưỡng.

Phát biểu tại Liên Hợp Quốc ngày 19/9, ông Trump lên án chính quyền Triều Tiên đã khiến hàng triệu người dân chết đói và Mỹ sẽ hủy diệt chế độ Kim Jong Un nếu buộc phải hành động.

Một số bài báo của Triều Tiên viết rằng họ chưa từng nhận được lời đe dọa nào tương tự từ các chính quyền Mỹ trước kia, theo NTD. Bộ trưởng Ngoại giao Triều Tiên ngày 25/9 tuyên bố Bình Nhưỡng có quyền bắn hạ máy bay Mỹ dù chúng không đi vào không phận của Triều Tiên.

Bình luận về sự ngang ngược của chính quyền họ Kim, Tổng thống Trump cho rằng lẽ ra vấn đề Triều Tiên đã phải được giải quyết từ nhiều năm trước. Tuy nhiên, những người tiền nhiệm của ông đã không thành công trong việc ngăn chặn Bình Nhưỡng.

“Triều Tiên là một tình huống lẽ ra đã phải được giải quyết cách đây 25 năm, cách đây 20 năm, cách đây 15 năm, cách đây 10 năm và cách đây 5 năm, hồi đó nó đã có thể được giải quyết dễ dàng hơn nhiều”, Tổng thống Trump phát biểu tại một cuộc họp báo vào ngày 26/9.

Có những dấu hiệu cho thấy chiến dịch gây áp lực đối với Triều Tiên của Tổng thống Mỹ Donald Trump đang bắt đầu có hiệu quả, theo Fox News.

Sắc lệnh trừng phạt mới của ông là một phần của một chiến dịch mạnh mẽ và đang mang lại kết quả, trong đó đặt ra một lựa chọn rõ ràng cho  tất cả các chính phủ, doanh nghiệp và cá nhân muốn giao thương với Triều Tiên: Hoặc kinh doanh với Triều Tiên hoặc giao thương với Hoa Kỳ – chỉ 1 trong 2. Mất thị trường 19.000 tỷ USD của Mỹ sẽ là một cái giá quá đắt cho bất kỳ quốc gia hay doanh nghiệp nào.

Sau khi ông Trump ra sắc lệnh này, Trung Quốc – đồng minh và đối tác thương mại lớn nhất của Triều Tiên đã có bước chuyển biến đáng kể. Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết ngày 28/9 rằng các công ty Triều Tiên hoặc các công ty liên doanh ở Trung Quốc sẽ phải đóng cửa trong vòng 120 ngày kể từ ngày LHQ ra quyết định trừng phạt (12/9), theo Independent.

Vậy mối quan hệ giữa Triều Tiên và Mỹ sẽ diễn biến theo chiều hướng nào? Các nhà phân tích cho rằng không thể dự đoán được Tổng thống Trump hay Kim Jong Un sẽ làm những gì, nhưng có một số phương án có thể xảy ra, từ nhẹ nhàng cho đến đáng sợ, theo USA Today:

Tiếp tục xung đột

Theo kịch bản này, Hoa Kỳ sẽ gia tăng áp lực kinh tế đối với Triều Tiên. Đáp lại, ông Kim Jong Un sẽ tiếp tục thử tên lửa, mặc dù sẽ ngừng các động thái mà ông ta nghĩ rằng sẽ kích hoạt phản ứng quân sự.

Những phát ngôn hăm dọa khả năng sẽ tiếp tục được đưa ra nhưng Triều Tiên không muốn xảy ra chiến tranh, một số chuyên gia bình luận.

Bình Nhưỡng đã tham gia vào “hành động khiêu khích và hùng biện không thể kiểm soát được”, theo ông Patrick Cronin, một nhà phân tích của Trung tâm An ninh Mỹ.

Ông Kim từng đe dọa bắn tên lửa tới đảo Guam, lãnh thổ Hoa Kỳ và là địa điểm của các cơ sở quân sự chủ chốt của Mỹ. Tuy nhiên, thay vào đó Triều Tiên đã phóng một tên lửa bay qua lãnh thổ Nhật Bản – một động thái nguy hiểm nhưng ít khiêu khích hơn. “Họ không muốn gây ra chiến tranh,” ông Cronin nói.

Hội đàm lặng lẽ

Hoa Kỳ và Triều Tiên đã duy trì các hoạt động liên lạc không chính thức với nhau, nhưng các nhà phân tích tin rằng hai bên sẽ không sớm đi đến một cuộc đàm phán chính thức.

