Cách thủ đô Hà Nội 90 km, Phú Thọ chào đón khách thập phương với những rừng cọ, đồi chè đặc trưng của vùng trung du Bắc Bộ. Lễ hội đền Hùng, đền Quốc mẫu Âu Cơ, đầm Ao Châu, Ao Giời – Suối Tiên, Vườn Quốc gia Xuân Sơn và khu du lịch nước khoáng nóng Thanh Thủy là những địa điểm hấp dẫn du khách cả trong và ngoài nước.

Với 2 di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại là Hát Xoan và Tín ngưỡng thờ cúng Hùng Vương, Phú Thọ là nơi cả trăm triệu người dân Việt Nam hướng về cội nguồn với lòng thành kính thiêng liêng nhất.

Lễ hội đền Hùng – Dấu ấn bản sắc dân tộc

“Dù ai đi ngược về xuôi
Nhớ ngày giỗ Tổ mùng mười tháng ba
Dù ai buôn bán gần xa
Nhớ ngày giỗ Tổ tháng ba mùng mười…”

Cứ mỗi dịp mùng 10 tháng 3 (Âm lịch) hàng năm, người dân nơi quê cha đất tổ lại chào đón hàng triệu lượt khách về dự lễ hội Đền Hùng – Lễ hội lớn mang tầm vóc quốc gia để tưởng nhớ các vua Hùng đã có công dựng nước. Quần thể di tích đền Hùng nằm trên địa phận xã Hy Cương, thành phố Việt Trì. Với những giá trị lịch sử, văn hóa và khoa học, năm 2009, đền Hùng được xếp hạng là di tích quốc gia đặc biệt.

Đền Hạ trong khu di tích Đền Hùng
Đền Hạ trong khu di tích Đền Hùng

Du khách gần xa thường về với lễ hội đền Hùng từ ngày mùng 1 tháng 3 Âm lịch. Cho tới chính hội vào ngày mùng 10, những người con Việt Nam từ mọi miền đất nước lần lượt đến thăm và thành tâm dâng những nén hương tới các vua Hùng.

Khu di tích lịch sử đền Hùng bao gồm 4 đền chính là đền Hạ, đền Trung, đền Thượng và đền Giếng. Tổng thể khu di tích đến nay đã được mở rộng với nhiều công trình kiến trúc mang giá trị lịch sử, văn hóa như: Đền Quốc tổ Lạc Long Quân, đền Mẫu Âu Cơ, và bảo tàng Hùng Vương. Hành trình qua các công trình kiến trúc lịch sử – văn hóa này sẽ khiến du khách như được đi ngược thời gian để trải nghiệm trong không gian linh thiêng nơi cội nguồn dân tộc.

Hát Xoan – Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại

Hát Xoan còn có tên gọi khác là Hát Lãi Lèn, Hát Đúm, Hát Thờ, Hát Cửa đình, bắt nguồn từ hình thức hát thờ các Vua Hùng. Thuở xưa, các cuộc hát Xoan được tổ chức vào dịp mùa xuân để đón chào năm mới.

Các làn điệu Xoan cổ đã tồn tại hơn 2000 năm, là di sản văn hóa dân gian hết sức quý báu. Làn điệu Xoan được bắt nguồn từ những làng cổ nằm ở địa bàn trung tâm bộ Văn Lang thời các vua Hùng dựng nước. Sức sống của hát Xoan chính là ở sự kết hợp của loại hình hát lễ nghi với hát giao duyên, tồn tài lâu dài và được nhiều thế hệ yêu thích.

hatxoan
Hát xoan – Di sản văn hóa phi vật thể của nhân loại (Cinet.vn)

Về với 4 phường Xoan cổ là An Thái, Phù Đức, Kim Đới và Thét nằm ở 2 xã Kim Đức và Phương Lâu (Việt Trì), du khách sẽ được thưởng thức các làn điệu Xoan mộc mạc, gần gũi của các tiết mục: Bợm gái, Bỏ Bộ, Xin hoa- Đố chữ. Gài Hoa, Dã Cá,… Đặc biệt, du khách không chỉ được đắm mình trong không gian cửa đình với giọng hát của những nghệ nhân mà còn được thưởng thức giọng hát mượt mà của các cô đào còn đang tuổi cắp sách đến trường.

Xem thêm: Về với Hát xoan Phú Thọ (+video)

Đền Quốc mẫu Âu Cơ – Gắn kết giữa hiện tại với lịch sử thời đầu dựng nước

Đền Quốc Mẫu Âu Cơ được xây dựng trên một khoảng đất rộng và thoáng giữa cánh đồng lúa tại xã Hiền Lương, huyện Hạ Hòa. Ngôi đền nằm ẩn dưới một gốc đa cổ thụ, hai bên có giếng Loan, Phượng, phía trước có núi Giác đẹp như một án thư.

denmauauco
Đền Quốc Mẫu Âu Cơ (Cinet.vn)

Tục truyền rằng, mẹ Âu Cơ có lần đã đến vùng đất khi đó là trang Hiền Lương, quận Hạ Hòa, trấn Sơn Tây và cho các con cháu khai hoang, lập ấp, dạy dân cấy lúa, trồng dâu, nuôi tằm, dệt vải, cho đến khi cùng tiên nữ bay về trời vào ngày 25 tháng Chạp, để lại dưới gốc đa một dải yếm lụa. Chính tại nơi này, nhân dân đã dựng ngôi miếu thờ phụng, đời đời hương khói.

