Theo BBC, Ả Rập Saudi đã cắt đứt quan hệ ngoại giao với Iran sau khi những người biểu tình phản đối việc hành hình giáo sĩ Hồi giáo dòng Shia Sheikh Nimr al-Nimr xâm nhập đại sứ quán Ả Rập Saudi tại Iran và đốt tòa nhà vào đêm hôm qua (3/1/2016).

Hôm qua (3/1/2016), Bộ trưởng Ngoại giao Ả Rập Saudi Adel al-Jubeir tuyên bố tất cả các nhà ngoại giao Iran phải rời khỏi Ả Rập Saudi trong vòng 48 tiếng, đồng thời triệu tập các nhà ngoại giao của Ả Rập Saudi trở về nước.

Trong cuộc một họp báo, ông Jubeir nói rằng Ả Rập Saudi sẽ không để Iran làm suy yếu an ninh của nước này, và cáo buộc Iran “phân phối vũ khí và nuôi dưỡng những phần tử khủng bố trong khu vực.” Theo ông Jubeir, “Lịch sử Iran toàn là sự can thiệp tiêu cực và thái độ thù địch trong các vấn đề Ả Rập, và nó luôn đi kèm với sự hủy diệt.”

Trước căng thẳng ngày một gia tăng giữa Ả Rập Saudi và Iran, Mỹ đã lên tiếng thúc giục lãnh đạo các nước trong khu vực nên thực hiện các cuộc đối thoại ngoại giao trực tiếp để làm dịu căng thẳng. Phát ngôn viên John Kirby của Bộ Ngoại giao Mỹ nói rằng, “Chúng tôi hết sức lo ngại rằng việc giáo sĩ Shia nổi tiếng đồng thời là một nhà hoạt động chính trị, ông Nimr, bị tử hình sẽ dẫn đến nguy cơ gia tăng căng thẳng giáo phái và thời điểm mà việc giảm thiểu căng thẳng đang hết sức cần thiết.”

Cũng trong hôm qua (3/1/2016), theo CBS News, những người biểu tình Iran giận dữ đã tụ tập bên ngoài Đại sứ quán Ả Rập Saudi tại thủ đô Tehran và hô những khẩu hiệu chống Ả Rập Saudi. Một số người đã ném đá và bom xăng gây cháy tòa nhà. Lãnh sự quán Ả Rập Saudi tại thành phố Mashad (Iran) cũng bị những người biểu tình đốt cháy.

CNN cho biết ít nhất 40 người biểu tình bị bắt giữ. Tổng thống Iran Hassan Rouhani nói rằng vụ tấn công nhắm vào các cơ quan ngoại giao “là hoàn toàn không thể biện minh,” mặc dù ông lên án việc Riyadh hành quyết giáo sĩ Sheikh Nimr.

Washington Post đưa tin lãnh tụ tinh thần tối cao Iran, giáo chủ Ayatollah Ali Khamenei, đã cảnh báo các nhà cầm quyền Ả Rập Saudi sẽ bị “trời phạt” vì đã xử tử giáo sĩ Hồi giáo Sheikh Nimr.

Trong một dòng tweet trên trang mạng xã hội Twitter, ông Khamenei đã viết rằng: “Chắc chắn, máu của người chiến sĩ Sheikh Nirm bị áp bức không công bằng này đã đổ ra sẽ nhanh chóng cho thấy ảnh hưởng và sự báo thù của Thần sẽ ập lên các chính trị gia Saudi.”

Theo CNN, ông Khamenei nói rằng giáo sĩ al-Nimr là một nhà phê bình thẳng thắn, nhưng bất bạo động. Trên trang web của ông có đăng tải một tấm ảnh minh họa, so sánh đao phủ hành quyết Ả Rập Saudi với một chiến binh thánh chiến IS chặt đầu nạn nhân. Trong ảnh ghi “ISIS đen” và “ISIS trắng” với câu hỏi “có gì khác nhau?”

(Ảnh: Trang web của giáo chủ Iran Ayatollah Ali Khamenei)
(Ảnh: Trang web của giáo chủ Iran Ayatollah Ali Khamenei)

Tại Iraq cũng đã diễn ra các cuộc biểu tình trước Đại sứ quán Ả Rập Saudi ở thủ đô Baghdad. Giáo sĩ kiêm chính trị gia Muqtada al-Sadr kêu gọi chính phủ Iraq đóng cửa Đại sứ quán Ả Rập Saudi. Ngoài ra, Đại giáo sĩ Iraq Ayatollah Ali al-Sistani gọi vụ xử tử này “là bất công và gây hấn.”

VOA News cho biết một giáo sĩ Hồi giáo dòng Shia hàng đầu ở Li-băng cảnh báo sẽ có trả thù cho vụ ông Nimr bị xử tử. Giáo sĩ Sheikh Abdul Amir Kaba lan nói rằng, “Đây là một tội ác ở một mức độ của con người, và trong những ngày tới sẽ lãnh nhận hậu quả.”

Các cuộc biểu tình phản đối vụ giáo sĩ Nimr bị tử hình cũng diễn ra tại Bahrain, nơi cảnh sát đã dùng hơi cay để giải tán đám đông. Biểu tình cũng diễn ra tại Ấn Ðộ, và bên ngoài Ðại sứ quán Ả Rập Saudi ở London, thủ đô nước Anh.

Ngoài ra, thêm nhiều cuộc biểu tình khác đang được hoạch định sẽ diễn ra trong ngày hôm nay (4/1/2016) tại Li-băng và Tehran.

Ban Mai tổng hợp