Tờ Bưu điện Hoa Nam buổi sáng (SCMP) của Hồng Kông dẫn lời các nhà phân tích cho rằng Bắc Kinh nên bàn bạc với các nước khác để chuẩn bị đưa ra các kế hoạch dự phòng, trong trường hợp cuộc khủng hoảng trên bán đảo Triều Tiên leo thang dẫn đến xung đột vũ trang.

Trong một bài báo đăng trên tạp chí trực tuyến East Asia Forum ở Úc hồi đầu tháng 9, giáo sư về quan hệ quốc tế của Đại học Bắc Kinh, ông Jia Qingguo đã kêu gọi Trung Quốc nên hợp tác với Mỹ và Hàn Quốc về các kế hoạch dự phòng.

Các nhà phân tích cho biết, hiếm khi một chủ đề như vậy được nêu ra bởi một học giả Trung Quốc.

Trong bài báo đó, ông Jia nói về 4 lĩnh vực chính cần được giải quyết, đó là: kho vũ khí hạt nhân của Triều Tiên, dòng người tị nạn, phục hồi trật tự xã hội, và các cuộc dàn xếp chính trị sau khủng hoảng trên bán đảo.

Bắc Kinh vẫn lo sợ làm xáo trộn và làm phật lòng Bình Nhưỡng. Nhưng, với những diễn biến gần đây, Bắc Kinh có thể không còn lựa chọn nào khác ngoài việc bắt đầu đàm phán với Washington và Seoul. Khi chiến tranh có thể thực sự xảy đến thì Trung Quốc phải cần được chuẩn bị sẵn sàng.

Ông Jia nói nếu chế độ lãnh đạo Triều Tiên Kim Jong Un sụp đổ, nhiều khả năng do một cuộc tấn công quân sự của Hoa Kỳ, thì cả Mỹ và Trung Quốc nên sẵn sàng để quản lý các cơ sở hạt nhân của Triều Tiên, để ngăn chặn sự phát tán vũ khí.

Một khu vực an toàn nên được thiết lập ở phía Đông Bắc Trung Quốc để bảo vệ cho những người tị nạn Triều Tiên.

Ông Sun Xingjie, một chuyên gia nghiên cứu về Triều Tiên tại Đại học Cát Lâm, đồng ý rằng việc chuẩn bị là cần thiết. Vì việc chuẩn bị thật tốt trên biên giới là để đối phó với cuộc khủng hoảng hạt nhân và dòng người tị nạn. Đó là ý tưởng tốt.

Nhưng ông Sun cũng nói rằng viễn cảnh chiến tranh là thấp, vì Triều Tiên đã có vũ khí hạt nhân và chưa bao giờ có mâu thuẫn trực tiếp giữa các quốc gia có vũ khí hạt nhân.

Trong những tháng gần đây, Trung Quốc đã có những bước đi khác nhau để báo hiệu sự thiếu kiên nhẫn của họ với quốc gia láng giềng này. Và gần đây nhất là lệnh cấm nhập khẩu hàng dệt may từ Triều Tiên và hạn chế nguồn cung cấp dầu mỏ từ năm sau.

Tuy nhiên, theo ông Cheng Xiaohe, nhà nghiên cứu quan hệ quốc tế của Đại học Renmin, Trung Quốc nói rằng việc cắt đứt dầu hoàn toàn có thể gây ra một cuộc khủng hoảng kinh tế, khủng hoảng nhân đạo hoặc khiến Bình Nhưỡng “bí quá hóa liều”, tiến hành tấn công vũ trang.

Cho dù ai khai chiến đầu tiên, Trung Quốc phải bảo vệ lợi ích riêng của mình. Để đạt được mục đích đó, các quan chức quân sự, dân sự và kiểm soát biên giới chắc chắn cần phải có những chiến lược đúng đắn.

Ông Xiaohe nói: “Trung Quốc phải hành động nhanh chóng để giảm thiểu thiệt hại cho lợi ích của mình và giành được tiếng nói lớn nhất trong thời hậu  khủng hoảng”.

Có những dấu hiệu cho thấy một số công việc chuẩn bị đang được tiến hành. Tân Hoa Xã báo cáo rằng Phó Tổng tham mưu Quân đội Trung ương- ông Xu Qiliang đã tiến hành kiểm tra quân đội từ Bộ Tư lệnh Bắc Bộ, phụ trách bảo vệ biên giới của Trung Quốc với Triều Tiên.

“Quân đội Trung Quốc cần chuyển động nhanh chóng để bảo vệ các cơ sở và địa điểm quan trọng, ngăn chặn khủng hoảng người tị nạn và phổ biến vũ khí hạt nhân, và đảm bảo một vị trí tốt trong việc giải quyết vấn đề quốc tế tiếp theo”, ông Cheng Xiaohe nói.

Ông Lu Chao, từ Học viện Khoa học Xã hội Liêu Ninh, đồng ý rằng một dòng người tị nạn từ Triều Tiên sẽ là mối quan tâm lớn nhất đối với Trung Quốc và các nước láng giềng, nhưng vẫn còn quá sớm để thảo luận về vấn đề này.

“Và cuối cùng, điều kiện tiên quyết để thực hiện một kế hoạch khẩn cấp là sự sụp đổ của chế độ Kim Jong Un. Nhưng cho đến bây giờ chúng ta không thấy dấu hiệu đó”, ông Lu nói.

Linh San