Ngày lễ chính của Đền Âu Cơ là ngày “Tiên giáng” mùng 7 tháng Giêng, ngoài ra trong năm còn có các ngày lễ khác là ngày 10-11 tháng 2, ngày 12 tháng 3, ngày 13 tháng 8, ngày “Tiên thăng” 25 tháng Chạp.

Xem thêm: “Tìm lại huy hoàng” phần 2: Lạc Long Quân và Âu Cơ cùng các con dựng lập đất Việt

Ao Giời – Suối Tiên

Cách Đền Mẫu Âu Cơ khoảng 10 km, nằm trên địa phận xã Quân Khê, huyện Hạ Hoà, Suối Tiên bắt nguồn từ núi Nả có độ cao trên 1000 m. Dòng thác như dải lụa trắng bạc nổi bật giữa núi rừng xanh làm nên vẻ đẹp vừa hùng vĩ, vừa thơ mộng. Người dân địa phương đã dành những cái tên rất đẹp để đặt cho cảnh quan nơi đây như: Ao Giời, Giếng Bụt, Vực Xanh, Lòng Huyền, Thác Mây… Các bãi đá và phiến đá ven suối với những hình thù độc đáo được gọi tên thành Bệ đá Voi Quỳ, bệ đá Hổ Phục, Cổng Trời, Cánh Tiên…

suoitien
Suối Tiên (Dulichphutho.com.vn)

Với vẻ đẹp hoang sơ, Ao Giời – Suối Tiên mang đến cho du khách nhiều hoạt động hấp dẫn như: cắm trại, leo núi, nghỉ dưỡng,…, nhất là trong những ngày hè nóng bức.

Đầm Ao Châu – “Hạ Long” trên đất Phú Thọ

Đầm Ao Châu nằm ở khu hồ sâu mang trong mình khoảng 100 đảo nhỏ, thuộc địa phận 3 xã Y Sơn, thị trấn Hạ Hoà, Ấm Hạ của huyện Hạ Hoà, cách thị xã Phú Thọ 50 km, cách thành phố Việt Trì 70 km. Đầm Ao Châu được coi là một Hạ Long trên đất Phú Thọ.

Vùng hồ mênh mang xanh ngắt với nhiều đồi vải, rừng cây, đồi chè… những ngách nước bao quanh lấy núi lấy đồi, tạo nên giữa đất trời một bức tranh sơn thủy hữu tình. Ngồi thuyền nhẹ trôi trên dòng nước xanh trong, du khách sẽ được hòa mình với thiên nhiên trong lành để cảm nhận những giây phút bình yên, thư thái.

damaochau
Đầm Ao Châu (Dulichphutho.com.vn)

Viên ngọc xanh của vùng đồi trung du với các loại hình du lịch như: nghỉ dưỡng, bơi thuyền, câu cá, leo núi… đang hấp dẫn ngày càng nhiều du khách gần xa.

Vườn quốc gia Xuân Sơn

Nằm ở điểm cuối cùng của dãy Hoàng Liên Sơn, vườn quốc gia Xuân Sơn nằm ở phía Tây Nam của huyện Tân Sơn, cách thành phố Việt Trì 80 km. Nằm trên hệ thống núi đá vôi có độ cao từ 700 đến 1.300 m, nơi đây có hàng trăm hang động; sông suối như: suối Lấp, suối Thang,… và nhiều thác nước có độ cao trên 50 m.

xuanson
Vườn quốc gia Xuân Sơn (Skydoor.net)

Một ngày ở Xuân Sơn khí hậu thay đổi 4 mùa: buổi sáng mát mẻ, trong lành như mùa xuân; buổi trưa ấm áp như mùa hè; buổi chiều hiu hiu như mùa thu; buổi tối trời se lạnh.

Với hệ thống động – thực vật phong phú, vườn quốc gia Xuân Sơn sẽ là điểm đến lý tưởng cho những du khách thích khám phá, nghiên cứu.

Khu du lịch nước khoáng nóng Thanh Thủy

Nằm trên địa bàn huyện Thanh Thủy, khu du lịch nước khoáng nóng được biết đến là nơi rất thích hợp cho việc tắm ngâm, phục hồi sức khỏe và chữa bệnh. Với nhiệt độ trung bình từ 37-54 độ C được lấy trực tiếp từ mạch nước sâu 30-60 m, nước nóng Thanh Thủy chứa nhiều chất khoáng có tác dụng chữa bệnh.

Khu du lịch nước khoáng nóng Thanh Thủy (Nguoiduatin.vn)
Khu du lịch nước khoáng nóng Thanh Thủy (Nguoiduatin.vn)

Đến với Thanh Thủy, du khách sẽ được ngâm mình trong những bồn nước khoáng nóng tự nhiên, thỏa sức vùng vẫy, bơi lội trong bể bơi có mái che ngoài trời hoặc ngồi thư giãn ngâm chân để tận hưởng những giây phút thư thái, hòa mình vào thiên nhiên thoáng đãng, trong lành.

Một chuyển du lịch về với đất và người Phú Thọ đi qua những rừng cọ, đồi chè, sẽ khiến bạn muốn ngân nga mãi câu ca “Cọ xòe ô che nắng, râm mát đường em đi”.

Đến với Phú Thọ, bạn cũng đừng quên thưởng thức những đặc sản mang hương vị riêng của vùng đồi trung du Bắc Bộ như: Bưởi Đoan Hùng, cọ Cẩm Khê, hồng hạc, thịt chua Thanh Sơn, bánh tai, cơm nắm lá cọ… Hãy sớm lên lịch trình cho chuyển đi tới mảnh đất “đẹp như gấm hoa” này để cảm nhận sâu hơn nữa về tình yêu quê hương, xứ sở.

Sumika