Một nhóm nước châu Mỹ đã tuyên bố không công nhận ông Nicolas Maduro làm tổng thống Venezuela nhiệm kỳ thứ 2, sau những tai tiếng rằng nhà lãnh đạo này góp phần gây ra tình trạng nghèo đói và khủng hoảng tại quốc gia một thời giàu có nhất Nam Mỹ. 

Trong một tuyên bố chung, Khối Lima (Lima Group) khẳng định rằng họ không thể công nhận ông Maduro là người nắm quyền hợp pháp của Venezuela, trong cuộc họp mới nhất diễn ra hôm 4 tháng Giêng, theo The Guardian.

12 quốc gia Mỹ Latinh và Canada đã tuyên bố bãi bỏ một “vụ phá vỡ trật tự hiến pháp” dưới quyền ông Maduro, và yêu cầu ông hãy “nhường lại quyền lực cho Quốc hội” do đảng đối lập điều hành. Theo kế hoạch, nhiệm kỳ thứ II của ông Maduro bắt đầu vào ngày 10/1/2019.

“Chính quyền ông Maduro đang cố gắng duy trì sức mạnh của chính họ và làm như vậy họ đã phá hủy các quy định của pháp luật. Đồng thời, nó đang vi phạm một cách có hệ thống các quyền và tự do cơ bản của công dân nước này”, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Colombia Carlos Holmes cho biết trong một cuộc phỏng vấn. 

Ông Holmes nói thêm rằng việc tái lập nền dân chủ và duy trì hiến pháp là điều cần thiết để khôi phục lại hạnh phúc và tự do cho người dân Venezuela. “Vì lý do này, các nước thuộc Khối Lima đang áp dụng các biện pháp chính trị và ngoại giao, theo luật pháp quốc tế, để hỗ trợ các nỗ lực của các nhà dân chủ Venezuela trong tiến trình này”.

Một Venezuela giàu trước kia hiện đang phải đối mặt với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng lương thực và thuốc men, siêu lạm phát được dự đoán sẽ lên tới 1 triệu phần trăm, và những vi phạm nhân quyền nặng nề. Ước tính 1 triệu cho tới 3 triệu công dân Venezuela đã rời bỏ đất nước kể từ năm 2015, dẫn tới một cuộc khủng hoảng di cư lớn nhất trong lịch sử Mỹ Latinh.

Khối Lima được thành lập vào tháng 8/2017 để tìm kiếm giải pháp hòa bình cho cuộc khủng hoảng kinh tế và chính trị tại Venezuela. Nhóm này gồm Argentina, Brazil, Canada, Chile, Colombia, Costa Rica, Guatemala, Guyana, Honduras, Mexico, Panama, Paraguay, Peru, và Santa Lucia. Khối Lima đã thường xuyên chỉ trích các hành vi vi phạm nhân quyền của chính quyền Venezuela.

Lần này, các biện pháp trừng phạt mới nhất và mạnh nhất từ các quốc gia Mỹ Latinh sẽ nhắm thẳng vào các quan chức chính trị và quân sự cấp cao của Venezuela.

Những biện pháp được đưa ra bao gồm: Đánh giá lại các khoản vay cho chính phủ Venezuela; Đánh giá lại mối quan hệ ngoại giao, mặc dù nhiều quốc gia đã giảm thiểu mối liên hệ này. Từ chối cho phép các quan chức Venezuela nhập cảnh vào các quốc gia Mỹ Latinh khác; Mở rộng danh sách đóng băng tài khoản ngân hàng của các quan chức Venezuela nếu cần thiết.

“Đó không phải là những biện pháp trừng phạt đối với Venezuela. Đó là những biện pháp trừng phạt chống lại chế độ [Maduro] và những kẻ hỗ trợ cho chế độ này. Chống lại những kẻ khiến người Venezuela phải chịu sợ hãi, lo lắng, thiếu thốn và khan hiếm. Chúng ta không thể đồng lõa với chế độ độc tài, bạo lực và áp bức mà nó gây ra cho người dân Venezuela, cũng như về sự cướp bóc tài nguyên của Venezuela”, Bộ trưởng Bộ ngoại giao Colombia Carlos Holmes cho biết.

Venezuela
Bộ trưởng ngoại giao Colombia Carlos Holmes. (Ảnh: John Vizcaino / AFP / Getty)

Tất cả các quốc gia thành viên trong Khối Lima đã đồng thuận với lệnh trừng phạt trên, trừ Mexico.

Đây là lần đầu tiên Mexico không ký vào tuyên bố chung của Khối Lima. Mexico từng là một trong những quốc gia chỉ trích ông Maduro mạnh mẽ nhất. Tuy nhiên quan hệ giữa hai nước đã nồng ấm trở lại dưới chính quyền của Tổng thống Andres Manuel Lopez Obrador theo cánh tả, người đã hứng chịu chỉ trích vì đã mời ông Maduro đến dự lễ nhậm chức của ông hồi tháng trước.

Thục Nhã