Bê bối vắc-xin mới đây ở Trung Quốc đã làm dậy sóng dư luận, đi kèm với đó là việc các nhà chức trách gia tăng kiểm duyệt Internet nhằm kiểm soát dư luận trực tuyến, đặc biệt là trên các trang mạng xã hội như Weibo hay WeChat.

Khi mà tất cả những nội dung bị chính quyền Trung Quốc cho là nhạy cảm về chính trị hoặc xã hội đều sẽ bị xóa, cư dân mạng Trung Quốc vẫn xoay xở để tìm ra một vùng “trú ẩn” – nơi họ giãi bày những nỗi niềm và bức xúc của mình, bằng cách khai thác cái gọi là “lỗ hổng ngoại giao”. Và lỗ hổng này chính là Weibo của Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Trung Quốc.

Chính quyền Trung Quốc dường như không thích kiểm duyệt các bài đăng trên trang Weibo chính thức của Đại sứ quán Hoa Kỳ, và nơi đây trở thành nơi ẩn náu an toàn cho cư dân mạng Trung Quốc để thảo luận về các chủ đề mà chính quyền chắc chắn sẽ xóa thẳng tay ở những nơi khác, theo The Epoch Times.

Bê bối vắc-xin gần đây đã gây ra một làn sóng phẫn nộ tại Trung Quốc. Ảnh một viên chức Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm kiểm tra vắc xin tại một bệnh viện ở khu vực Quảng Tây phía nam Trung Quốc vào ngày 23/7. (Ảnh: Getty Images)

Cư dân mạng ca ngợi tài khoản Weibo của Đại sứ quán Hoa Kỳ là một “vùng đất tự do ngôn luận” và “lãnh thổ Mỹ” cho phép họ thể hiện quan điểm thẳng thắn về các vấn đề xã hội.

“Lần này là vắc-xin độc hại. Tiếp theo sẽ là gì đây?”, một cư dân mạng có nickname là moon110_203 chia sẻ.

“Hãy ngừng nhập khẩu từ Trung Quốc!”, một cư dân mạng gửi lời nhắn tới Hoa Kỳ. “Đất nước chúng tôi thật đáng thất vọng — đến cả vắc-xin cũng là đồ giả. Hành vi của những kẻ đó [những người làm giả vắc xin] đã đến mức chống lại nhân loại.”

Yang Tong, tổng biên tập của công ty truyền thông Yu Ji, đã viết trên Weibo cá nhân của anh: “Đây là bài đăng của đại sứ quán nước ngoài về một điều hoàn toàn không liên quan đến vụ bê bối vắc-xin, nhưng lại tràn ngập những bình luận tuyệt vọng và khủng hoảng của người dân Trung Quốc”.

Cư dân mạng ca ngợi tài khoản Weibo của Đại sứ quán Hoa Kỳ là một “vùng đất tự do ngôn luận” (Ảnh: Reuters)

Trong khi đa số cư dân mạng tận dụng “lỗ hổng ngoại giao” để bày tỏ mong muốn của họ đối với chính phủ Hoa Kỳ và những lời phàn nàn của họ về chính quyền Trung Quốc, một số người khác coi đây là một nguồn cung cấp thông tin chính thống, không qua kiểm duyệt, từ đó “hiểu rõ hơn về con người và xã hội”, theo miêu tả của một cư dân mạng.

Trong một tuần cuối tháng 7, tài khoản Weibo của Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Trung Quốc có khoảng 12 bài đăng nổi bật về nội dung ủng hộ nhân quyền và tự do tín ngưỡng.

Vào ngày 27/7, một “Tuyên bố với Trung Quốc” của Bộ trưởng Thúc đẩy Tự do Tín ngưỡng đã được đăng trên Weibo của Đại sứ quán Hoa Kỳ. Bản tuyên bố viết: “Đại diện cho cộng đồng quốc tế, chúng tôi quan ngại sâu sắc về những hạn chế quyền tự do tín ngưỡng ở Trung Quốc và kêu gọi chính phủ Trung Quốc tôn trọng nhân quyền của tất cả các cá nhân. Nhiều thành viên của các nhóm tín ngưỡng ở Trung Quốc – bao gồm người Duy Ngô Nhĩ, người Hui, và người Hồi giáo Kazakh; Phật tử Tây Tạng; Người Công giáo; Tin lành; và học viên Pháp Luân Công — phải đối mặt với sự đàn áp và phân biệt đối xử nghiêm trọng vì niềm tin của họ”.

Thông tin về những nhóm người mà Đại sứ quán đề cập là những chủ đề bị kiểm duyệt nghiêm ngặt qua hệ thống Vạn Lý Hỏa Thành (Great Firewall) của Trung Quốc.

Một cư dân mạng bình luận: “Chúng tôi đến đây [Weibo Đại sứ quán Hoa Kỳ] để trải nghiệm một chút cảm giác tự do”.

Minh Hạnh