Lãnh đạo Triều Tiên nhìn nhận việc sở hữu vũ khí hạt nhân là chìa khóa cho sự sống còn của mình và sẽ không chịu từ bỏ nó mà không có được nhượng bộ lớn nào. “Triều Tiên sẽ không bao giờ từ bỏ chương trình hạt nhân của mình”, theo Sheila Miyoshi Jager, giáo sư tại trường Cao đẳng Oberlin và là tác giả của cuốn sách “Chiến tranh huynh đệ: Cuộc xung đột liên tiếp tại [bán đảo] Triều Tiên).

Theo USA Today, việc đối thoại đằng sau hậu trường có thể ngăn chặn một số tính toán sai lầm có thể dẫn tới chiến tranh và thăm dò các nội dụng mà hai bên có thể sẵn sàng đi đến thỏa thuận.

Hội nghị giữa Tổng thống Trump và Kim Jong Un

Một cách để đưa Triều Tiên vào bàn đàm phán sẽ là triển vọng về một hội nghị thượng đỉnh chính thức giữa Tổng thống Trump và lãnh đạo Kim Jong Un. Nó sẽ không xảy ra sớm nhưng các nhà phân tích nói rằng nó không phải là quá xa vời. Tổng thống Trump cho biết vào tháng 5 rằng ông sẵn sàng gặp ông Kim với “các điều kiện thích hợp.” Đối với lãnh đạo Triều Tiên, cuộc gặp với tổng thống Mỹ sẽ là một thắng lợi lớn, mang lại uy tín và tính hợp pháp cho chế độ họ Kim.

Ông Cronin nói: “Tôi nghĩ nó sẽ thực sự xảy ra nhưng hiện tại chúng ta không tiến gần nó lắm.” Ông nói thêm rằng Tổng thống Trump sẽ đủ thực tế để thu xếp cuộc họp.”

Hàn Quốc làm trung gian hòa giải

Tổng thống mới của Hàn Quốc, ông Moon Jae-in, trúng cử với nền tảng cố gắng hòa giải với Triều Tiên. Những hành động bất thường của ông Kim trong những tháng gần đây dường như đã làm giảm đi sự nhiệt tình của ông Moon đối với chính sách đó. Tuy nhiên, ông Lewis nói rằng chính quyền của ông Moon vẫn cam kết mở ra một cuộc đối thoại với miền Bắc.

Có một số vấn đề có thể dẫn đến việc liên lạc giữa hai bên, trong đó có hoạt động cho phép các gia đình bị chia cắt ở hai miền có thể thăm viếng lẫn nhau. Hiện chưa rõ là chính quyền của Tổng thống Trump sẽ xem xét ra sao về các cuộc đàm phán như vậy. Dù sao, việc giảm căng thẳng giữa hai nước có thể làm cho ông Kim có nhiều khả năng đồng ý tham gia các cuộc thảo luận mở rộng hơn.

Chiến tranh

Hoa Kỳ cho biết họ ưu tiên giải pháp ngoại giao để giải quyết cuộc khủng hoảng Triều Tiên, nhưng phương án quân sự vẫn là một lựa chọn nếu ngoại giao không thành.

Bộ trưởng Quốc phòng Jim Mattis cho biết: “Có rất nhiều lựa chọn về quân sự, cùng với các đồng minh của chúng ta, chúng ta sẽ bảo vệ các đồng minh và lợi ích của chính chúng ta.”

Giải pháp quân sự không khi nào đem lại viễn cảnh tươi đẹp, thậm chí có thể dẫn đến thảm khốc. Triều Tiên có vũ khí hạt nhân và lực lượng quân đội gồm 1 triệu quân. Lực lượng pháo binh Triều Tiên có thể bắn trực tiếp vào Seoul, thủ đô của Hàn Quốc chỉ cách biên giới Triều Tiên chưa đầy 65 km, và có 10 triệu cư dân.

Các quyết định sai lầm có thể dẫn đến nguy cơ tai hại, trong bối cảnh căng thẳng xoay quanh các lời nói hùng biện, các vụ thử nghiệm tên lửa và hạt nhân. Cả Mỹ và Triều Tiên bên muốn tránh rơi vào thế bị động trong trường hợp chiến tranh và có thể cố gắng tấn công trước nếu họ nghĩ người khác sắp tấn công, theo USA Today.

“Mọi người đều muốn hành động trước”, ông Lewis nói.

“Những tổn thất trong một cuộc xung đột như thế sẽ có thể đạt tới hàng trăm ngàn, ngay cả khi không sử dụng vũ khí hạt nhân”, theo báo cáo của Viện Dịch vụ Hoàng gia Anh (RUSI), New Zealand Herald đưa tin.

Mai Liên