Thủ tướng Anh Theresa May ngày 14/3, tuyên bố sẽ trục xuất 23 nhà ngoại giao của Nga, đây là vụ trục xuất lớn nhất kể từ thời Chiến tranh Lạnh, báo hiệu sự sụt giảm quan hệ tới điểm thấp nhất trong nhiều thập kỷ qua sau vụ cựu điệp viên Nga và con gái bị đầu độc ở miền Nam nước Anh, theo Reuters.

Căng thẳng leo thang sau khi yêu cầu mà Thủ tướng Theresa May đưa ra đối với Nga không nhận được lời giải thích nào từ Moscow về việc tại sao chất độc thần kinh Novichok lại được sử dụng trên đường phố Salisbury của Anh. Bà cho biết Nga phải có trách nhiệm vì đã để mất kiểm soát trong việc quản lý chất độc này.

Thủ tướng May và Tống thống Putin
Thủ tướng May và Tống thống Nga Putin. (Ảnh: Express.uk)

Bà May cho hay Anh sẽ đề ra các biện pháp trừng phạt mới để tăng cường phòng vệ chống lại các hoạt động thù địch; phong tỏa tài sản nhà nước của Nga ở bất cứ nơi nào nếu có bằng chứng rằng chúng có thể được sử dụng để đe dọa cuộc sống hoặc tài sản của công dân, người cư trú tại Anh; đồng thời giảm quy mô đoàn thể thao tham dự World Cup 2018 tại Nga vào mùa hè năm nay.

Cựu điệp viên Nga Sergei Skripal, 66 tuổi và con gái Yulia, 33 tuổi, được phát hiện bất tỉnh trên một băng ghế công cộng tại thành phố Salisbury (Anh) vào ngày 4/3 và hiện vẫn đang nguy kịch.

cựu điệp viên Nga bị đầu độc
Các nhân viên điều tra của Anh mặc quần áo phòng độc kiểm tra khu vực công viên nơi cựu điệp viên Nga bị đầu độc. (Ảnh: Reuters)

Bà May đưa ra kết luận duy nhất rằng Nga đã cố tình giết điệp viên Skripals và gây tổn hại cho Nick Bailey, một cảnh sát Anh đang ở trong tình trạng nghiêm trọng sau khi tiếp xúc với chất độc thần kinh.

Trong một tuyên bố trước quốc hội Anh, bà May nói: “Phản ứng của Nga đã chứng minh sự coi thường hoàn toàn về tính nghiêm trọng của vụ việc này. Đây là hành động sử dụng vũ lực trái phép của nhà nước Nga chống lại nước Anh”.

Đáp lại những cáo buộc của Anh, Nga tuyên bố không liên quan đến vụ đầu độc. Đại sứ quán Nga tại London mô tả các bước mà bà May tuyên bố là “không thể chấp nhận, không có căn cứ và thiển cận”. Moscow đã nhiều lần cảnh báo sẽ trả đũa London.

Anh đã nhận được những tuyên bố ủng hộ từ Hoa Kỳ, Liên minh châu Âu và NATO, và cho biết sẽ tìm cách điều phối một phản ứng quốc tế đối với vụ tấn công này.

Thủ tướng Đức Angela Merkel cho hay, bà đã xem xét một cách nghiêm túc những phát hiện của Anh và sẽ có một lập trường chung của châu Âu mặc dù “chúng ta vẫn phải nói chuyện có trách nhiệm” với Nga bất chấp những khác biệt về ý kiến.

Một phát ngôn viên của chính phủ Pháp cho biết Paris đang chờ đợi bằng chứng trước khi quyết định liệu có hợp tác với London hay không.

Bà May cho hay, Tổ chức Cấm Vũ khí Hóa học đã được thông báo về các phát hiện của Anh Quốc và sẽ xác minh các phân tích của Anh về chất độc được sử dụng trong vụ tấn công.

Cựu điệp viên Skripal đã rời bỏ Nga để đến nước Anh trước khi bị bắt ở Moscow và sau đó bị tù vào năm 2006. Ông ta được trả tự do dưới hợp đồng trao đổi gián điệp vào năm 2010 và trú ẩn ở Anh.

Minh Đức