Dự thảo Luật Trẻ em sẽ nâng độ tuổi của trẻ em lên dưới 18 tuổi (quy định hiện hành là dưới 16 tuổi), Cục trưởng Cục Bảo vệ chăm sóc trẻ em – ông Đặng Hoa Nam cho biết hôm 16/10, báo Pháp luật TP.HCM đưa tin.

Trước đó, đề xuất nâng độ tuổi trẻ em từ 16 lên 18 nhận được nhiều ý kiến trái chiều khi dự án Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em (sửa đổi) được đưa ra thảo luận vào trung tuần tháng 8.

Nhóm đồng thuận cho rằng việc nâng độ tuổi trẻ em từ dưới 16 lên dưới 18 tuổi sẽ tăng các chính sách ưu đãi dành cho người chưa thành niên trong các lĩnh vực y tế, giáo dục, phúc lợi xã hội.

Việc này được cho là phù hợp với Công ước của Liên Hợp Quốc về quyền trẻ em mà Việt Nam đã tham gia từ năm 1990. Điều 1 Công ước quy định: “Trẻ em là người dưới 18 tuổi, trừ trường hợp luật pháp liên quan tới trẻ em quy định tuổi thành niên sớm hơn”.

Hiện tại, mặc dù là quốc gia đầu tiên của Châu Á và thứ 2 trên thế giới phê chuẩn Công ước quốc tế về Quyền trẻ em nhưng đến nay, Việt Nam là nước còn lại duy nhất trong khối ASEAN, thứ 4 ở Châu Á và thứ 11 trên thế giới chưa nâng độ tuổi trẻ em lên 18.

Đối với các ý kiến không ủng hộ, lý do chính là việc nâng độ tuổi trẻ em từ 16 lên dưới 18 sẽ kéo theo một hệ quả xã hội là làm việc giảm hình phạt đối với những hành vi vi phạm pháp luật đối với các đối tượng trong độ tuổi này.

Thống kê cho thấy, số vụ do tội phạm từ đủ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi thực hiện có chiều hướng gia tăng và chiếm tỷ lệ cao nhất, khoảng 60% các vụ phạm tội do người chưa thành niên và trẻ em thực hiện. Từ đủ 14 tuổi đến dưới 16 tuổi chiếm khoảng 32% và dưới 14 tuổi chiếm khoảng 8%, theo báo Hà Nội Mới.

Tuy nhiên, Ths. Nguyễn Linh Giang – Trưởng phòng Nghiên cứu Quyền con người của Viện Nhà nước – Pháp luật cũng lưu ý rằng: không phải cứ quy định độ tuổi chịu trách nhiệm hình sự thấp, tăng nặng các hình phạt thì tỉ lệ trẻ em gây ra các vụ án nghiêm trọng sẽ giảm.

Theo bà Giang, việc “đổi mới phương pháp giáo dục về nhân cách, đạo đức, xây dựng lòng tin, sự tôn trọng của người lớn đối với trẻ em” mới là cách phòng ngừa và xử lý các vấn đề gây ra tình trạng phạm tội ở trẻ em, theo thông tin từ báo Gia đình & Xã hội.

Hiện tại, sự không thống nhất về quy định độ tuổi trẻ em ở các văn bản pháp luật hiện hành dẫn tới việc rất khó để xác định được khái niệm trẻ em trong công tác luật. Hàng loạt các luật khác liên quan như Luật Thanh niên, Luật Hôn nhân và Gia đình, Bộ luật Hình sự, Bộ luật Dân sự… đang có những quy định khác nhau về quy định độ tuổi trẻ em.

Ví dụ, tại Bộ luật Dân sự, người chưa thành niên là người đủ 18 tuổi trở lên, còn Luật Thanh niên quy định thanh niên là người từ đủ 16 tuổi đến 30 tuổi. Như vậy, thanh niên chưa phải là người thành niên. Còn Bộ luật Lao động lại quy định người lao động là người ít nhất đủ 15 tuổi, có khả năng lao động và có giao kết hợp đồng lao động“, Luật sư Nguyễn Văn Tuấn (VP NewVision Law) cho biết trên trang thông tin của công ty.

Còn về việc tăng độ tuổi để tăng giới hạn ưu đãi đối với nhóm đối tượng này, như giảm hoặc không thu phí học tập, giáo dục nghề nghiệp cho trẻ em theo độ tuổi và điều kiện kinh tế, xã hội địa phương, gia đình trẻ em sinh sống, cho trẻ em cần bảo vệ đặc biệt, thì theo ý kiến của luật sư Tuấn, điều này cần lưu ý vì “có thể xảy ra tình trạng tiêu cực. Việc áp dụng khó khăn vì xác định các đối tượng cần được hỗ trợ không phải là dễ dàng, dễ gây ra tranh cãi và bất cập“.

Phan A tổng hợp

Xem thêm: