Nếu bạn đang đi trên đường phố Kyrgyzstan, đột nhiên nhìn thấy phía trước có mấy người đàn ông đang bắt trói một cô gái trong khi cô gái đang kiệt sức kêu cứu vùng vẫy thì bạn cũng đừng vội bỏ chạy. Người dân địa phương sớm đã quen với điều đó bởi đây là tục cướp vợ của đất nước này. 

Có thể bạn sẽ cảm thấy kỳ lạ, đây chẳng phải là bắt cóc giữa ban ngày? Tại sao người dân Kyrgyzstan lại đáng sợ như vậy, nhẹ nhàng cầu hôn không tốt hơn? Muốn nói đến căn nguyên của việc này, chúng ta phải lội ngược dòng lịch sử trở về 1000 năm trước.

Thế kỉ thứ 12, người dân Kyrgyzstan vẫn còn sinh hoạt theo cuộc sống bộ lạc du mục. Thời đó con người sống rất khổ cực và thiếu thốn, cái gì cũng không có, không còn cách nào khác, họ chỉ có thể cướp bóc để đạt được. Trước tiên là dê bò tài sản, sau là vợ, ngựa. Chỉ cần nhìn trúng, có bản lĩnh cướp về thì sẽ thành của mình. Dần dần theo thời gian, người ta không còn cướp bóc tài sản nữa, nhưng tục lệ cướp vợ vẫn còn lưu truyền tới ngày nay.

tuc cuop vo
Tục cướp vợ ở Kyrgyzstan lưu truyền từ thế kỉ 12. (Ảnh: Wikipedia)

Bạn đừng cho rằng đây là một hiện tượng khác biệt. Ngày nay ở Kyrgyzstan có tới khoảng một nửa số cô dâu là được nhà trai cướp về, và 2/3 số cô gái không đồng ý với điều đó. Bạn cũng đừng nghĩ cướp vợ là một trò chơi, thực tế trong số những lần cướp vợ, rất ít khi chàng trai cô gái yêu nhau.

Chung quy lại đều là truyền thống, tự biên tự diễn một màn cướp vợ. Đa số những cô dâu đều không biết trước là sẽ bị cướp, họ đều là bị bắt sống đưa đến nhà trai, bị giữ ở đó vài tiếng đồng hồ, sau đó bị ép chấp nhận kết hôn.

Có lẽ bạn sẽ nói rằng, những cô dâu bị cướp này sao không biết chống cự đến cùng? Tại Kyrgyzstan, người ta rất tôn trọng người già, sau khi cô gái bị đưa đến nhà chàng trai, người lớn tuổi nhà chàng trai sẽ khuyên bảo cô gái. Khi đó bạn có muốn chạy cũng không được, chỉ có thể ngồi đó nghe người lớn thuyết trình một bài.

Cuối cùng là bị đưa vào thế không còn đường lui, các cô gái chỉ có thể giơ tay đầu hàng số phận. Hơn nữa tại Kyrgyzstan vô cùng coi trọng trinh tiết của người con gái. Nếu cô gái bị ở lại qua đêm tại nhà chàng trai hoặc bị cưỡng đoạt, hậu quả sẽ là cả đời không thể lấy được chồng. Đây cũng là một trong những lý do chính khiến những cô dâu bị cướp chỉ có thể gật đầu đồng ý đám cưới.

tuc cuop vo
(Ảnh qua Letu)

Nhưng người xưa đã có câu: Dưa chín ép thì không ngọt. Cướp dâu đúng là chỉ theo tâm nguyện của người con trai, còn những cô gái thì thật thê thảm. Tục cướp dâu này khiến tuổi kết hôn của các cô gái bị đẩy lên sớm hơn rất nhiều, lấy chồng từ mười mấy tuổi là hiện tượng phổ biến ở đây. Hơn nữa vì hôn nhân không có nền tảng là tình cảm, nên rất nhiều người sau khi kết hôn đều không hạnh phúc, thậm chí còn dẫn đến tự sát vì quá uất ức.

Người dân nơi đây cũng nhận được những chỉ trích về tục cướp vợ, thậm chí còn bị đưa ra pháp luật. Pháp luật địa phương quy định: trộm cướp dê bò của người khác sẽ bị phạt 11 năm tù, còn cướp vợ, nhiều nhất cũng chỉ bị tuyên án ba năm. Hơn nữa, hệ thống pháp luật ở Kyrgyzstan cũng khá chồng chéo, ở các ngôi làng, quyết định chính vẫn do hội đồng bô lão đưa ra, và pháp luật quốc gia không có nhiều sức mạnh, do đó, những người cướp vợ bị tuyên án phạt cũng chỉ đếm trên đầu ngón tay.

Một phóng sự ngắn về phong tục cướp vợ ở Kyrgyzstan:

Theo Letu
Quỳnh Chi biên dịch

Xem thêm: